فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٠٢

بسنده‌كار

مهيا گشتن و آماده گرديدن .

بسفايج

بسفايج

(

basf yaj

) و (

basf yej

) ا .

ع . مأخوذ از بسپايهء فارسى و بمعنى آن .

بسق

بسق

(

basq

) م . ع . بسق بسقا و بسوقا مر . بسوق .

بسقپوس

بسقپوس

(

besqopovs

) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - اسقف .

بسقة

بسقة

(

basqat

) ا . ع . زمين سنگلاخ سوخته ج : بساق .

بسك

بسك

(

bask

) ا . پ . دستهء گندم و جو درو كرده . و خميازه .

بسك

بسك

(

basak

) ا . پ . اكليل الملك .

بسك

بسك

(

bosok

) ا . پ . پنبهء پيچيده و فتيله كرده جهت رشتن .

بسكل

بسكل

(

boskol

) ا . ع . اسب رمان كه سپس همه آيد .

بسكله

بسكله

(

baskale

) ا . پ . چوب پس در خانه و سرا .

بسكليدن

بسكليدن

(

beskelidan

) ف م . پ . در آغوش گرفتن . و غلغليج كردن . و نوازش نمودن .

بسكماج

بسكماج (

baskom j

) و بسكماچ

(

baskom c

) ا . پ . قسمى از نان گندم .

بسگوى

بسگوى

(

bas - guy

) ص . پ . ياوه گوى و پر حرف و آنكه سخن را بدارازا مىانجاماند .

بسل !

بسل !

(

basl

) ع . اسم فعل بمعنى آمين يق بسلا بسلا يعنى آمين آمين . و نيز بمعنى عذاب مىآيد يق بسلاله اى ويلا له . و قولهم بسلاله و اسلا دعاى بد است .

بسل

بسل

(

basl

) ا . ع . حلال . و حرام ( از اضداد است ) - يستوى فيه المذكر و المؤنث و الواحد و الجمع - و هشت ماه حرام قومى از غطفان و قيس . و ا خ . لقب بنى عامر بن لوى كه طايفه‌اى از قريش بيرونى مكه‌اند و آنها دو طايفه بوده‌اند و طايفهء دويم را يسل با ياى تحتيه نامند . و نيز بسل : شتابانيدن . و شدت و سختى . و بيختن با غربيل . و چيزى را كم كم گرفتن . و عصارهء كافشه و حنا . و ملامت و نكوهش و مرد زشت روى . و حبس و بازداشت .

بسل

بسل

(

basl

) ص . ع . مرد ترش‌روى از خشم و يا از شجاعت .

بسل

بسل

(

bosl

) ع . ج باسل .

بسل

بسل

(

basal

) ع . كلمهء ايجاب يعنى آرى همچنانست كه گفتى .

بسل

بسل

(

basel

) ص . ع . زشت . و ترش‌روى از خشم يا از شجاعت .

بسل

بسل

(

basal

) و (

bosol

) ج . ع . باسل .

بسل

بسل

(

basal

) ا . پ . ارزن . و پاشنه و عقب . و خود آهنى .

بسلاء

بسلاء

(

bosal '

) ع . ج بسيل (

basil

) .

بسلا بسلا !

بسلا بسلا !

(

baslan - baslan

) ع .

اسم فعل . مر . بسل (

basl

) .

بسلانيدن

بسلانيدن

(

besl nidan

) ف م . پ .

كشيدن . و شكستن .

بسلة

بسلة

(

boslat

) ا . ع . اجرت افسون‌گر .

بسله

بسله

(

basle

) ا . پ . دانه‌اى ما بين ماش و عدس كه ملك نيز گويند و بتازى خلو .

بسم

بسم

(

basm

) م . ع . بسم بسما ( از باب ضرب ) : تبسم كرد . و ما به سمت فى الشيئ :

بچشيدم آن چيز را .

بسم

بسم

(

besm

) ع . مخفف باسم يعنى بنام مانند بسم الله الرحمن الرحيم : بنام ايزد بخشانيدهء بخشايشگر مهربان .

بسمل

بسمل

(

besmel

) ا . پ . هر حيوانى كه آن را ذبح كرده و سر بريده باشند و يا بشمشير كشته باشند . و مردم صاحب حلم و بردبار و بسمل كردن ف م . : ذبح كردن .

بسملة

بسملة

(

basmalat

) م . ع . بسمل بسملة :

بسم اللّه گفت .

بسملگاه

بسملگاه

(

besmel - g h

) ا . پ . قصاب خانه و قربانگاه .

بسمله

بسمله

(

besmele

) ا . پ . بسم اللّه . و بسم اللّه الرحمن الرحيم گفتن . و بسمله گفتن ف ل . : بسم اللّه گفتن .

بسمه

بسمه

(

basme

) ا . پ . دوائى كه مخصوص به چشم باشد و تعفين بعضى دواها . و ورق طلا و نقرهء نقش شده .

بسمه‌چى

بسمه‌چى

(

basme - ci

) ا . پ . كسى كه با ورق طلا و نقره نقش مىكند .

بسن

بسن

(

basan

) ع . از اتباع حسن است يق حسن بسن .

بسناس

بسناس

(

basn s

) ا خ . پ . نام شخصى كه معلم و استاد هريان بوده و وجود واجب را منكر بوده و در علوم غريبه يد طولائى داشته .

بسنج

بسنج

(

besanj

) ا . پ . خشكى و داغى كه بر روى و اندام مردم افتد و بتازى كلف گويند .

بسنجيدن

بسنجيدن

(

basanjidan

) ف م . پ . پرده كشيدن . و پنهان كردن از نظر . و آماده كردن و حاضر كردن .

بسنخدن

بسنخدن

(

basanaxd n

) ف م . پ . تخمير نمودن و بجوشش آوردن .

بسند

بسند

(

basand

) م ف . پ . سزاوار و شايسته .

و كافى و به قدر كفايت و كامل و تمام . و بسند آمدن ف ل . : راضى بودن . و كفايت نمودن و بسند كردن : راضى شدن و خشنود شدن .

بسندكار

بسندكار

(

basand - k r

) ص . پ . راضى و خشنود .

بسنده

بسنده

(

basande

) ص . پ . كامل و كافى .

و سزاوار و شايسته . و بسنده كردن ف ل . : راضى شدن و خشنود شدن .

بسنده‌كار

بسنده‌كار

(

basande - k r

) ص . پ .

راضى شده و خشنود شده .