فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٤٦
بداحوال
آن . و نوكر و خادم .
بد
بد
(
bod
) ص . پ . صاحب و خداوند .
مانند سپهبد و كهبد و هيربد .
بد
بد
(
bod
) پ . كلمهء فعل مخفف بود .
بد
بد
(
badd
) ا . ع . تعب و ماندگى .
بد
بد
(
badd
) م . ع . بده بدا ( از باب نصر ) : پريشان كرد ويرا و بازداشت آن را .
و جدا داشت . الحديث : انه كان يبد ضبعيه فى السجود يعنى جدا مىكرد دو بازوى خود را در سجده . و بدر جليه :
از هم جدا داشت هر دو پا را . و بد سرجه :
بداد ساخت براى زين .
بد
بد
(
bedd
) ا . ع . مانند و همتا .
بد
بد
(
bodd
) ا . ع . پشه . و معرب بت .
ج : بددة (
bedadat
) و ابداد . و بتخانه و صورتخانه . و بهره‌اى از هر چيز . و عوض . و جدائى . و چاره . و لابد : نيست جدائى . و لا بد لك منه : نيست ترا چاره‌اى از آن .
بدء
بدء
(
bad '
) ا . ع . آغاز يق لك بدؤه :
تراست آغاز آن . و نخست افعله بدء او اول بدء : بكن اين را نخست - و در اين معنى لغات ديگر آمده بديق تفصيل :
بادى بدء و بادى بدى و تسكين الياء ايضا من بادى و موضعها النصب . و بادى بداة و بداة ذى بدء و بداءة ذى بداءة و بدءة ذى بدءة و بداءة ذى بدئ و بداءة ذى بدائ و بدءة بدء و بدئ بدء و بدء بدء و بادئ بدئ و بادئ بدئ ككتف و بدئ ذى بدء و بادئ بدء و بادى بدا و بدا بدء . و بداة بدءة و بادى بد و بادى بدا . و مهتر نخستين در مهترى .
و جوانان با فرهنگ . و بخش از جزور قمار .
ج : ابداء و بدوء . و چاهى كه در اسلام كنده باشند . و نخستين هر چيزى - مقابل عود - يق رجع عوده على بدءه :
بازگشت به همان راه كه آمده بود - و در اين معنى سه لغت ديگر است : رجع فى عوده و بدئه و رجع عودا و بدء و رجع فى عودته و بدءته . و يقال فعل ذلك عودا و بدء و فى عوده و بدئه و عودته و بدءته .
بدء
بدء
(
bad '
) م . ع . بدء به بدء ( از باب فتح ) : آغاز كرد به آن . و بدء الشيئ : از نو بيرون آورد آن چيز را . و بدء من ارضه :
از بلد خود بيرون رفت . و بد الله الخلق :
آفريد خدا خلق را . و بدئ ( مجهولا ) : مبتلا گرديد به آزار جدرى يا حصبه . و بيمار شد .
و متى بدئ فلان اى متى مرض يسأل به عن الحى و الميت . و بدء البئر بدء ( نيز از باب فتح ) : كند چاه را . و بدء الشى :
حادث شد آن چيز .
بدء
بدء
(
bad '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - به دو و آغاز . و بدء كلام : آغاز سخن .
بدا
بدا
(
bad
) ا . ع . پليدى رقيق . و پيوند اندام مردم . ج : ابداء و آغاز . مر . بدء . و ا خ . موضعى در شام نزديك وادى القرى .
بدا
بدا
(
bad
) پ . شرارت و بد كردارى .
و سخن زشت . و فحش . و سخن بىادبانه .
بدا
بدا
(
bad
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - به ياد آمدن مطلبى . و بخاطر آمدن چيزى كه از پيش نبود .
بدا
بدا
(
bad
) پ . كلمهء افسوس يعنى دريغا بر بدكردارى او - ضد خوشا .
بداء
بداء
(
bad '
) ا . ع . امريكه در خاطر بگذرد كه از پيش نگذشته بود .
بداء
بداء
(
bad '
) م . ع . بدى بدوا و بداء و بداءة . مر . بداءة .
بداء
بداء
(
badd '
) ص . ع . - مؤنث ابد - زن بزرگ اندام . و زنى كه اعضاى او و يا هر دو دست و يا هر دو رانش از هم دور باشد . و زن ستبر ران . و ج ا خ . نام جماعتى .
بداء
بداء
(
bodd '
) ع . ج بادى .
بداءة
بداءة
(
bad at
) م . ع . بدا الامر بدوا و بداء و بداءة و بدوء و بدوا ( از باب نصر ) : ظاهر و آشكار گرديد آن كار .
و بدا له فى الامر بدوا و بداء و بداءة :
نشأ له فيه راى و ظهر له ما لم يظهر اول . الحديث :
بد الله عز و جل يبليهم اى قضى بذلك . و بد القوم بدوا و بداء و بداوة و بداوة :
بسوى باديه درآمدند آن قوم و اقامت نمودند در آن الحديث : من بدا جفا اى من نزل البادية صار فيه جفاء الاعراب . و بدا : حدث كرد . و ريد . و سرگين انداخت .
بداءة
بداءة
(
bad at
) ا . ع . آغاز . مر . بدء (
bad '
) . و بديهه .
بداءة
بداءة
(
bad at
) و (
bod at
) ا . ع .
آغاز . و سخن ناانديشيده .
بداءة
بداءة
(
bed at
) ا . ع . اول هر چيز .
بداءة
بداءة
(
bad at
) ا . ع . آغاز و اول هر چيزى يق كان ذلك فى بداتنا .
بداة
بداة
(
bad'at
) و (
bod'at
) و (
bed'at
) ا . ع . آغاز يق لك البداة . و بخش از جزور قمار . و اول و نخستين هر چيز .
بداة
بداة
(
bod'at
) ا . ع . آغاز و اول هر چيزى و گياهى .
بداة
بداة
(
bad t
) ا . ع . سماروغ . و نوعى از خاك . و يا خاك زيرزمين .
بداح
بداح
(
bad h
) ا . ع . زمين فراخ و يا فراخ و نرم . ج : بدح (
bodoh
) .
بداح
بداح
(
bed h
) ع . ج بدح (
bedh
) .
بداحوال
بداحوال
(
bad - ahv l
) ص . پ . و م ف پ . بدحال و سخت بيمار و بدخوى . و بد احوال شدن ف ل . : ناخوش سخت