فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٣٣

بجح

نصر ) .

بثوق

بثوق

(

bosuq

) ج . بثق (

basq

) و (

besq

) .

بثى

بثى

(

bas

) ع . ج بثة (

besat

) .

بثى

بثى

(

basiy

) ا . ع . بسيار مدح‌كنندهء مردم .

و مردم بسيار خشم .

بثير

بثير

(

basir

) ا . ع . بسيار . و از اتباع كثير است .

بثينة

بثينة

(

bosaynat

) ا . ع . مصغر بثنة (

basnat

) و ا خ . نام زنى از قبيلهء عذريه كه جميل بود . و موضعى ما بين بصره و بحرين . و ابو بثينة :

نام شاعرى .

بج

بج

(

baj

) ا . پ . زهاب و پالايش آب و شراب و مانند آن . و اندرون دهان . و گوشت روى كه نزديك بكنار لب باشد . و محل برآمدهء از صورت .

بج

بج

(

boj

) ا . پ . بز . و موى پيشانى .

بج

بج

(

bej

) ا . پ . برنج و ارز و چرك چشم .

بج

بج

(

bajj

) ا . ع . نام مردى .

بج

بج

(

bajj

) م . ع . بج القرحة بجا ( از باب نصر ) : شكافت ريش را . و بجه بالرمح : به نيزه بر دوخت آن را . و نيز بج (

bajj

) : غالب آمدن در جنگ و بج الكلا الماشية : فربه گردانيد گياه ماشيه را تا فراخ گرديد تهيگاه آن .

بج

بج

(

bojj

) ا . ع . چوزهء مرغ . و ا خ . شمشير زهير بن حباب .

بجا

بجا

(

be - j

) م ف . پ . در جاى . و راست و درست . و مناسب . و بموقع . و باستحقاق و حق . و لايق و شايسته . و نيك بناشده .

و با دليل موجه . و بجاآمدن : بموقع و وقت مناسب آمدن . و انجام رسيدن و ختم شدن . و بجا آوردن : ختم كردن و مجرى داشتن و شناختن و آگاه شدن و بفعل آوردن .

و بجاى خود بودن : نهادن چيزى در محل خود .

بجا

بجا

(

be - j

) ص . پ . بقاعده و بموقع و مناسب - مقابل بىجا . و كارهاى بجا :

كارهاى بقاعده و مناسب و بموقع .

بجاء

بجاء

(

boj '

) ا . ع . قبيله‌اى از عرب .

بجاء

بجاء

(

bajj '

) ص . ع . عين بجاء :

چشم فراخ . و امراة بجاء : زنى كه جفنهاى آن از هم دور باشد .

بجابج

بجابج

(

boj bej

) ص . ع . رجل بجابج :

مرد تناور فربه .

بجاجة

بجاجة

(

baj jat

) ا . ع . مردم رذل و فرومايهء ناكس .

بجاد

بجاد

(

bej d

) ا . ع . گليم مخطط . ج : بجد (

bojod

) و ذو البجادين : لقب عبد اللّه ابن عبدتهم كه دليل نبى صلى اللّه عليه و آله بود .

و طفيل بجادى ا خ . : شاعرى .

بجارم

بجارم

(

baj rem

) ا . ع . بلاها و سختيها .

بجارى

بجارى

(

baj riy

) ع . ج بجرى (

bojriy

) و بجرية .

بجال

بجال

(

baj l

) و (

bajj l

) ص . ع . رجل بجال او بجال : مردى كه او را تعظيم كنند .

يا مهتر بزرگ با عظمت و جمال .

بجال

بجال

(

boj l

) ا . پ . زغال و انگشت و زغال افروخته .

بجالة

بجالة

(

baj lat

) ا . ع . زن با عظمت و جمال كه او را تعظيم كنند . و بنو بجالة .

بطنى از عرب .

بجالة

بجالة

(

baj lat

) م . ع . بجل بجالة و بجولا ( از باب كرم ) : معظم و مكرم گرديد .

بجام عدل دادن

بجام عدل دادن

(

be - j me - adl -

) (

d dan

) ف م . پ . بيش و كم ندادن و باعتدال دادن .

بجان

بجان

(

be - j n

) م ف . پ . بدل و از روى ميل و رغبت . و بجان آمدن : مانده شدن و آزرده و ناخوش گشتن و بيزار شدن . و آماده شدن براى مردن و در حال مرگ بودن .

و بجان آمدن : عاجز كردن و كشتن .

بجانب

بجانب

(

be - j neb

) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - به سمت و بكنار .

بجانة

بجانة

(

bojj nat

) ا خ . ع . شهرى باندلس .

بجان من

بجان من

(

be - j ne - man

) پ . كلمهء سوگند و قسم .

بجاوة

بجاوة

(

boj vat

) ا خ . ع . بلاد نوبه .

بجاويات

بجاويات

(

bojaviyy t

) ا . ع . شتران منسوب به بجاوة .

بجاى

بجاى

(

be - j y

) م ف . پ . بعوض و بجاى او : بعوض او و بجاى رسيدن :

واقع شدن و يافتن و انجام يافتن .

بجاية

بجاية

(

bej yat

) ا خ . ع . شهرى در افريقا .

بجاى جا

بجاى جا

(

be - j y - j

) م ف . پ . همه جا و هرجا .

بجباج

بجباج

(

bajb j

) ص . ع . رجل بجباج :

مرد فربه لرزان گوشت . و احمق بسيارگوى و رمل بجباج : ريك تودهء ستبر .

بجباجة

بجباجة

(

bajb jat

) ص . ع . رجل بجباجة : مرد فربه لرزان گوشت . و احمق بسيارگوى .

بجبج

بجبج

(

bojboj

) ا . ع . مشكهاى شكافته .

و ا خ . نام محدثى مغربى پسر خداش .

بجبجة

بجبجة

(

bojbojat

) ا . ع . بانگى كه بوقت خوابانيدن كودك كنند .

بجبر

بجبر

(

be - jabr

) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - جبرا و بازور و قهرا .

بجة

بجة

(

bajjat

) ا . ع . آبلهء ريزه‌اى كه در چشم درآيد . و بتى و خون رگ‌زدهء شتر كه تازيان در سال قحط مىخوردندى .

بجتاق

بجتاق

(

bajt q

) ا . پ . بغتاق .

بجح

بجح

(

bajh

) و (

bajah

) م . ع . بجح