فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٠
آلت‌شناس
آگيش
آگيش
(
gic
) ص . پ . معلق و آويخته .
و چنگ در چيزى زده . و دراز كرده .
آگيشيدن
آگيشيدن
(
gicidan
) ف ل . پ . اندر اويختن . و ف م . : آويختر و دراز كردن . و چنگ در چيزى زدن .
آگيلون
آگيلون
(
gilun
) ا . پ . پارچهء دمشقى ابريشمى و گلدار .
آگين
آگين
(
gin
) ص . پ . مالامال و پر و آغشته و انباشته . و فربه و سمين . و عنبر آگين :
پر از عنبر .
آل
آل
(
l
) ا . پ . قسمى از ماهى . و نهنگ .
و بيمارى كه در زنان زائو در ايام نفاس عارض مىگردد . و نام ريشهء درختى كه در رنگرزى و در طب استعمال مىكنند . و مكر و فريب و غدر . و دام . و جاى بلند . و سير و رفتار تند و تيز . و فرورفتگى نيزه . و ص . زرد سرخ رنگ . و گلگون و عنابى رنگ . و درخشان و تابان . و آل شيراز ا . :
شراب . و آل معصفر : ص . آتشى . و گلگون .
آل
آل
(
l
) ا ج . پ . - مأخوذ از تازى - اهل و عيال . و آل سلطانى : خانوادهء سلطنت .
و آل غدر : مردمان نمك به حرام و غدار .
و آل عثمان ج ا خ : پادشاهانى كه از نژاد عثمان خان در روم سلطنت مىكردند .
آل
آل
(
l
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - نگين پادشاهى . و سكه . و امضاء پادشاه .
آل
آل
(
l
) ا ج . ع . اهل و عيال ج : اوال .
و نيز آل . ج آلة .
آلاء
آلاء
(
l
) ع . ج الى (
aly
) و (
ely
) و (
al
) و (
el
) و الو (
lu
) .
آلا
آلا
(
l
) ص . پ . سرخ نيم‌رنگ . و آلوده و آلوده شده . و آلوده‌كننده . و در اين صورت هميشه مركب با موصوف استعمال مىشود .
آلات
آلات
(
l t
) ع . ج آلة
آلات
آلات
(
l t
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - ادوات و افزار و اسباب . و رخت و متاع و سامان و ساز . و اسلحه .
آلار
آلار
(
l r
) ا خ . پ . نام مخترع مذهبى .
آلاريان
آلاريان
(
l ri n
) ج ا خ . پ . پيروان و مابعين آلار .
آلاس
آلاس
(
l s
) ا . پ . زغال و انگشت .
آلاف
آلاف
(
l f
) ع . ج الف .
آلاكلنگ
آلاكلنگ
(
l - kolang
) ا . پ . بازى اطفال و اورك .
آلاكلنگ
آلاكلنگ
(
l kolang
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - ذراريح .
آلاله
آلاله
(
l le
) ا . پ . لالهء سرخ و شقايق .
آلام
آلام
(
l m
) ج الم .
آلان
آلان
(
l n
) ا خ . پ . نام كشور و يا شهر و يا قلعه‌اى در تركستان .
آلانه
آلانه
(
l ne
) ا . پ . باز . و آشيانهء آن .
و حلقه‌اى كه بواسطهء آن در بسته مىشود . و سايه .
و كلاغ و زاغ .
آلاو
آلاو
(
l v
) ا . پ . آتش شعله‌ناك . و شعلهء آتش .
آلاوه
آلاوه
(
l ve
) ا . پ . ديگدان . و جايى كه در آن آتش روشن كنند . و دو پارچه چوب بازيچهء كودكان يكى بزرگ باندازهء سه وجب و ديگرى كوچك باندازهء يك قبضه .
آلاى
آلاى
(
l y
) ص . پ . آلوده و ملوث .
و آلوده‌كننده . و هميشه مركب با موصوف استعمال مىشود .
آلايش
آلايش
(
l yec
) م ح . پ . آلائيدن .
و ا . لوث و ناپاكى و پليدى . و پوسيدگى .
و نجاست و آلودگى .
آلائيدن
آلائيدن
(
l idan
) ف ل . پ . شوريدن و آلوده شدن . و ف م . پليد كردن و ملوث كردن و ناپاك كردن و برهم زدن و آميختن و آلوده كردن .
آلپ
آلپ
(
lp
) ا خ . پ . باصطلاح جغرافيا سلسلهء جبال عظيمى را گويند كه واقع است در ما بين خط استوا و قطب شمال و يك عصابهء عريض منحنى كه طول آن 1000 كيلومتر و عرض متوسطش 200 كيلومتر است از اين سلسلهء جبال خارج شده و امتداد مىيابد از بحر الروم در حوالى نيس تا بدانوب نزديك وينه . و عموما بطور طبيعى اين سلسله جبال بسه قسمت منقسم مىگردد : سلسلهء آلپ غربى ، سلسلهء آلپ مركزى و سلسلهء آلپ شرقى . هر يك از اين قسمتها نيز به چندين شعبه منشعب مىشود .
آلپ غربى كه بهترين قسمتهاى آنست ممتد مىشود در فرانسه و ايطاليا و سويس و آلمان و اطريش . و مرتفعترين قله‌هاى سلسلهء جبال آلپ كوه سفيد است كه ارتفاع آن 4810 متر مىباشد . امروز بوسيلهء دو تونل از كوه آلپ عبور مىكنند و ايطاليا بوسيلهء اين دو تونل با سويس و فرانسه مرتبط شده است .
آلة
آلة
(
lat
) ا . ع . چوب خيمه . ج : آل و آلات . و شدت . و حالت يقال هو بآلة سوء . و جنازه . و دست‌افزار . ج : آلات .
آلت
آلت
(
lat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اوزار و ابزار و افزار و دست‌افزار و اسباب . و سامان و رخت و ساز . و آلت تناسل و وشنگه و وشكنه . و آلت تناسل نرينه را فز و فزار نيز گويند . و باصطلاح نجارى چوبهاى مربع مستطيل تراشيدهء دراز و يا كوتاه كه در ساختن پنجره به كار مىبرند . و آلت مردى : ذكر .
و آلت حرب : سلاح جنگ .
آلت
آلت
(
lot
) ص . پ . گنده و جسيم و فربه و ا . نشستنگاه و پشت مازه و سرين .
آلت‌شناس
آلت‌شناس
(
lat - cen s
) ص . پ .
صلاح‌شناس .