فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٢٤

بانوج

بامسكنت

بامسكنت

(

b - maskanat

) ص . پ .

- مأخوذ از تازى - متواضع و فقير .

بامشاد

بامشاد

(

b mc d

) ا خ . پ . نام نوازنده‌اى معروف .

بام غلطان

بام غلطان

(

b m - qalt n

) ا . پ . سنگ گردى كه به روى بام غلطانند .

بامگاه

بامگاه

(

b m - g h

) م ف . پ . صبح . و فردا صبح . و على الصباح .

بام گردان

بام گردان (

b m - gard n

) و بام گلان

(

b m - gol n

) ا . پ . مر . بام غلطان .

بام‌نشين

بام‌نشين

(

b m - necin

) ص . پ . مخروبه و خرابه و ويران‌شده .

بامون

بامون

(

b mun

) ص . پ . كم جرأت .

و شرور . و مخنث .

بامه

بامه

(

b me

) ا . پ . ريش دراز و بزرگ و انبوه . و ص . كسى كه ريش‌دراز و بزرگ و انبوه داشته باشد .

بامى

بامى

(

b mi

) ا خ . پ . نام شهر بلخ .

باميان

باميان

(

b my n

) ا . پ . مردم بدنويس و غلطنويس . و ا خ . ولايتى در كوهستان ما بين بلخ و غزنين كه در آن كوهستان صورت دو بت ساخته بودند يكى خنك بت و ديگرى سرخ بت .

باميره

باميره

(

b mire

) ا . پ . قدم . و پايه .

و دريچهء دروازه .

بامين

بامين (

b min

) و باميين

(

b miyin

) ا خ . پ . قصبه‌اى از اعمال هرات بر ناحيهء بادغيس .

بان

بان

(

b n

) ا . پ . بام و سقف خانه . و بانگ و فرياد و آواز بلند . و صاحب و خداوند و بزرگ . و درختى كه ثمر آن را تخم غاليه و بتازى حب البان گويند . و لادن كه نوعى از سمومات بود . و درخت گز و طرفا . و تير .

و تير هوائى آهنى كه در جنگ به كار مىبرند .

بان

بان

(

b n

) پ . حرف اسمى كه چون باسم ملحق شود معنى محافظت‌كننده و نگاهدارنده را به آن مىدهد مانند باغبان و دربان و نگاهبان .

بان

بان

(

b n

) ا خ . ع . دهى بمصر . و دهى به نيشابور . وا . درختى شبيه بدرخت آمله كه از آن حسن لبه استخراج مىكنند و اين درخت در عربستان فراوان است . و ذو البان ا خ . : نام موضعى . و كوهى .

باناة

باناة

(

b n t

) ا . ع . زه مستحكم كمان .

و ص . شخصى كه در هنگام شكار بزه كمان تكيه مىكند .

بانات

بانات

(

b n t

) ا . پ . - مأخوذ از هندى - پارچهء عريض .

بانات فروش

بانات فروش

(

b n t - foruc

) ا . پ .

بزاز پارچه‌هاى پشمينه فروش .

بانارس

بانارس

(

b n ras

) ا خ . پ . در لغت سانسكريت بنارس را گويند كه واقع است در ساحل رود گنگ و برهمنها آن را مقدس مىدارند .

بانام

بانام

(

b - n m

) ص . پ . نامدار و مشهور .

بانب

بانب

(

b nab

) ا خ . پ . دهى در بخارا موطن چند نفر محدث .

بان بربيتا

بان بربيتا

(

b n - barbit '

) ا . پ . بلغت زند و پازند فيل .

بان‌پرست

بان‌پرست

(

b n - parast

) ص . پ .

منزوى و تارك دنيا .

بانة

بانة

(

b nat

) ا . ع . فاصلهء ما بين دو چيز و تشخيص .

بانژ

بانژ

(

b - nej

) ص . پ . كسى كه نژاد وى معروف و مشهور باشد .

بانس

بانس

(

b ns

) ا . پ . - مأخوذ از سانسكريت - خيزران .

بانقش

بانقش

(

b nqec

) ا . پ . دانهء كوچكى كه بن ودن نيز گويند و بتازى حبة الخضراء .

بانكش

بانكش

(

b nkac

) ا . پ . نوعى از كبوتر نر .

بانگ

بانگ

(

b ng

) ا . پ . ثمر درخت بان كه بتازى حب البان گويند . و آواز و فرياد بلند . و بانگ الله : بانگ نماز . و بانگ الله اكبر : بانگ اذان . و بانگ روارو : آوازى كه پيشاپيش پادشاه در وقت سوارى و رفتن به جائى كنند . و ا خ .

سور اصرافيل . و بانگ عنقا : نام پرده‌اى از موسيقى . و بانگ نماز : ا . اذان . و بانگ هاون ا خ . آوازهء دين محمدى صلى اللّه عليه و آله . و علم شريعت اسلام .

و بانگ برابلق زدن ف ل . : فرياد كردن بر عدم مساعدت بخت . و بانگ زدن ف م . : بازداشتن و نگاهداشتن چيزى . و راندن و دور كردن كسى را از پيش . و آواز كردن كسى را از روى سختى و غضب . و بانگ كردن ف ل . : آواز كردن . و خواندن . و فرياد كردن .

بانگ‌زن

بانگ‌زن

(

b ng - zan

) ا . پ . مؤذن و كسى كه اذان گويد .

بانگه

بانگه

(

b nge

) ا . پ . آواز و نعره .

بانگه

بانگه

(

b ngah

) ا . پ . پنبهء نزده .

بانگيدن

بانگيدن

(

b ngidan

) ف ل . پ . فرياد كردن با صداى بلند .

بانو

بانو

(

b nu

) ا . پ . بىبى و بزرگ و خاتون خانه . و عروس . ج : بانوان و بانويان . و شيشهء گلاب . و صراحى شراب .

و نرگس بانوى شهلا : چشم خاتون سياه چشم زيبا . و بانوى مداين ا خ . :

شيرين . و بانوى مشرق : آفتاب . و بانوى مصر : زليخا .

بانوا

بانوا

(

b - nav

) ص . پ . توانگر و نيكوحال . و خوش‌آواز . و ا خ . نام مردى .

بانوان

بانوان

(

b nov n

) ج . پ . بانو .

بانوج

بانوج (

b nuj

) و بانوچ

(

b nuc

)