فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٢٣
بامستون
بقلهء اترجيه .
بالو
بالو
(
b lu
) ا . پ . برادر پدرى و مادرى .
و ازخ و ثؤلول . و آواز حزين . و بهق و شادانه .
بالوا
بالوا
(
b lv
) ا . پ . ناخوشى كه در انسان عارض شده ناخنها را بريزاند .
بالواجب
بالواجب
(
bel - v jeb
) م ف . پ .
- مأخوذ از تازى - بطور واجب و بطور لازم و حتمى .
بالواد
بالواد
(
b lv d
) ا . پ . مرغى كلان جثه كه شوات و بتازى حبارى گويند .
بالوار
بالوار
(
b l - v r
) ص . پ . بالدار و صاحب بال .
بالوازه
بالوازه
(
b lv ze
) ا . پ . بازيچهء اطفال كه آلاكلنگ نيز گويند .
بالواسه
بالواسه
(
b lv se
) ا . پ . تار جامه و بافته مقابل پود .
بالوانه
بالوانه
(
b lv ne
) ا . پ . مرغى كوچك و سياه كه مردم شيراز واشه گويند .
بالواه
بالواه
(
b lv h
) ا . پ . پرنده‌اى كه بتازى خطاف گويند .
بالوايه
بالوايه
(
b lv ye
) ا . پ . پرستوك و يا ابابيل .
بالودن
بالودن
(
b ludan
) ف ل . پ . باليدن و نمو كردن و بزرگ شدن . و افزودن .
بالوده
بالوده
(
b lude
) ص . پ . افزوده . و نمو كرده و بزرگ شده .
بالور
بالور
(
b l - var
) ص . پ . بالدار و صاحب بال .
بالورته
بالورته
(
b lvarte
) ا . پ . گنجشك .
و چلچله . و خفاش .
بالورگى
بالورگى
(
b lurgi
) ا . پ . آلتى كه بدان مايعات را صاف كنند .
بالوس
بالوس
(
b lus
) ا . پ . كافور مغشوش .
بالوش
بالوش
(
b luc
) ا . پ . بالوس . و بت و شپش . و ص . چيز چركين .
بالوعة
بالوعة
(
b luat
) ا . ع . چاه سر تنگ در خانه كه در آن آب باران و جز آن جمع شود . و جاى دست و رو شستن . ج : بلاعة (
ball at
) و بلوعة (
balluat
) و بواليع و بلاليع .
بالول
بالول
(
b lul
) ا . ع . آب اندك يق ما فى البئر بالول اى شىء من الماء .
بالويه
بالويه
(
b luye
) ا . پ . چلچله و مرغ بهشتى .
باله
باله
(
b le
) ا . پ . قسمى از جوال .
بالى
بالى
(
b li
) ص . ع . كهنه و مندرس . و ثوب بال : جامهء كهنه گرديده .
باليدگى
باليدگى
(
b lidegi
) ا . پ . روئيدگى .
و افزونى . و انبات . و تكبر .
باليدن
باليدن
(
b lidan
) ف ل . پ . نمو كردن و افزون گرديدن . و بزرگ شدن .
باليده
باليده
(
b lide
) ص . پ . بزرگ شده و نمو كرده . و آدم باليده : تنومند . و درخت باليده : بلند شده .
باليسر
باليسر
(
b leysar
) ا خ . پ . نام شهرى در هندوستان .
باليك
باليك
(
b lik
) ا . پ . كفش و پاپوش چرمى .
بالين
بالين
(
b lin
) ا . پ . آنچه در زير سر و بدن در وقت خواب و استراحت گذارند . و بالش . و بستر .
بالين‌پرست
بالين‌پرست
(
b lin - parast
) ص .
پ . مردم تنبل و بيكاره و هيچ‌كاره .
باليوس
باليوس
(
b lyus
) ا خ . پ . ولايت قندهار .
بام
بام
(
b m
) ا . پ . سقف و پوشش خانه .
و طرف بيرونى و يا درونى سقف . و پشت بام طرف بيرونى . و بامداد و صبح پگاه و فجر .
و وام و قرض . و تاربم يعنى تار گنده‌اى كه در ساز نهند . و ا خ . قلعه‌اى در ماوراء النهر .
و بام بديع و بام رفيع و بام فراخ و بام گشاده رواق و بام نهم و بام منيع : آسمان نهم . و بام بلند ا . :
عمارت مرتفع . و بام چشم : پلك چشم .
و بام خضرا : آسمان . و بام زمانه : فلك قمر . و بام مسيح : آسمان چهارم . و بام نشستن ف ل . : خراب شدن و ويران گشتن .
بام
بام
(
b m
) ص . پ . رنگ و فام مانند سرخ بام .
بامبره
بامبره
(
b m - bare
) ا . پ . لياقت و شأن و درجه .
بامداد
بامداد (
b md d
) و بامدادان
(
b md d n
) م ف . پ . صبح زود و صبح پگاه و وقت طلوع فجر . و ما بين طلوع فجر و برآمدن آفتاب و بين الطلوعين و غدوه و غداة .
بامدادى
بامدادى
(
b md di
) ص . پ . منسوب به بامداد .
بامر الله تعالى
بامر الله تعالى
(
be - amrell he - ta l
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - يعنى بفرمان خداى تعالى .
بامره
بامره
(
b m - rah
) ا . پ . رازينه و نردبان .
بامزد
بامزد
(
b m - zad
) ا . پ . كوس و نقاره .
بامزه
بامزه
(
b - maze
) ص . پ . لذيذ و خوش‌مزه و خوش گوار .
بامس
بامس
(
b mas
) و (
b mos
) ص . پ .
كسى كه از توقف در جائى كه غير وطنش بود دلگير شود و نتواند از آن جاى خارج گردد و نيز كسى كه در وطن پايبند و عاجز شود و بعسرت و پريشانى گذران نمايد . و سير از دنيا .
بامستون
بامستون
(
b m - setun
) ا . پ . ايوان .
و بالاخانه .