فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٠٥
باربر
بار
بار
(
b r
) ا . پ . بزرگى و رفعت و شأن و شوكت كه به خداوند عالم جل شأنه نسبت كنند . و عظمت و جلالت . و حمل و بسته و هر چيز كه براى حمل كردن فراهم كنند . و وزن و ثقل . و رخت و سامان . و جنين و بچهء در شكم مادر . و ميوه . و گل و شكوفه . و رنج و اندوه و غم . و تكليف ما لا يطاق . و بارگاه و درگاه . و مجلس و محفل و انجمن و محكمهء قضا . و سراپرده و پردهء در خيمه .
و درآمد و مدخل . و رخصت دخول . و موقع و فرصت . و استدعا و درخواست و عريضه . و دستور و پروانگى و اجازه . و اصل و ريشه و بيخ و بنياد . و شاخ . و حصار و ديوار . و كنده و خندق . و انبار .
و خطا و گناه و تقصير . و كود و سرگين و زبيل . و فساد و غش . و سه پايه و ديگدان .
و برنج و يا ارزن كه از آن بوزه سازند . و قوت و خوراك هرچه باشد . و طبق پر از خوراك . و نام سازى . و دفعه و مرتبه .
و ا خ . نام شهرى در نزديكى طوس . و بار پول ا . : مسى كه در طلا و نقرهء مسكوك داخل كنند . و بار دل : اندوه دل و غم دل و انديشهء روزگار . و بار زمين : كود زمين و بارعام : انجمن عام . و سلام عام . و بار و ديوار : حصار و ديوار . بار بر دل نهادن ف م . : رنجانيدن و آزردن . و يار دادن : اذن دادن . و رخصت دخول دادن . و كود دادن زمين . و بار ساختن پشتاره ساختن . و بار پذيرفتن : دريافت كردن . و بار كردن : حمل كردن . و لشكر را صف صف كردن . و بار گرفتن دريافت كردن . و بار از گردهء ستور پائين آوردن . و ف ل . آبستن شدن . و بار شدن :
حمل شدن . و گران شدن چيزى بر كسى . و بار نهادن ف م . : زائيدن . و باريافتن ف ل . : رخصت دخول يافتن .
بار
بار
(
b r
) ص . پ . بارنده و ريزنده .
و افشاننده و پاشنده . و هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد مانند اشكبار يعنى ريزندهء اشك . و دربار يعنى پاشندهء در و مرواريد .
و مشكبار يعنى پراكنده‌كنندهء بوى مشك و جويبار : جايى كه جويهاى بسيار در آن پراكنده شده . و از همين قبيل است زنگبار و مالبار و هندوبار .
بار
بار
(
b rr
) ص . ع . مهربان . و بسيار خير و فرمان‌بردار پدر و مادر . ج : ابرار و بررة . و ابراهيم بن الفضل بن بار راوى دروغ‌گوئى بوده .
بآءر
بآءر
(
be r
) ع . ج بئر (
be'r
) .
باراب
باراب
(
b r b
) ا . پ . زراعتى كه از آب رودخانه و كاريز عمل آمده باشد .
باراب
باراب
(
b r b
) ا خ . پ . مر . فاراب .
بارات
بارات
(
b r t
) ا . پ . سكهء پول .
باراج
باراج
(
b r j
) ا . پ . قابله و ماما و پازاج .
بارآغوش
بارآغوش
(
b r - quc
) ص . پ .
بغل پر .
باران
باران
(
b r n
) ا . پ . قطره‌هاى آبى كه از ابر به روى زمين مىريزد و سبب حصول آن تحثر بخار آبى است كه ابر از آن حاصل شده و بادهائى كه از روى دريا مىوزد چون مقدار زيادى بخار آب با خود دارند موجب باران مىشوند . و آب باران جهت آشاميدن بسيار نيكوست و صابون به خوبى در آن كف مىكند و براى آشاميدن اين آب را نيز با صافى بايد صاف كرد .
باران‌ريز
باران‌ريز
(
b r n - riz
) ا . پ . ناودان و ميزاب .
باران‌گريز
باران‌گريز
(
b r n - geriz
) ا . پ . ساباط جلوى عمارت .
باران‌گير
باران‌گير
(
b r n - gir
) ا . پ . ساباط جلو عمارت .
باران‌ناك
باران‌ناك
(
b r n - n k
) ص . پ .
بارانى و منسوب به باران .
بارانه
بارانه
(
b r ne
) ا . پ . بادرنجبويه و ترّهء جلو عمارات . و بارانه كردن ف ل . :
بخطر و در مخاطره افتادن . و لاف زدن . و ف م : دور انداختن .
بارانى
بارانى
(
b r ni
) ا . پ . كلاهى كه در باران سر گذارند . و هر پوششى كه در باران پوشند . و ج ا خ . قبيله‌اى از تركان .
بارانيدن
بارانيدن
(
b r nidan
) ف م . پ . سبب باريدن شدن .
بارآور
بارآور
(
b r - var
) ص . پ . ميوه آور و ميوه‌دار و مثمر .
باراه
باراه
(
b r h
) ص . پ . آنكه در راه راست مىرود .
باراهى
باراهى
(
b - r hi
) ا . پ . حركت در راه راست .
باراهىكند
باراهىكند
(
b r hikand
) ا . پ .
گياهى هندى .
بارباد
بارباد
(
b r - b d
) ا خ . پ . بزرگترين جزاير آنتيل كوچك و متعلق بدولت انگليس و داراى 170000 نفر جمعيت و حاكم‌نشين آن شهر بريجتون است .
باربار
باربار
(
b r - b r
) م ف . پ مكررا و بسيار بار . و چندين بار . و ناله‌كنان و فريادكنان .
باربار
باربار
(
b r - b r
) ا خ . پ . نام پيغمبرى .
باربد
باربد
(
b rbod
) و (
b rbad
) ا خ . پ .
مطرب پرويز كه در فن بربط نوازى و موسيقى عديل نداشته و سرود مسجع كه سرود خسروانى نام نهاده از مخترعات اوست و موطن اين دانشمند جهرم فارس است . مر . سى لحن .
باربر
باربر
(
b r - bar
) ا . حمال . و فعله و