فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٠٣

باده‌نوش

پارگى . و دريدگى .

بادكوبه

بادكوبه

(

b dkube

) ا خ . پ . شهرى در كنار درياى آسگون در شبه جزيرهء آپشرون داراى 000 ر 800 نفر جمعيت و از متصرفات دولت روس ( پايتخت فعلى جمهورى آذربايجان ) .

و گويند اين شهر را انوشيروان بنا كرد و داراى آتشكدهء معتبرى بود . و معادن نفت آنجا مشهور است .

بادگان

بادگان

(

b dg n

) ص . پ . حافظ و نگاهدار . وا . خازن و خزينه‌دار . و پيش و پس گريبان جامه .

بادگانه

بادگانه

(

b dg ne

) ا . پ . دريچهء مشبكى در اطاق كه از درون بيرون را توان ديد ولى از بيرون درون را نتوان ديد .

بادگاه

بادگاه

(

b d - g h

) ا . پ . مستراح و كنار آب .

بادگر

بادگر (

b d - gar

) و بادگرد

(

b d - gerd

) ا . پ . گردباد .

بادگزار

بادگزار

(

b d - goz r

) ا . پ . روزنى كه روى بر باد بود . و بادگير . و قصه‌خوان .

بادگنجى

بادگنجى (

b d - gonji

) و بادگنج

(

b d - gonj

) ا . پ . قولنجى كه در پشت آدمى بهم رسد و بسبب آن پشت خم گردد .

بادگند

بادگند

(

b de - gond

) ا . پ . فتق .

بادگير

بادگير (

b d - gir

) و بادگى

(

b d - gi

) ا . پ . عمارتى بسيار مرتفع كه بر بالاى خانه‌ها سازند و رخنه‌ها بهر طرف گذارند تا از هر طرف كه باد آيد در آن خانه داخل گردد . و حلقه مانندى ديواره‌دار و مشبك كه بر بالاى سماور و جز آن گذارند .

بادل

بادل

(

ba 'del

) ع . ج بادلة .

بادل

بادل

(

b - del

) ص . پ . شجاع و دلاور و صاحب‌دل .

بادل

بادل

(

b - del

) ا خ . پ . نام مبارزى هندى .

بآدلة

بآدلة (

ba delat

) و بادلة

(

b delat

) ا . ع . رفتار تند و سريع . و گوشت پاره‌اى ما بين بغل و پستان . و گوشت پستان . ج :

بآدل .

بادلجان

بادلجان

(

b delj n

) ا . ب . بادنجان .

بادليجه

بادليجه

(

badalije

) ا . پ . يك قسم توپ .

بادم

بادم

(

b dam

) ا . پ . بادام .

بادماغ

بادماغ

(

b - dam q

) ص . پ . زيرك و بافراست .

بادمهره

بادمهره

(

b d - mohre

) ا . پ . فاد زهر سم مار .

بادن

بادن

(

b dan

) ا خ . پ . دهى در بخارا و بادنى منسوب به او .

بادن

بادن

(

b den

) ص . ع . تناور - مذكر و مونث در وى يكسان است . ج : بدن (

bodon

) و بدن (

boddan

) . و فربه و سمين .

بادنة

بادنة

(

b denat

) ص . ع . زن تناور .

بادنج

بادنج

(

b denj

) ا . پ . نارگيل .

بادنجان

بادنجان

(

b denj n

) ا . پ . گياهى از طايفهء سلانه كه بار آن مأكول است - و انب و پاتشگا و يا پاتنگا و كهپرك نيز گويند .

بادنگ

بادنگ

(

b dang

) ا . پ . يك قسم لباس بلند و گشادى .

بادنگان

بادنگان

(

b deng n

) ا . پ . بادنجان و باتنگان .

بادنما

بادنما

(

b d - nam

) ا . پ . آلتى كه در بلندى براى تعيين جهت باد نصب كنند .

بادنوا

بادنوا

(

b de - nav

) ا . پ . صوت . و خوانندگى . و گويندگى .

باد نوروز

باد نوروز

(

b de - novruz

) ا . پ .

باد بهار . و ا خ . لختى از موسيقى .

بادوام

بادوام

(

b - dav m

) ص . پ . پايدار و استوار و ثابت .

بادوان

بادوان

(

b d - v n

) ا . پ . مر . بادبان .

بادوبان

بادوبان

(

b dub n

) ا . پ . پيش و پس گريبان جامه .

بادوبيد

بادوبيد

(

b dobeyd

) ص . پ . بيفايده و بىسود .

بادودم

بادودم

(

b do - dam

) ا . پ . عجب و غرور و خودستائى . و خودنمائى .

بادون

بادون

(

b duna

) ع . ج بادى .

بادويز

بادويز (

b d - veyz

) و بادويزن

(

b d - veyzan

) ا . پ . بادزن و بادبيزن .

باده

باده

(

b de

) ا . پ . مى و شراب . و جام شراب و كاسه و ساغر و پياله . و بادهء نو :

شراب نو . و باده پيمودن ف م . : شراب به كسى دادن .

باده‌پالا

باده‌پالا

(

b de - p l

) ا . پ . مر .

بادپالا .

باده‌پرست

باده‌پرست

(

b de - parast

) ص . پ .

بسيار مىخواره .

باده‌پيما

باده‌پيما (

b de - paym

) و باده‌پيمان

(

b de - peym n

) ا . پ . اندازه‌كنندهء باده و شراب . و ص . شرابخواره .

باده پيمانى

باده پيمانى

(

b de - peym ni

) ا . پ .

يك قسم ناخوشى .

باد هرات

باد هرات

(

b de - her t

) ا . پ . باد صبا .

بادهرزه

بادهرزه

(

b de - harze

) ا . پ . افسونى كه دزدان بر صاحب كالا دمند تا خواب گران به روى مستولى گردد .

باده گسار

باده گسار

(

b de - gos r

) ص . پ . مىگسار و شراب‌خواره .

بادهلج

بادهلج (

b d - helj

) و بادهنج

(

b d - hanj

) ا . پ . بادگير خانه يعنى آن قسمتى از اطاق را كه به شكل مربع مستطيل چند گزى از بام بالاتر برند و طرفى از ويرا كه نسيم‌گير است بازگذارند و آن را خانه خانه كنند تا بدين تدبير هواى آن اطاق خنك گردد .

باده‌نوش

باده‌نوش

(

b de - nuc

) ص . پ .

مىخواره .