فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٥٨

اولين

نخست و آغاز ضد انجام و اول به اول :

متواليا و پىدرپى . و اول بهار : آغاز بهار . و اول طعام پس كلام : يعنى پس از چاشت و طعام خوردن بايد صحبت داشت . و اول فروردگان : ده روز مانده به اول فروردين ماه را گويند كه در اين روز زيارت دخمها را نيك شمارند مانند روز جمعهء مسلمانان و موبدان جهة روان مردگان ژند خوانند .

و اول قنوت : كنايه از صبح كاذب است .

اولا

اولا

(

avvalan

) و (

avval

) پ . ( ص .

تعيينى عددى ) - مأخوذ از تازى - بمعنى نخستين و مانند ثانيا و ثانيا و ثالثا و ثالثا تا عاشرا و عاشرا كه بدون تنوين و با تنوين هر دو تلفظ مىكنند و در جلو هر مطلب و عنوانى يكى از آنها را درمىآورند تا معين شود شماره و تعداد آن مطالب .

اولا

اولا

(

avl

) ص . ع . سزاوارتر يقال هو اولى به اى اصرى و هما اوليان بلفظ تثنيه و هم اولى بلفظ واحد اوالى و اولون (

ovlavne

) ج و در تعجب گويند ما اولاه للمعروف : چه احسان‌كننده است او .

اولاء

اولاء

(

ovl '

) ع . ج ذاوذه (

zeh

) يعنى جمع اسم اشارهء مذكر كه ذا باشد و اسم اشارهء مؤنث كه ذه بود و معنى آن اين مردها و اين زنها .

اولات

اولات

(

ovl t

) ع . ج ذات .

اولاج

اولاج

(

avl j

) ع . ج ولجة (

valajat

) .

اولاد

اولاد

(

avl d

) ع . ج ولد (

valad

) .

اولاد

اولاد

(

ovl d

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرزندها .

اولاد

اولاد

(

ovl d

) ا . پ . نام ديوى از مازندران .

اولاك

اولاك (

ovl k

) و اولالك

(

ovl leka

) ج . اسم اشارهء تاك (

t ka

) .

اولائك

اولائك

(

ovl eka

) ع . ج ذاك (

z ka

) .

اولائلك

اولائلك

(

ovl eleka

) ع . ج ذلك .

اولة

اولة

(

avvalat

) ا . ع . مونث اول .

اولج

اولج

(

ovlaj

) و (

ovlej

) ا . پ .

خوشه كوچك از انگور و عنب الثعلب .

اولجا

اولجا (

ovlj

) و اولجه

(

ovlje

) ا . پ .

مأخوذ از تركى - اسير و بندى . و غارت و غنيمت .

اولجامشى

اولجامشى (

ovlj meci

) و اولجاميشى

(

ovlj mici

) ا . پ . - مأخوذ از تركى - قسمى از كرنش و تعظيم كه زانو را خم كرده زمين را مىبوسند .

اولجايتو

اولجايتو

(

ovlj ytu

) ا . پ . پادشاه هشتم از هولاكوئيان كه دين تشيع را قبول كرد و خود را سلطان محمد خدابنده نام نهاد مدت ملكش از 703 تا 716 هجرى .

اولسطيون

اولسطيون

(

ovlostiun

) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - نام گياهى .

اولع

اولع

(

avla '

) ا . ع . جنون يق به الاولع .

اولق

اولق

(

avlaq

) ا . ع . ديوانگى و يا نوعى از ديوانگى و مرد گول .

اولكا

اولكا (

ovlk

) و اولكه

(

ovlke

) ا . پ .

الكا و مرز و بوم . و زمين .

اولم

اولم (

avlam

) و اولما

(

avlamm

) ع . يعنى آيا چنين نيست و نه چنين است ؟ .

اولنج

اولنج

(

ovlanj

) ا . پ . اورنگ و تخت پادشاهى . و عقل و دانش . و فر و زيبائى . و شادى و خوشحالى . و زندگانى .

و مكر و فريب و خدعه و حيله . و سگ انگور و عنب الثعلب .

اولنج

اولنج

(

ovlanj

) ا . پ . خوشه‌اى كه حبه‌هاى انگور آن را چيده باشند .

اولنگ

اولنگ

(

ovlang

) ا . پ . سبزه‌زار و مرغزار و چراگاه .

اولو

اولو

(

ovlov

) ع . ج ذو بمعنى صاحب و خداوند .

اولون

اولون

(

avlavna

) ع . ج اولى (

avl

) .

اولون

اولون

(

avvaluna

) ع . ج اول (

avval

) .

اولوية

اولوية

(

avloveyyat

) ا . ع . تفوق و رجحان .

اولويت

اولويت

(

ovloveyyat

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - برترى و رجحان و تفوق و افضليت و سبقت و تقدم و بطريق اولويت :

بطريق برترى .

اوله

اوله

(

avle

) و (

ovle

) ا . پ . عقاب و باز شكارى . و بهيمه .

اولى

اولى

(

avl

) ع . مر . اولا را .

اولى

اولى

(

avl

) ع . مؤنث اولو (

avval

) .

اولى

اولى

(

ovley

) ع . مؤنث اولو (

ovlov

) و اولى الاجنحة : خداوندان بال .

اولى

اولى

(

avvali

) ص . پ . منسوب به اول .

اوليا

اوليا

(

ovli '

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دوستان خدا و مردمان مقدس و پارسا و اولياى دولت : وزرا و كارگزاران دولت و اوليا شدن : مرشد شدن .

اولياء

اولياء

(

avley '

) ع . ج ولى (

valiyy

) .

اولية

اولية

(

avleyat

) ا . ع . باران تند و رگبار پىدرپى .

اوليت

اوليت

(

avvaleyyat

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سبقت و تقدم . و سرورى و رياست .

اوليتر

اوليتر

(

ovli - tar

) و (

ovl - tar

) ص . پ .

سزاوارتر و بهتر .

اوليرا

اوليرا

(

ovlir '

) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - گندم كه از آن نشاسته مىگيرند .

اوليقوس

اوليقوس

(

ovliqus

) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - يك سدس درهم .

اولئك

اولئك

(

ovl eka

) ع . ج ذلك (

z leka

) .

اوليل

اوليل

(

ovlil

) ا . پ . نمك‌زارى در هندوستان .

اولين

اولين

(

avvalin

) ص . پ . صفت تعيينى عددى بمعنى نخستين .