فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٣٢
انفاق
بارانى كه اول بروياند گياه را . و انف الناب آن طرف از دندان كه اول برآيد . و رجل حمى الانف (
hamiyol'anfe
) : مرد با ننگ . و ورم انفه : خشمگين گرديد . و جعل انفه من قفاه : پشت داد حق را و روى آورد بباطل . و هو يتتبع انفه :
مىبويد و مىرود پى آن . و انف الناقة ا خ . : لقب جعفر بن قريع كه پدر بطنى از قبيلهء سعد بن زيد مناة بوده و در تلقب او چنين گويند كه قريع شترى كشت و بر زنان خود تقسيم نمود چون جعفر از جانب مادرى خود پيش قريع آمد شتر تقسيم شده و جز سر و گردن چيزى از آن باقى نمانده بود قريع كفت بگير اين سر و گردن را پس جعفر بينى آن شتر را گرفته كش‌كشان به خانه آورد و از آن هنگام به اين لقب ملقب گرديد . و بنى جعفر از اين لقب عار داشتند تا آنكه يكى از شعرا ايشان را به اين شعر مدح كرد :
قوم هم الانف و الاذناب غيرهم * و من يسوى بانف الناقة الذنبا
المثل : اضاع مطلب انفه فرج امه : يضرب لمن يخطى فى مقصده و يضع الشئى فى غير موضعه .
انف
انف
(
anf
) م . ع . انفه انفا ( از باب ضرب و نصر ) : زد بينى آن را . و انفه الماء : رسيد آب تا بينى او در حوض و جوى . و انفت الابل :
پا سپر كردن شتران مرغزار ستور نارسيده را .
انف
انف
(
anf
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بينى .
انف
انف
(
anaf
) ا . ع . ما رايت احمى انفا من فلان يعنى با ننگ‌تر از فلان نديدم .
انف
انف
(
anaf
) م . ع . انف منه انفا و
انفة
انفة
(
anafatan
) ( از باب سمع ) : ننگ داشت از آن . و انفت المراة : باردار شد زن و رغبت به چيزى نكرد . و انف البعير : دردمند بينى شد شتر از چوبك مهار . و رام و منقاد گرديد . و انف من قوله اشد الانف :
كراهت داشت از آنچه گفته بود .
انف
انف
(
onof
) ا . ع . رفتار نيكو . و اتيك من ذى انف : آمدم تو را از پيش كما تقول من ذى قبل (
qabalen
) .
انف
انف
(
onof
) ص . ع . كلاء انف : گياه چريده ناشده . و روضة انف : مرغزار ستور نارسيده . و كاس انف : جام نام خورده . و امر انف : كار نو كه كسى نا كرده باشد .
انف
انف
(
anef
) ا . ع . قال انا : گفت اكنون مانند قال آنفا .
انف
انف
(
anef
) ص . ع . بعير انف : شتر دردمند بينى از چوبك مهار .
انفاج
انفاج
(
enf j
) م . ع . جدا كردن آوند از پستان وقت دوشيدن . و برجهانيدن و دوانيدن خرگوش را . و برانگيختن شكار را .
انفاد
انفاد
(
enf d
) م . ع . نابود گردانيدن .
و بىتوشه و بىستور شدن قوم . و سپرى گشتن آب چاه .
انفاد
انفاد
(
enf d
) ا . پ . - مأخوذ از انفاذ تازى - فرستادگى و روانه‌كردگى . و انفاد شدن ف ل . : فرستاده شدن . و انفاد كردن ف م . : فرستادن و روانه كردن .
انفاذ
انفاذ
(
enf z
) م . ع . درگذرانيدن . و روا كردن كار را . و فرستادن . و جارى كردن نامه و فرمان را . و با قوم شدن . و يا قوم را شكافته در وسط آنها درآمدن . و در گذشتن از قوم . و خلاف ورزيدن از آنها .
و تير و جز آن بر چيزى گذرانيدن .
انفار
انفار
(
anf r
) ع . ج نفر (
nafar
) .
انفار
انفار
(
enf r
) م . ع . رمانيدن . و يارى دادن . و دراز كشيدن . و خداوند شتران رمنده و نافر شدن . و انفر عليه : به چيرگى حكم كرد بر وى .
انفاز
انفاز
(
enf z
) م . ع . تير بر ناخن گردانيدن تا كجى از راستى معلوم گردد . و برجهانيدن كودك را .
انفاس
انفاس
(
anf s
) ع . ج نفس (
nafas
) .
انفاس
انفاس
(
anf s
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - دمها و نفسها . و روانها . و آوازها و سخنها . و انفاس مشكبار : سخنهاى شيرين و مطبوع .
انفاس
انفاس
(
enf s
) م . ع . در شگفت آوردن كسى را يق انفسه انفاسا و انفسه فى الامر : ترغيب نمود او را در آن كار .
انفاش
انفاش
(
enf c
) م . ع . ماندن ستور بچرا در شب .
انفاص
انفاص
(
enf s
) م . ع . بشتاب سخن گفتن و بسيار خنديدن . و دفعه دفعه كميز انداختن گوسپند . و به لب اشاره كردن .
انفاض
انفاض
(
enf z
) م . ع . بچه دادن شتر .
و درويش گرديدن قوم ، و مردن ستور آنها .
و سپرى شدن توشه . و يا سپرى گردانيدن آن را . و باران زده شدن مردم . و انفضت الجلة ( مجهولا ) : افشانده شد جلت خرما .
انفاط
انفاط
(
enf t
) م . ع . آبله انداختن كارد در دست . و يا شوخگين كردن آن را و كميز انداختن گوسپند .
انفاع
انفاع
(
enf '
) م . ع . تجارت بعصا كردن .
انفاق
انفاق
(
enf q
) ا . پ . روغن زيتون تازه .
انفاق
انفاق
(
enf q
) م . ع . درويش گرديدن .
و سپرى كردن مال را . و هزينه نمودن و سپرى شدن . و قوله تعالى إِذاً لَأَمْسَكْتُمْ خَشْيَةَ الْإِنْفاقِ اى الفقر . و خداوند بازار رايج شدن قوم . و برواج بازار رسيدن مردم .
و پراكنده و منتشر گرديدن پشم شتر از فربهى و روائى دادن رخت و سلعه را .
انفاق
انفاق
(
enf q
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خرج و دهش و روزى دادن و بخشش در راه