فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٩٣

امغار

امضاض

امضاض

(

emz z

) م . ع . سوختن دل را اندوه چيزى . و اندوهمند گرديدن . و سوختن سرمه چشم را در بخور كردن . و سوزانيدن جراحت و خراشيدن و سوختن پوست را .

امضاغ

امضاغ

(

emz q

) م . ع . خوشمزه گرديدن خرماى خرمابن چنان كه خائيده شود . و خوشمزه گرديدن گوشت و خورده شدن آن .

اضمحلال

اضمحلال

(

emzehl l

) م . ع . نيست شدن و رفتن . مقلوب اضمحلال .

امضى

امضى

(

amz

) ص . ع . نافذتر و تيزتر و دقيق‌تر .

امطاء

امطاء

(

amt '

) ع . ج . مطا و ج مطو (

matv

) و (

metv

) و ج ج مطية (

matyyat

) .

امطاء

امطاء

(

emt '

) م . ع . امطى الدابة امطاء براى سوارى گرفت آن ستور را .

امطار

امطار

(

amt r

) ع . ج . مطر (

matar

) و ج مطر (

matar

) .

امطار

امطار

(

emt r

) م . ع . بارانيدن يق امطر الله السماء . و امطرهم الله عليهم گفته نمىشود مگر در عذاب و عرق آوردن پيشانى كسى يق امطر الرجل و كلمت فلانا فامطر تكلم كردن فلان را پس سر فرود افگند و چيزى نگفت و خاموش شد و امطر المكان باران رسيده يافت آن جاى را و امطرت السماء امطارا لغة .

امطى

امطى

(

omteyy

) ا . ع . راست و دراز قامت . و نام صمغى كه آن را مىخورند .

امظاظ

امظاظ

(

emz z

) م . ع . پوست باز كردن از درخت تر تا خشك گردد يق امظظت العود الرطب .

امع

امع (

emma '

) و امع

(

amma '

) ص . ع . رجل امع يا رجل امع مرد سست راى فرمان بردار هر كس . و هر كه همراه مردمان بضيافت رود بىآنكه خوانده باشند او را . و آنكه در دين تبعيت ديگران نمايد . و متردد در غير صنعت . و آنكه هر كه را بيند گويد من با توام . و در همهء اين معانى از صفات رجال است و نگويند امرأة امعة مگر بقلت .

امعا

امعا

(

am '

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - روده‌ها .

امعاء

امعاء

(

am ' '

) ع . ج . معى (

ma'y

) و معى (

me

) روده‌ها الحديث ان المومن ياكل فى معاء واحد و الكافر ياكل فى سبعة امعاء يعنى ان المؤمن ياكل من وجوه و لا يبالى ما اكل و من اين اكل و امعاء الارض كاليهاى هر آب راهه كه از زمين پست بسوى آب‌راههء ديگر رود .

يا زمين ميان دو زمين درشت و آب تك يعنى جاى ايستادن آب در قعر .

امعار

امعار

(

em ' r

) م . ع . درويش و نيازمند شدن . و سپرى گرديدن توشه و كم گرديدن موى و پر و مانند آن . و بىگياه و يا كم گياه گشتن زمين . و بركشيدن از كسى مال او را .

و چريدن ستور همهء گياه چراگاه را .

امعاز

امعاز

(

em ' z

) م . ع . بسيار بز شدن مرد .

امعاسين

امعاسين (

am ' sin

) و امعاسيون

(

am ' siyun

) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - آب غوره .

امعاص

امعاص

(

am ' s

) ع . ج . معص (

ma's

) .

امعاض

امعاض

(

em ' z

) م . ع . خشمناك كردن .

و دشوار نمودن كار بر كسى . و سوختن .

امعاط

امعاط

(

am ' t

) ا . خ . ع . نام موضعى .

امعاط

امعاط

(

emme ' t

) م . ع . پىدرپى افتادن موى و ريختن ريشهء رسن و سوده و نرم شدن آن و برافتادن موى از بيمارى .

امعاق

امعاق

(

am ' q

) ج . ع . معق - (

ma'q

) و معق (

ma'aq

) .

امعاق

امعاق

(

em ' q

) م . ع . دور تك گردانيدن چاه را . و مغاك كردن .

امعال

امعال

(

em ' l

) م . ع . شتابانيدن يق امعلنى عن الحاجة اى اعجلنى .

امعان

امعان

(

em ' n

) م . ع . دور انديشيدن در كارى يق امعن فى الامر . و بردن حق كسى را و منكر آن شدن و اقرار كردن به آن يق امعن بحقه - از اضداد است - و دور شدن اسب در دويدن . و نهان شدن سوسمار در اقصاى سوراخ خود . و بسيار شدن مال كسى و كم گرديدن آن - نيز از اضداد است - و روان شدن آب و سيراب شدن زمين .

امعان

امعان

(

em ' n

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تيزى و تندى و زيركى و امعان نظر نگاه با زيركى و فراست و غور رسى و عاقبت‌انديشى .

امعة

امعة (

emma'at

) و امعة

(

amma'at

) ص . ع . رجل امعة . مر . - امع (

emma '

) و امع (

amma '

) را .

امعر

امعر

(

am'ar

) ص . ع . مردم كم موى و موى افتاده و شتر موى و پشم ريخته . و جاى كم نبات .

امعز

امعز

(

am'az

) ا . ع . جاى درشت سخت سنگناك يق مكان امعز معز (

mo'z

) ج . و ما امعزه من رجل چه سخت‌تر است او .

امعط

امعط

(

am'at

) ص . ع . گرگ موى ريخته . و مرد بىموى و رمل امعط ريگ بىگياه و لص امعط دزد پليد معط (

mo't

) ج .

امعوز

امعوز

(

om'uz

) ا . ع . بز و گلهء آهو يا گلهء آهوى از سى تا چهل يا گلهء بز كوهى اما عز و اما عيزج .

امغاد

امغاد

(

emq d

) م . ع . بسيار خوردن آب و مانند آن . و شير خورانيدن كودك و شتر بچه را .

امغار

امغار

(

emq r

) م . ع . بيرون آوردن