فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٨٨

امدية

امحاء

امحاء

(

emmeh '

) م . ع . پاك گرديدن .

امحاح

امحاح

(

emh h

) م . ع . كهنه شدن جامه .

امحاش

امحاش

(

emh c

) م . ع . سوختن گرما و آتش چيزى را .

امحاص

امحاص

(

emh s

) م . ع . به شدن از بيمارى . و برآمدن آفتاب از كسوف و روشن شدن آن .

امحاض

امحاض

(

emh z

) م . ع . شير خالص خورانيدن كسى را . و دوستى خالص كردن .

و راست كردن سخن . و خداوند شير خالص شدن .

امحاق

امحاق

(

emh q

) م . ع . ربودن بركت از كسى . يق امحق الله الشيى لغة فى محق اللّه الشيى ربود بركت آن چيز را خداى .

و كاستن همچو ماه محاق . و نيست شدن .

امحاق

امحاق

(

emmeh q

) م . ع . پاك شدن .

و از گرمى سوخته شدن چيزى . و كاهيدن .

امحاك

امحاك

(

emh k

) م . ع . خشمناك شدن .

امحال

امحال

(

emh l

) م . ع . خشك شدن شهر و زمين و به خشك سال رسيدن قوم .

امحان

امحان

(

amah n

) م . ع . امح الجرح امحانا ( از باب ضرب ) : درد گرفت آن زخم .

امحس

امحس

(

amhas

) ا . ع . پوست پيراى ماهر و زيرك .

امحص

امحص

(

amhas

) ا . ع . مرد غدر نيوش از جانب صادق باشد يا از طرف كاذب .

امحوضة

امحوضة

(

omhuzat

) ا . ع . پند خالص از غرض و از تهمت .

امخاء

امخاء

(

emx '

) م . ع . شكايت كردن و عذر خواستن .

امخاخ

امخاخ

(

emx x

) م . ع . با مغز شدن استخوان . و فربه گرديدن گوسپند . و تر گشتن چوب . و روان گرديدن آب در آن . و پر مغز شدن دانهء كشت .

امخاض

امخاض

(

emx z

) ا . ع . شير ما دام كه در شيرزنه است . اما خيض ج .

امخاض

امخاض

(

emx z

) م . ع . بدوغ زدن رسيدن شير . و خداوند شتران مادهء درد زه گرفته و يا نزديك بزادن رسيده شدن . و در شيرزنه جنبيدن شير .

امخاط

امخاط

(

emx t

) ع . ج مخط (

maxet

) .

امخاط

امخاط

(

emx t

) م . ع . در كمان كشيدن تير را و در گذرانيدن تير را از آنچه بر وى آيد .

امد

امد

(

amd

) ا . پ . هنگام و زمان و موسم .

امد

امد

(

amad

) ا . ع . غايت و منتها . آماد ج . و خشم . و ما امدك چندست عمر تو .

و امد مامود غايت منتهى اليه .

امد

امد

(

amad

) م . ع . امد عليه امدا ( از باب سمع ) : خشم گرفت بر وى .

امد

امد

(

ameda

) ا . خ . ع . پاى تخت موزوپوتامى ( ديار بكر ) .

امد

امد

(

amadd

) ص . ع . كشيده‌تر و ممتدتر .

امداء

امداء

(

amd '

) ع . ج مدى (

mody

) .

امداء

امداء

(

emd '

) م . ع . كلانسال شدن .

و شير بسيار نوشيدن و پر كردن جهة كسى .

امداح

امداح

(

ammed h

) م . ع . ستودن . و فراخ و گشاده گرديدن زمين و تهيگاه .

امداد

امداد

(

amd d

) ع . ج مدة .

امداد

امداد

(

emd d

) م . ع . مهلت خواستن و زمان دادن و درنگ كردن از اجل معين . و يارى دادن لشكر را از غير خود . و گويند اذا كثر شيئا بنفسه قيل مده و اذا كثر بغيره قيل امده . قوله تعالى : أَنِّي مُمِدُّكُمْ بِأَلْفٍ و قال جل و علا : وَ أَمْدَدْناهُمْ بِفاكِهَةٍ . و يارى دادن و بفرياد رسيدن كسى را - در نيكى باشد يا در بدى و يا در خير - گويند امددته و در شر مددته . و بخشيدن . و سياهى در دوات كردن و بقلم سياهى دادن كاتب را . و ريم و زرد آب گرد آمدن در زخم . و آب و ترى روان شدن در چوب عرفج . و مديد خورانيدن شتر را .

امداد

امداد

(

emd d

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يارى و اعانت و كمك و نصرة و هرزيد .

امداش

امداش

(

emd c

) م . ع . دادن .

امدان

امدان

(

emmed n

) ا . ع . آب كه بر روى زمين باشد . و ا . خ . نام موضعى .

امدان

امدان

(

emmed n

) و (

emedd n

) ا . ع . چشمهء روان و بىآبى كه از زمين و يا از سنگ مىجوشد .

امدان

امدان

(

emedd n

) ا . ع . آب بسيار شور .

امدة

امدة

(

omdat

) ا . ع . بقيهء چيزى . و افزونى و زيادتى .

امدة

امدة

(

ameddat

) ا . ع . تار و رشتهء تافته و مساك كرانهء جامه چون ببافتن گيرند .

امدر

امدر

(

amdar

) ص . ع . ريخ زنندهء در جامه . يا بسيار پليدى اندازندهء عاجز كه حبس آن را نتواند . و مرد بىختنه و تيره رنك .

و مرد تهيگاه برآمده . و مرد آلاينده پهلوى خود را به خاك . و ضبعان امدر كفتار تيره رنگ و يا كفتارى كه بر اندامش خجكها از سرگين باشد يا كفتار كلان شكم . المثل :

ما الضبعان الا مدر من انسان باغدر يعنى بعضى از مردم شرورتراند از كفتار .

امدش

امدش

(

amdac

) ص . ع . لاغر و مرد خرد . مدش (

modc

) ج .

امدوحة

امدوحة

(

omduhat

) ا . ع . ستايش و آنچه بدان ستايش كنند . اما ديح ج .

امدوحه

امدوحه

(

omduhe

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مديحه و ستايش .

امدود

امدود

(

omdud

) ا . ع . خوى و عادت .

امدى

امدى

(

amd

) ص . ع . امدى العرب بزرگترين و اعلا و ابعدترين تازيان در عزت و مرتبه و بزرگى .

امدية

امدية

(

amdiyat

) ع . ج مدى (

madeyy

) .