فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٥٩
اكماء
يق انقطع اكله : منقطع گرديد رزق او يعنى بمرد و بهره‌اى از دنيا نبرد . و فلان ذو اكل يعنى ذو حظ . ج : آكال . و رأى و عقل و قوت فهم . و سخت بافتگى جامه . و سختى و درستى خمير كاغذ يق ثوب ذو اكل و قرطاس ذو اكل .
اكل
اكل
(
akal
) ا . ع . خورده‌شدگى دندانها و سقوط آنها .
اكل
اكل
(
akal
) م . ع . اكل العضوا كلا ( از باب سمع ) : خورد بعض آن عضو مر بعض را . و اكل العود : خورده شد چوب .
اكل
اكل
(
okal
) ع . ج اكلة .
اكلاء
اكلاء
(
akl '
) ا . ع . بلغ الله بك اكلاء العمر : به آخر عمر و درازتر عمر رساند ترا خداى .
اكلاء
اكلاء
(
ekl '
) م . ع . گياه‌ناك گرديدن زمين . و بها پيش دادن . و بيع سلم كردن .
و بپايان رسانيدن عمر را . و علف خوردن ستور . و بار بار نگريستن در چيزى .
اكلاب
اكلاب
(
ekl b
) م . ع . خداوند ستور ديوانه شدن .
اكلاح
اكلاح
(
ekl h
) م . ع . دندان سپيد كردن در ترش‌روئى . و ترش‌روى گردانيدن كسى را .
اكلاع
اكلاع
(
ekl '
) م . ع . چركناك گردانيدن چرك . و تو بر تو نشستن چرك . و چرك .
اكلاف
اكلاف
(
ekl f
) م . ع . آزمند گردانيدن .
اكلال
اكلال
(
ekl l
) م . ع . كند گردانيدن يق اكلت البكاء البصر . و خداوند شتران مانده گرديدن . و مانده نمودن شتر و جز آن را . و صاحب عيال و خويشان محتاج شدن .
اكلب
اكلب
(
aklob
) ع . ج كلب (
kalb
) .
اكلة
اكلة
(
aklat
) ا . ع . يك بار خوردن بسيرى .
اكلة
اكلة
(
eklat
) ا . ع . خارش يق انى لاجد فى جسمى اكلة . ج : آكال . و هيئت خوردن يق انه لحسن الاكلة .
اكلة
اكلة
(
eklat
) م . ع . اكلنى رأسى اكلة و اكالا و اكالا ( از باب نصر ) : خارش كرد سر من .
اكلة
اكلة
(
eklat
) و (
aklat
) و (
oklat
) ا .
ع . غيبت و سخن‌چينى يق انه لذو اكلة :
او سخن چين است و كذلك لذو اكلة و لذو اكلة .
اكلة
اكلة
(
oklat
) ا . ع . لقمه . و گرده . يق اكلت اكلة واحدة اى لقمة او قرصة و طعام و خورش يق هذا الشيى اكلة لك اى طعمة لك . ج : اكل (
okol
) .
اكلة
اكلة
(
akalat
) ص ج . ع . هم اكلة رأس :
عدد ايشان كم است يك كله آنها را سير مىكند .
اكلة
اكلة
(
akelat
) ا . ع . خارش . و مرضى است كه عضو از آن خورده مىشود .
اكلة
اكلة
(
akelat
) ص . ع . ناقة اكلة : ماده شترى كه از پشم درآوردن بچه در شكمش در زحمت است .
اكلة
اكلة
(
akelat
) و (
okalat
) ص . ع . بسيار خورنده - مذكر و مؤنث در وى يكسان است يق رجل اكلة و امراة اكلة .
اكلس
اكلس
(
aklas
) ص . ع . ذئب اكلس :
گرگ سيه پيسه .
اكلط
اكلط (
aklat
) و اكلظ
(
aklaz
) ص .
ع . آنكه لنگان لنگان مىرود .
اكلف
اكلف
(
aklaf
) ص . ع . سرخ سياهىآميز روى يق رجل اكلف و كميت اكلف و بعير اكلف . ج . كلف (
kolf
) .
اكلف
اكلف
(
aklaf
) ا . ع . شير بيشه .
اكلكرا
اكلكرا
(
akalkar
) ا . پ . اكركره و عاقر قرحا .
اكلكا
اكلكا
(
okolk
) ا . پ . - مأخوذ از مغولى - انعام و بخشش .
اكلنداء
اكلنداء
(
eklend '
) م . ع . درشت و ستبر گرديدن .
اكلنداد
اكلنداد
(
eklend d
) م . ع . خود را به روى كسى افگندن . و درشت گرديدن . و ورترنجيده شدن . و باز ايستادن .
اكلئزاز
اكلئزاز
(
ekle'z z
) م . ع . ورترنجيده شدن و منقبض گرديدن . و استوار و متمكن ناشدن سوار در زين يق اكلاز الراكب فى سرجه اذا لم يتمكن فيه . و آهنگ شكار كردن باز .
اكلئفاف
اكلئفاف
(
ekle'f f
) و اكليفاف (
eklif
) م . سرخ تيره روى گرديدن مرد .
و اكلافت الخابية سرخ تيره شد خم .
اكليل
اكليل
(
eklil
) ا . ع . تاج . و عصا به مانندى مرصع بجواهر . ج : اكاليل . و يكى از منازل ماه و آن چهار ستاره است صف كشيده و گوشت گرداگرد ناخن . و ابر كه شبيه پرده نمايان گردد .
اكليل الجبل
اكليل الجبل
(
ekliloljabal
) ا . ع . گياهى است از طايفهء لبيه و در خواص شبيه ببادرنجبويه و از همان طايفه و به زبان فرانسه رمارن گويند .
اكليل الملك
اكليل الملك
(
eklilolmalek
) ا . ع .
گياهى است از طايفهء لگومينوز و به زبان لاطينى مليلوتوس و به فارسى ناخنك گويند .
اكليلى
اكليلى
(
elkiliy
) ص . ع . منسوب بتاج و يا گلى كه بسر مىزنند .
اكليون
اكليون
(
akalyun
) ا خ . پ . كتاب ترسايان و انجيل . و صفحهء نقاشى مانى وا .
بوقلمون . و قسمى از پارچهء ابريشمى مخمل مانندى گلدار و منقش .
اكم
اكم
(
akm
) و (
okom
) ع . ج . اكمة (
akamat
) .
اكماء
اكماء
(
akm '
) ع . ج كمى (
kamiy
) .
اكماء
اكماء
(
ekm '
) م . ع . چون مهموز باشد سماروغ‌ناك شدن جاى . و سماروغ خورانيدن قوم را . و پير گردانيدن يق اكمأته السن