فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٥١
اكاد
اقوياء
اقوياء
(
aqvi '
) ع . ج قوى (
qaviy
) .
اقويلاسمون
اقويلاسمون
(
aquyel samun
) ا . پ .
- مأخوذ از يونانى - روغن بلسان .
اقه
اقه
(
aqh
) ا . ع . مقلوب قاه - فرمان بردارى و اطاعت .
اقهاء
اقهاء
(
eqh '
) م . ع . خواهش طعام ناكردن و ناخوش داشتن آن را . و پيوسته قهوه خوردن .
و فرمان‌بردارى سلطان نمودن .
اقهاب
اقهاب
(
eqh b
) م . ع . دست از طعام باز كشيدن و رغبت نكردن به آن .
اقهار
اقهار
(
eqh r
) م . ع . اقهر الرجل :
خداوند ياران مقهور گرديد آن مرد . و اقهر فلانا : ناكام و مقهور يافت فلان را . و اقهر ( مجهولا ) : ذليل و خوار گرديد .
اقهال
اقهال
(
eqh l
) م . ع . بنا بايست مشغول شدن و نفس خود را آلودن .
اقهام
اقهام
(
eqh m
) م . ع . حقير شمردن .
و چشم فروپوشيدن از چيزى يق اقهم فى الشيى . و نخواستن و ناخوش داشتن چيزى را يق اقهم عن الشيى : و خواهش نكردن طعام را يق اقهم عن الطعام . و اقهم اليه : خواست آن را . و اقهمت السماء ( مجهولا ) : باز شد آسمان از ابر .
اقهب
اقهب
(
aqhab
) ص . ع . سپيد تيره رنگ .
اقهبان
اقهبان
(
aqhab ? ne
) ا . بصيغهء تثنيه ع .
پيل و گاوميش .
اقهر
اقهر
(
aqhar
) ص . ع . چيره‌تر و قاهرتر .
اقى
اقى
(
aqy
) م . ع . اقى اقيا ( از باب ضرب ) : نفرت كرد از طعام و شراب از علتى .
اقياء
اقياء
(
eqy '
) م . ع . بقى آوردن .
اقياد
اقياد
(
aqy d
) ع . ج قيد (
qayd
) .
اقياص
اقياص
(
aqy s
) ع . ج قيص (
qays
) .
اقياظ
اقياظ
(
aqy z
) ع . ج قيظ (
qayz
) و ا خ . نام موضعى .
اقيال
اقيال
(
aqy l
) ع . ج قيل (
qayl
) .
و اقيال اليمن ج ا خ . : پادشاهان يمن .
اقيان
اقيان
(
aqy n
) ع . ج قين (
qayn
) .
اقيانوس
اقيانوس
(
eqy nus
) و (
oqy nus
) ا . پ . - مأخوذ از لاطينى - افسانوس و بحر محيط . و به اين اسم مىنامند آن مقدار آبى كه احاطه كرده است سه ربع از كرهء زمين را يعنى 374 ميليون كيلومتر مربع . و نوعا علماى جغرافيا اقيانوس را تقسيم كرده‌اند به : اقيانوس منجمد شمالى و اقيانوس منجمد جنوبى و اقيانوس اطلس و اقيانوس كبير كه جزء غربى آن را اقيانوس هند نيز مىنامند . مر .
زمين .
اقيحى
اقيحى
(
oqayhiy
) ا . ع . مصغر اقحوان .
اقير
اقير
(
aqyar
) ص . ع . تلخ‌تر و هذا اقير منه : اين تلخ‌تر است از آن .
اقيس
اقيس
(
aqyas
) ص . ع . منظم‌تر و صحيح‌تر . و شبيه‌تر .
اقيش
اقيش
(
oqyac
) ا خ . ع . پدر طايفه‌اى از تازيان . و ا . شتران غير نجيب كه از هر چيز مىگريزند و بدانها در نفرت و وحشت مثل مىزنند .
اقيشر
اقيشر
(
oqaycar
) ا ع . ع . مصغر اقشر (
aqcar
) . و ا خ . لقب مغيرهء شاعر .
اقيصر
اقيصر
(
oqaysar
) ا خ . ع . بتى . و ابن اقيصر : مردى كه در اسب‌شناسى ماهر بود .
اقيط
اقيط
(
aqit
) ص . ع . ثقيل گرانبار .
اقيعس
اقيعس
(
oqay'as
) ا . ع . مصغر اقعس .
مر . اقعس (
aq'as
) .
اك
اك
(
ak
) ا . پ . آك و عيب و عار .
و آسيب و آفت .
اك
اك
(
akk
) م . ع . گرم و بىباد شدن روز يق اك يومنا اكا : ( از باب نصر ) .
و اكه اكا و اكة : رد كرد او را و تنگى نمود بر وى . و اك فلان : تنگ شد سينهء فلان .
اك
اك
(
akk
) ص . ع . يوم اك : روز گرم بىباد .
اكآء
اكآء
(
ek ' '
) م . ع . ناپسنديدن چيزى را و مكروه داشتن يق اكأى عنه اكآء .
اكآب
اكآب
(
ek ' b
) م . ع . غمناك گرديدن .
و غمناك گردانيدن ( لازم و متعدى ) . و در نيستى و هلاك افتادن .
اكاء
اكاء
(
ek '
) ا . ع . سربلند مشك و جز آن .
اكاء
اكاء
(
ek '
) م . ع . اكى اكاء ( از باب ضرب ) : وثيقه گرفت از قرض خود بگواهان .
اكاء
اكاء (
ek '
) و اكاءة
(
ek at
) م . ع .
- در نزد بعضى اجوف و مهموز اللام و در نزد بعضى غير اجوف است - يق اكاء اكاء و اكاءة : ارادهء كارى كرد ناگاه شخصى در رسيد و از آن ترسيده از ارادهء خود بازماند .
و بددلى كرد .
اكابر
اكابر
(
ak ber
) ع . ج اكبر (
akbar
) .
اكابر
اكابر
(
ak ber
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان دولتمند و توانا . و مردمان بزرگ و شريف و كبير .
اكاحة
اكاحة
(
ek hat
) م . ع . چون واوى باشد چيره گرديدن در كارزار . و دادن يق ما اكاحه اى ما اعطاه . و چون يائى بود هلاك كردن . و كارگر شدن شمشير يق ما اكاح فيه السيف : شمشير در آن كار گر نشد .
اكاحل
اكاحل
(
ak hel
) ع . ج كحل (
kohl
) .
اكاد
اكاد
(
ek d
) ا . ع . مفرد اكائد . مر