فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٣٢
افق
و پيشگهى نيز گويند . و افطار خوردن ف ل . :
پيشگهى خوردن . و افطار كردن : روزه گشادن .
افطارى
افطارى
(
eft ri
) ا . پ . هر چيز خوراكى كه مقصور بگشادن روزه باشد .
افطام
افطام
(
eft m
) م . ع . افطم الصبى افطاما : رسيد هنگام بازداشتن آن كودك از شير . و افطم الحبل : بريد آن ريسمان را .
افطح
افطح
(
aftah
) ص . ع . مرد پهن بينى .
و كج بند دست . ج : فطح (
fotoh
)
افطح
افطح
(
aftah
) ا . ع . آفتاب‌پرست .
و گاو - بدان جهت كه نوك بينى پهن دارد .
افطس
افطس
(
aftas
) ص . ع . پهن بينى .
و پست استخوان بينى . ج : فطس (
fots
)
افطور
افطور
(
oftur
) ا . ع . كفتگى در بينى و روى جوان . ج : افاطير (
af tir
) .
افظاء
افظاء
(
efz '
) م . ع . زشت‌خوى شدن .
افظاع
افظاع
(
efz '
) م . ع . برسوائى انجاميدن كار . و از حد درگذشتن كسى در زشتى .
و زشت يافتن كار . و بزشتى رسانيدن . و افظع ( مجهولا ) اى نزل به امر عظيم .
افظع
افظع
(
afza '
) ص . ع . زشت‌تر و رسواتر .
افعا
افعا
(
af '
) ا . ع . بوى مطبوع .
افعال
افعال
(
af ' l
) ج . ع . فعل (
fe'l
)
افعال
افعال
(
fa ' l
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - كردارها . و افعال زشت : كردار زشت .
افعام
افعام
(
ef ' m
) م . ع . پر كردن خنور و مانند آن . و خوش‌بوىناك كردن مشك خانه را . و بخشم آوردن و پر كردن مشام كسى را بشميم .
افعنجاج
افعنجاج
(
ef'enj j
) م . ع . تند رفتن .
افعوان
افعوان
(
of'ov n
) ا . ع . اژدهاى نر .
و نوعى از مار خبيث .
افعى
افعى
(
af '
) ا . ع . بويهاى خوش .
و مار بزرك . و نوعى از مار خبيث . ج : افاعى (
af 'i
) .
افعى
افعى
(
afi
) ا . پ . مأخوذ از تازى - اژدها . و مار بزرك خبيث . و شيبا . و افعى زرفام : شعله . و قلم و كلك . و افعى قربان : كمان تيراندازى . و افعى كاه ربا پيكر و يا افعى مرجان عصب :
شعلهء آتش . و افعى چوبه : ماده‌اى بسيار بسيار سمى كه ادياس نيز گويند .
افعيعام
افعيعام
(
ef'i m
) پر گرديدن و روان شدن .
افعيناك
افعيناك
(
af'in k
) ص . پ . جائى كه داراى افعى باشد .
افغاء
افغاء
(
efq '
) م . ع . گل برآوردن گياه .
و هميشگى نمودن . و خوردن فغا . و فاغيه برآمدن حنايق افغى الحناءاى خرجت فاغيته .
و تباه گرديدن غورهء خرما . و محتاج شدن سپس توانگرى . و زشت شدن بعد خوبى . و نا فرمانى كردن پس از بندگى . و بخشم آوردن .
افغار
افغار
(
efq r
) م . ع . گشادن دهان را .
يق افغره ففغر .
افغام
افغام
(
efb m
) م . ع . پر كردن از بوى خوش مكان را و از آب خنور را .
افغان
افغان
(
afq n
) ا . پ . فرياد و زارى و فغان : و افغان‌كنان م ف . : زارىكنان و فريان‌كنان . و افغان كردن ف ل . : زارى و فرياد كردن .
افغان
افغان
(
afq n
) ا خ . پ . نام طايفه‌اى كه گويند اصلا از اهالى مصر و از بنى اسرائيل بوده‌اند و بهندوستان افتاده و بمرور دهور تسلط و حكومت پيدا كرده . و اكنون مشرق ايران از خراسان تا لب رود آمويه در تحت حكومت آنان مىباشد . و مردمانى دلير و شجاع و متهور و با تعصب‌اند و متدين بمذهب حنفى و تازيان بر افغان جمع بسته افاغنه (
af qene
) گفته‌اند .
افغانستان
افغانستان
(
afq nest n
) ا خ پ . مشرق ايران از خراسان تا لب رود آمويه را اكنون به اين نام مىنامند . و مملكتى است بيشتر آن كوهستان و در مركز آسيا واقع شده است داراى 000 ، 731 كيلومتر مربع مساحت و ده ميليون جمعيت ، پايتخت آن كابل و شهرهاى معتبر آن هرات و قندهار و غزنين و بلخ و مزار شريف و پغمان و جلال آباد و در دو طرف هند كوه واقع شده و در شمال آن رود آمو و در جنوب آن هيلمند جاريست و از سال 1304 شمسى مستقل شده است و تا آن زمان تحت الحمايهء انگلستان بود .
افغانى
افغانى
(
afq ni
) ص . پ . منسوب بافغان .
افف
افف
(
afaf
) ا . ع . قلق . و اندك از چيزى .
و هنگام .
افق
افق
(
afq
) م . ع . افق افقا ( از باب ضرب ) :
بر سر خود شد و رفت در آفاق . و افق فى العطاء : عطا كرد بعضى را بيشتر از بعضى . و افق الاديم : ناتمام دباغت كرد آن پوست را . و افق فلان : دروغ گفت فلان . و افق فلانا و عليه : چيره شد بر آن و افق الصبى : ختنه كرد آن كودك را .
افق
افق
(
ofq
) و (
ofoq
) ا . ع . كرانه .
ج : آفاق (
f q
) . و آنچه ظاهر باشد از كرانه هاى آسمان و كرانه‌هاى مهب باد جنوب و شمال و دبور و صبا . و آنچه در ما بين دو چوب پيشين رواق خانه بود .
افق
افق
(
ofoq
) ع . ج افيق (
afiq
) و افيقة (
afiqat
) .
افق
افق
(
ofoq
) ص . ع . فرس افق : اسب نيك نجيب الطرفين - مذكر و مؤنث در وى يكسان است .
افق
افق
(
afaq
) ا . ع . افق الطريق :
روى راه . ج : آفاق (
f q
) و نيز افق : پوستهاى نيم‌پيراسته و پوستهائى كه آنها را نادوخته و يا ناشكافته دباغت دهند ( اسم جمع است مر