فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢٨

افژوليده

قسمت از عالم محدود است از طرف شمال بدرياى مديترانه و از طرف مغرب باوقيانوس اطلس و از طرف جنوب باوقيانوس كبير و از طرف مشرق بدرياى هند و از طرف شمال شرقى به بحر احمر . و ممالك عمدهء آن از اين قرار است : مصر ( مستقل ) ، الجزاير ، مراكش ، تونس ، افريقاى غربى فرانسه ، افريقاى استوائى فرانسه ، جيبوتى ، ماداگاسكار ( متعلق بفرانسه ) ، سودان ، افريقاى شرقى انگليس ، اتحاديهء جنوب افريقا ، بيژريا ، ساحل طلا ، سيرالئون .

( متعلق بانگلستان ) ، كنگو ( بلژيك ) ، آنگولا .

مزامبيك ( پرتقال ) ، طرابلس ، سيرنائيك ، اريتره ، سومالى و اتيوپى ( ايتاليا ) ، كامرون ، وتگو ( فرانسه و انگلستان ) ، افريقاى شرقى ( انگلستان و بلژيك ) ريودواورو و قسمتى از گينه ( اسپانيا ) .

افريقى

افريقى

(

efriqiy

) ص . ع . منسوب به افريقيه .

افريقية

افريقية

(

efriqiyat

) ا خ . ع . افريقا . و بلاد وسيع مقابل اندلس .

افريقيه

افريقيه

(

efriqiye

) ا خ . پ . - مأخوذ از تازى - افريقا .

افز

افز

(

afz

) م . ع . برجستن ( و الفعل من ضرب ) .

افزا

افزا

(

afz

) ص پ . افزاينده و علاوه كننده و زيادكننده . و بهجت‌افزا :

چيزى كه بر بهجت و سرور فزايد . و روح افزا : چيزى كه روح را زياد كند و قوت دهد .

افزا

افزا

(

afz

) ا . پ . خميازه و تثاوب .

و علاوه و افزون .

افزار

افزار

(

afz r

) ا . پ . كفش . و بادبان كشتى . و آلات و اوزاز و ادوات پيشه‌وران عموما و دفتين جولاهگان خصوصا . و داروهاى معطرى كه در گوارانيدن و خوشبوى كردن طعام به كار برند مانند فلفل و دارچينى . و زيره را بوىافزار گويند .

افزار

افزار

(

efz r

) م . ع . پوسيدن و كهنه كردن جامه . و پاره كردن .

افزارپا

افزارپا

(

afz r - p

) ا . پ . كفش و و پاىافزار و پاپوش .

افزاردان

افزاردان

(

afz r - d n

) ا . پ . توبره و جعبه‌اى كه در آن صنعتگران و پيشه‌وران افزار و آلات خود را نهند .

افزاز

افزاز

(

afz z

) ع . ج فز (

fazz

) .

افزاز

افزاز

(

efz z

) م . ع . ترسانيدن و رمانيدن دل از كسى .

افزاع

افزاع

(

afz

) ع . ج فزع (

faza '

) .

افزاع

افزاع

(

efz '

) م . ع . يارى كردن و فرياد رسيدن . و ترسانيدن . و آگاه گردانيدن . و بىبيم كردن يق افزع عنه .

افزانيدن

افزانيدن

(

afz nidan

) ف م . پ .

زياد كردن و افزون كردن .

افزايا

افزايا

(

afz y

) ا . پ . اضافه و علاوه و افزون .

افزايدن

افزايدن

(

afz ydan

) ف ل و م . پ .

افزائيدن .

افزايش

افزايش

(

afz yec

) ح م . پ . افزودن .

و ا . كثرت و وفور و فراوانى و افزونى . و افزايش كردن و نمودن ف م . :

افزون كردن و افزودن .

افزائيدن

افزائيدن

(

afz idan

) ف م . پ .

افزودن و اضافه كردن . و افراشتن . و ف ل .

افراشته شدن . و بلند شدن . و افتادن و ساقط شدن . و افزائيدن در قيمت چيزى ف م . : قيمت چيزى را بالا بردن و افزون كردن .

افزر

افزر

(

afzar

) ص . ع . مردى كه فزرة بر پشت و يا بر سينهء وى باشد . و بنو افزر ج ا خ . : گروهى از تازيان .

افزود

افزود

(

afzud

) ح م . پ . افزودن . و ا . اضافه و علاوه و افزونى و افزون .

افزودن

افزودن

(

afzudan

) ف م . پ . علاوه كردن و زياد كردن . و بيشتر كردن . و شماره را بالا بردن . و اضافه كردن . و بهره‌مند كردن . و بسيار شدن . و افزون شدن . و اضافه ماندن .

افزوده

افزوده

(

afzude

) ص . پ . افزون شده و علاوه شده . و بيشتر شده .

افزون

افزون

(

afzun

) ص . پ . علاوه و اضافه . و زيادتر و بيشتر . و بزرگتر . و گوناگون . و روزافزون : چيزى كه هر روز زياد گردد . و افزون‌نان ا . : خمير مايه . و افزون آمدن ف ل . : زياد آمدن و بسيار آمدن .

افزونتر

افزونتر

(

afzun - tar

) ص . پ . زيادتر و علاوه‌تر و بيشتر .

افزونى

افزونى

(

afzuni

) ا . پ . فراوانى و زيادتى و كثرت .

افژودن

افژودن

(

afj ? udan

) ف م . پ . افشردن و فشار دادن . و يك طرف انداختن . و دور انداختن . و چسبيدن . و بستن . و محكم نگاهداشتن .

افژول

افژول

(

afj ? ul

) ا . پ . تقاضا . و ابرام . و مطالبه . و تحريض و تحريك . و ص . پراكنده و پريشان .

افژولانيدن

افژولانيدن

(

afj ? ul nidan

) ف م . پ .

تقاضا كنانيدن . و برانگيزانيدن و پريشان كنانيدن . و آشاميدن فرمودن . و رفع تشنگى كردن .

افژولنده

افژولنده

(

afj ? ulande

) ص . پ . دفع كننده و برانگيزاننده .

افژوليدن

افژوليدن

(

afj ? ulidan

) ف م . پ .

برانگيختن . و برانگيختن بر جنگ . و بر سر كار آوردن . و پريشان ساختن . و دور كردن هر چيز بخصوص گرد جامه را . و تقاضا نمودن . و ف ل . رفع عطش نمودن .

افژوليده

افژوليده

(

afj ? ulide

) ص . پ . پريشان شده . و برانگيخته شده .