فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٢٢
افتل
سر بها دادن يق افتدى به .
افتدستا
افتدستا
(
afted - set
) ا . پ . - مركب است از كلمهء افتد و كلمهء ستا - يعنى عجب و ستايش و در ستايش و حمد خداى تعالى استعمال مىشود .
و نيكوترين ستايش و بندگى را گويند . و نيز در موقع حمد و شكر و دعا استعمال مىگردد .
افتدن
افتدن
(
oftadan
) ف ل . پ . افتادن و ساقط شدن .
افترا
افترا
(
efter
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نسبت دروغ و كذب به كسى . و تهمت و اسناد خيانت . و هر چيز ناحق و بر خلاف واقع .
افتراء
افتراء
(
efter '
) م . ع . چون واوى باشد پوستين پوشيدن . و هرگاه يائى بود دروغ بربافتن .
افترار
افترار
(
efter r
) م . ع . نرم نرمك خنديدن و لب شيرين كردن از خنده . و درخشيدن تندر .
و بو كردن چيزى را .
افتراز
افتراز
(
efter z
) م . ع . بس و قطع كردن حكم جز براى اهل خود يق افترز امره دون اهل بيته اى قطعه .
افتراس
افتراس
(
efter s
) م . ع . شكار افگندن و شكستن . و كوفتن استخوان گردن شكار را - و گويند اين فعل گفته نمىشود مگر در شير .
افتراش
افتراش
(
efter c
) م . ع . در پى اثر رفتن يق افترش اثره . و افترش لسانه :
گفت به‌طورىكه خواست . و نيز افتراش : وطى كردن . و سپردن زيرپاى . و هر دو بازو بر زمين گستردن . و چيره شدن . و بر زمين افگندن كسى را . و عيب و ننگ را در ناموس كسى رواداشتن .
و گسترده شدن . و بستم گرفتن چيزى را . و غصب كردن مال كسى را .
افتراص
افتراص
(
efter s
) م . ع . غنيمت شمردن فرصت را .
افتراض
افتراض
(
efter z
) م . ع . فريضه كردن .
و واجب گردانيدن . و نيست و نابود شدن قوم .
و مرسوم گرفتن لشكر .
افتراط
افتراط
(
efter t
) م . ع . فوت گرديدن چيزى يقال هو لا يفترط احسانه ( مجهولا ) اى لا يخاف فوته . و فرزند نارسيده مردن كسى را .
افتراع
افتراع
(
efter '
) م . ع . دوشيزگى ربودن .
افتراغ
افتراغ
(
efter q
) م . ع . بر خود آب ريختن . و افترغت لنفسى ماء اى صببته .
افتراق
افتراق
(
efter q
) م . ع . پراكنده و جدا گرديدن .
افتراق
افتراق
(
efter q
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جدائى و مفارقت . و حالت افتراق : حالت جدائى .
افتراكار
افتراكار
(
efter - k r
) ص . پ . رسوا كننده و افترا زننده .
افتراكارى
افتراكارى
(
efter - k ri
) ا . پ .
عادت به بهتان و رسوا كردن .
افترام
افترام
(
efter m
) م . ع . فرامه در كس داشتن . مر . فرامة .
افتزاز
افتزاز
(
eftez z
) م . ع . چيره گرديدن .
افتشال
افتشال
(
eftec l
) م . ع . بر فشل نشستن .
مر . فشل (
fecl
) .
افتصاد
افتصاد
(
eftes d
) م . ع . رگ زدن .
افتصاص
افتصاص
(
eftes s
) م . ع . جدا كردن و بيرون كشيدن چيزى از چيزى .
افتصاع
افتصاع
(
eftes '
) م . ع . برگردانيدن كودك غلاف سر نره را . و بقهر گرفتن همهء حق خود را از كسى .
افتصال
افتصال
(
eftes l
) م . ع . از شير باز كردن كودك . و نهال خرما بن از جائى به جائى ديگر بردن .
افتضاح
افتضاح
(
eftez h
) م . ع . رسوا شدن .
و ظاهر و هويدا گرديدن .
افتضاح
افتضاح
(
eftez h
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رسوائى و بىآبروئى . و بدنامى .
افتضاحات
افتضاحات
(
eftez h t
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - رسوائيها و بدناميها .
افتضاخ
افتضاخ
(
eftez x
) م . ع . شكستن . و سر شكستن .
افتضاض
افتضاض
(
eftez z
) م . ع . دوشيزگى ربودن . و اندك اندك ريختن آب را . و به آب روان رسيدن . و يا در وقت خروج آب رسيدن .
و برآمدن زن از عده بآلودن بوى خوش و جز آن و يا بماليدن اندام بمرغى و يا بجانور ديگر تا اين كار سبب خروج از عده باشد . و كانت من عادتهم ان تمسح قبلها بطائر و تنبذه فلا يكاد يعيش كذا قيل .
افتظاظ
افتظاظ
(
eftez z
) م . ع . فشاردن آب شكنبه را . و آب دادن شتر را . و دهان آن را بستن تا نشخوار نزند . و هرگاه خداوند شتر تشنه شود شكم آن را كفانيده سرگين را بفشارد و آب آن را بخورد .
افتعال
افتعال
(
efte ' l
) م . ع . بهتان و دروغ بربافتن بر كسى .
افتقاء
افتقاء
(
efteq '
) م . ع . باز دوختن توشه دان . و پشيزه راميان دو پشيزهء آن برآوردن .
افتقاد
افتقاد
(
efteq d
) م . ع . گم كردن . و گم شده راه جستن .
افتقار
افتقار
(
efteq r
) م . ع . نيازمند گرديدن .
و درويش گشتن .
افتكار
افتكار
(
eftek r
) م . ع . انديشه نمودن .
افتكاك
افتكاك
(
eftek k
) م . ع . از گرو بيرون آوردن گروى را .
افتكال
افتكال
(
eftek l
) م . ع . مبالغه كردن در كار . و نيك قيام ورزيدن يق افتكل فى فعله .
افتل
افتل
(
aftal
) ص . ع . مرفق افتل : آرنج برآمده يا سخت . و يا دور از پهلوى . و قوم افتل الايدى اى بين الفتل (
bayyenol - fatale
) .