فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣١٠
اعيال
و اعار منه . و با ترس شدن .
اعواز
اعواز
(
e'v z
) م . ع . درويش گرديدن و محتاج شدن بسوى چيزى . و دشوار گشتن كسى را چيزى . و اعوزه الدهر : نيازمند گردانيد او را روزگار .
اعواص
اعواص
(
e'v s
) م . ع . در آوردن بر كسى حجتهاى دشوار . و در پيچان كردن كار بر خصم . و سخن دشوار معنى آوردن .
اعواض
اعواض
(
a'v z
) ع . ج عوض (
evaz
) .
اعواق
اعواق
(
a'v q
) ع . ج عوق (
awq
) و (
uq
) .
اعواق
اعواق
(
ev q
) م . ع . سپرى شدن .
اعوال
اعوال
(
e'v l
) م . ع . بسيار عيال گرديدن يق اعول فلان اعوالا و كذا عيل اعيالا . و بلند كردن آواز را در گريه . و بانك كردن . و ناز كردن . و بار بر كسى نهادن . و حريص گشتن . و نيازمند و درويش گرديدن . و افزودن در حساب فريضه . و برآوردن سهام فرايض را . و نفقه و قوت دادن . و عيال‌دارى كردن .
و كافى گشتن آنها را .
اعوام
اعوام
(
a'v m
) ع . ج عام .
اعوام
اعوام
(
av m
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - سالها و زمانها .
اعوان
اعوان
(
a'v n
) ع . ج عون (
awn
) .
اعوان
اعوان
(
a'v n
) ج ا . ع . - مأخوذ از تازى - مددگاران و ياران و ياوران و ياريگران نصرت‌كنندگان .
اعواه
اعواه
(
e'v h
) م . ع . خداوند ستور و كشت آفت رسيده گرديدن .
اعوج
اعوج
(
a'vaj
) ص . ع . بدخوى .
و كج . و اسبى كه در هر دو دست آن كجى باشد .
ج : عوج (
uj
) . و ا . خ . نام اسبى در جاهليت مر بنى هلال را . و اعوجيات : منسوب به آن . و گويند در عرب اسبى به اين اشتهار و به اين كثرت نسل نبوده .
اعوجاج
اعوجاج
(
e'vej j
) م . ع . كج شدن .
اعوجاج
اعوجاج
(
e'vaj j
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كجى و ناراستى و انحنا و پيچيدگى .
اعوجيات
اعوجيات
(
a'vajiy t
) ج ا خ . ع . اسبهائى كه از نسل اعوج باشند .
اعود
اعود
(
a'vad
) ص . ع . سودمندتر و هذا اعود عليك اى انفع .
اعوذ بالله
اعوذ بالله
(
auzo - bell h
) پ . كلمهء فعل .
- مأخوذ از تازى - كه در مقام انكار بيشتر استعمال مىشود يعنى پناه مىبرم به خدا . و چون به كسى تهمتى زنند در مقام انكار برآمده مىگويد :
اعوذ بالله من هرگز اين كار را نكرده‌ام .
اعور
اعور
(
a'var
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - شخص يك چشم . و ا . نام رودهء چهارم از شش رودهء انسان .
اعور
اعور
(
a'var
) ص . ع . مرد يك چشم . ج :
عور (
ur
) و عوران (
ur n
) و عيران (
ir n
) و سست . و بددل . و كند خاطر . و افسرده دل بىخير كه راه راست نرود و توفيق راست روى نيابد . و رهنماى بد راهى . و كتاب محو شده . و سوار بىتازيانه . و مرد بىبرادر و يك‌چشم .
و برگردانيده و از حاجت بازداشته شده و بخواسته نرسيده . و ا . زاغ . و هيچ‌كاره از هر چيز ج : عوران . (
ur n
) و بدل اعور : در حق نكوهيده سيرتى گويند كه خليفه و جاىنشين نيكو سيرت باشد و گاه خلف اعور : نيز گويند . و نيز اعور ص . آنكه در سرش تخم شپش باشد . ج : اعاور (
a ver
) . و راه بىعلم و نشان .
اعورار
اعورار
(
e'ver r
) م . ع . يك چشم شدن .
اعوز
اعوز
(
a'vaz
) ص . ع . رجل اعوذ .
مرد فقيرى كه داراى هيچ چيز نباشد .
اعوس
اعوس
(
a'vas
) ص . ع . آنكه در وقت خنده و جز آن كنج دهنش برآيد . ج : عوس (
us
) .
اعوس
اعوس
(
a'vas
) ا . ع . صيقل و صاف چيزى .
اعوص
اعوص
(
a'vas
) ا . ع . چيزى كه معنيش دشوار باشد .
اعولة
اعولة
(
a'velat
) ع . ج عيال (
l l
) .
اعويرار
اعويرار
(
e'vir r
) م . ع . يك چشم شدن .
اعهاء
اعهاء
(
e'h '
) م . ع . خداوند شتران آفت رسيده گرديدن .
اعهاد
اعهاد
(
e'h d
) م . ع . انا اعهدك من اباق هذا العبد اعهادا : من ترا از گريختن اين برده مبرا و مأمون مىسازم . و انا اعهدك من الامر : من پذيرفتار آن كار مىشوم و تعهد آن كار مىكنم .
اعيا
اعيا
(
e'y
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - درماندگى و خستگى .
اعياء
اعياء
(
a'y '
) ع . ج عى (
ayy
) و عيى (
ayiy
) و عياياء (
ay y '
) .
اعياء
اعياء
(
e'y '
) م . ع . دشوار شدن كار بر كسى يق اعيا عليه الامر : كار بر آن دشوار شد .
و مانده شدن . و مانده گردانيدن . و مانده كردن بيمارى . و عاجز نمودن . و به نشدن از بيمارى .
اعياد
اعياد
(
a'y d
) ع . ج عيد (
id
) .
اعيار
اعيار
(
a'y r
) ع . ج عير (
ayr
) .
اعيار
اعيار
(
e'y r
) م . ع . اعير النصل اعيارا : عير قرار داد براى پيكان .
اعياس
اعياس
(
e'y s
) م . ع . خشك گرديدن كشت .
اعياص
اعياص
(
a'y s
) ع . ج عيص (
is
) . و اعياص از قريش ج ا خ . : پسران امية بن عبد شمس كه چهار كس‌اند : عاس و ابو العاص و عيص و ابو اليعيص .
اعيال
اعيال
(
e'y l
) م . ع . بسيار عيال شدن .