فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٨

آذى

آذر خورداد

(

zar - xord d

) ا خ . پ .

آذر خرداد .

آذررنك

(

zar - rang

) ص . پ .

درخشان و مشعشع و روشن و نورانى و سرخ .

و درهم و مشكل . وا . رنگ آتش متفرق شده .

و قتل و غارت . و بدبختى و زحمت .

آذر زردهشت

(

zar - zardhoct

) ا خ .

پ . آتشكدهء هفتم از هفت آتشكده .

آذرس

(

zaras

) ا . پ . سمندر .

آذرشب

(

zar - cab

) ا خ . پ . فرشته و سروش موكل بر آتش كه از همهء سروشان تند و تيزتر است . و ا . برق و سمندر . و نام معبدى در شهر بلخ .

آذرشسب

(

zar - casb

) ا خ . پ .

آذرشب .

آذرشين

(

zar - cin

) و

آذرشنين

(

zar - cnien

) ا . پ . سمندر .

آذرطوس

(

zar - tus

) ا خ . پ . مر .

آذار طوس .

آذرفروز

(

zar - foruz

) ا . پ .

آذرافروز .

آذرفزا

(

zar - faz

) ا . پ . آذر افزا .

آذركده

(

zar - kade

) ا . پ . آتشكده .

آذركو

(

zar - ku

) ا . پ . برگ ابونه .

آذركيش

(

zar - keyc

) ص . پ .

آتش‌پرست .

آذركيشى

(

zar - keyci

) ا . پ . آتش پرستى .

آذركيوان

(

zar - kayv n

) ا خ . پ .

يكى از فرزانگان كه آئين آذر هوشنگيان داشت و نامهء جام كيخسرو را براى پسرش كيخسرو نگاشته و در اوائل مائهء دوازدهم هجرى وفات يافته و 88 سال زندگانى كرده است .

آذرگشب

(

zar - gacb

) ا خ . پ .

آذرشب .

آذرگشسب

(

zar - gocasb

) ا خ . پ .

نام آتشكدهء گشتاسپ كه در بلخ بوده و همهء گنجهاى خود را در آنجا گذاشته بود . و آذر شب . و نام يكى از پهلوانان . وا . بر هر آتشكده‌اى نيز اطلاق مىشود . و برق و آتش‌پرست را نيز گويند . معنى تركيبى اين لفظ آتش جهنده است چه گشسب بمعنى جهنده مىباشد .

آذرگون

(

zar - gun

) ص . پ . آتش رنگ و تاب‌دار . و ا . سرخى آتش . و گل شقايق سرخ كه ميانش سياه بود . و سمندر . و قسمى از اسب .

آذرم

(

zram

) ا . پ . اسبى كه نمد زينش دو پارچه بود . و بمعنى خود نمد زين نيز آمده است .

آذرماه

(

zar - m h

) ا . پ . ماه نهم از سال شمسى كه آفتاب در برج قوس بود

آذرمه

(

zar - mah

) ا . پ . آذرماه .

آذرمهر

(

zar - mehr

) ا خ . پ . نخستين آتشكده از هفت آتشكده .

آذرميدوخت

(

zarmidowxt

) ا خ .

پ . نام دختر خسرو پرويز كه چهار ماه پادشاهى كرد . و نام شهر بنا كردهء اين پادشاه .

آذرنگ

(

zarang

) ا . پ . رنج و محنت صعب . و غم سخت . و هلاكت . و آدرنگ .

آذرنگ

(

zarang

) ص . پ . مخفف آذررنگ يعنى روشن و نورانى و درخشان و مشعشع .

آذرنوش

(

zar - nowc

) ا خ . پ . آتشكدهء دوم از هفت آتشكده .

آذرهمايون

(

zar - hom yun

) ا خ .

پ . نام زنى از نسل سام كه آتشكدهء صفاهان را خدمت مىنمود و شوهرش بيناس نام داشت .

آذرهميون

(

zar - hom yun

) ا خ .

پ . آذرهمايون .

آذرهوشنگ

(

zar - howcang

) ا خ .

پ . نخستين پيغمبر ايرانيان كه مهاباد نيز گويند .

آذرهوشنگى

(

zar - howcangi

) ا ص . پ . پيرو كيش آذرهوشنگ كه مهابادى و آذرى نيز گويند .

آذرهوشنگيان

(

zar - howcangi n

) پ . ج آذرهوشنگى .

آذرى

(

zari

) ص . پ . اهل آذربايجان .

و كسى كه پيرو كيش آذرهوشنگ باشد . و ا خ .

نام شاعرى .

آذرياس

(

zar - y s

) ا . پ . صمغ سداب دشتى كه آذرياس (

zarv s

) نيز گويند .

آذريان

(

zari n

) پ . ج . آذرى يعنى پيروان آذر هوشنگ .

آذريطوس

(

zaritus

) ا خ . پ . نام طبيبى يونانى .

آذرين

(

zarin

) ا . پ . گل يك قسم بابونه كه آقحوان (

oqhov n

) و بابونهء گاو چشم نيز گويند .

آذريون

(

zar - yun

) ا . پ . گل آفتاب گردان . و بمعنى آذرگون نيز آمده است .

آذن

(

zan

) ص . ع . مرد كلان گوش . و

كبش‌آذن

(

kabcon - zanon

) گوسپند نر .

آذن

(

zen

) ا . ع . دربان . و ضامن و قبول‌كنندهء كارى بر خود .

آذوقه

(

zuqe

) ا . پ . آزوقه و آزوگه و تزغو و ذخيره .

آذون

(

zun

) پ . كلمهء موصول يعنى آن‌چنان . مانند ايدون كه اين‌چنين باشد .

آذى

(

) ص . ع . اذيت شده و صدمه ديده و رنج برده . و موذى و صدمه‌زننده .