فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٥

اعتبار

اعاظم

اعاظم

(

a zem

) ع . ج اعظم (

a'zam

) .

اعاظم

اعاظم

(

a zem

) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان بزرگ و بزرگوار و كلان و مشهور و معروف و نامدار . و مردمان بزرگتر . و اعاظم سلاطين جهان :

بزرگترين پادشاهان جهان .

اعافة

اعافة

(

e fat

) م . ع . خداوند شتران عيوف شدن .

اعالة

اعالة

(

e lat

) م . ع . چون واوى باشد افزودن درجات فريضه و بر آوردن سهام فرايض را . و نفقه و قوت دادن . و عيال دادن . و كافى گشتن آنها را . و حريص گشتن .

و چون يائى بود صاحب عيال بسيار شدن .

و حريص شدن .

اعالى

اعالى

(

a li

) ع . ج اعلى .

اعالى

اعالى

(

a li

) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - جاهاى بلند . و مردمان بلندقدر .

اعامة

اعامة

(

e mat

) م . ع . بىشير گردانيدن .

و بىشير شدن ( لازم و متعدى ) يق اعامه الله فاعام هو . و كم شير شدن قوم .

اعانة

اعانة

(

e nat

) م . ع . چون واوى باشد يارى دادن . و چون يائى باشد نزديك شتر آمدن براى اعانت . و به چشمه رسانيدن آب را .

اعانت

اعانت

(

e nat

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ياريگرى و استعانت و مدد و هرزيد و نصرت و يارى و امداد و كمك . و شفقت و مهربانى . و دستگيرى . و حمايت .

اعانه

اعانه

(

e ne

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - وجه نقدى كه براى كمك و مدد خرج به كسى مىدهند و آن را وجه اعانه نيز گويند .

اعاور

اعاور

(

a ver

) ج اعور .

اعاهة

اعاهة

(

e hat

) م . ع . خداوند ستور و كشت آفت رسيده گرديدن .

اعب

اعب

(

aabb

) ص . ع . مرد نيازمند و درشت بينى .

اعباء

اعباء

(

a'b '

) ع . ج عبء و عبء .

اعباد

اعباد

(

e'b d

) م . ع . بنده گرفتن . و كسى را بندهء كسى گردانيدن . و زدن كسى را .

و فراهم آمدن مردم و مجتمع شدن . و فروماندن در راه از جهت مانده گرديدن راحله و يا هلاك شدن آن يق اعبد به ( مجهولا ) .

اعبار

اعبار

(

e'b r

) م . ع . يك سال فريز ناكرده ماندن گوسفند .

اعباس

اعباس

(

e'b s

) م . ع . عبسناك شدن ستور .

اعباش

اعباش

(

e'b c

) م . ع . ختنه كردن كودك را .

و اصلاح نمودن .

اعباط

اعباط

(

e'b t

) م . ع . رسيدن مرگ در جوانى و در حال صحت كسى را يق اعبطه الموت .

اعبال

اعبال

(

a'b l

) ع . ج عبل (

abal

) .

اعبال

اعبال

(

e'b l

) م . ع . درشت شدن . و سپيد گرديدن . و فروافتادن برگ درخت . و برآمدن و سخت گرديدن آن - از لغات اضداد است - .

اعبان

اعبان

(

e'b n

) م . ع . شير بزرگ جثه را گرفتن و اختيار كردن .

اعبد

اعبد

(

a'bad

) ا خ . ع . نام مردى .

اعبد

اعبد

(

a'bod

) ع . ج عبد (

abd

) .

اعبل

اعبل

(

a'bal

) ا . ع . كوه سپيد سنگ . و يا سنگ سپيد . و يا سنگ نيك سخت و ستبر كه سرخ و سپيد و سياه باشد . و رسن سخت تافته و ستبر .

اعبنقاء

اعبنقاء

(

e'benq '

) م . ع . اعبنقى الرجل اعبنقاء : بلاى سختى شد آن مرد .

و بدخوى گرديد آن مرد .

اعبئة

اعبئة

(

a'beat

) ع . ج عباء .

اعتاء

اعتاء

(

a't '

) ع . ج عتى (

atiy

) .

اعتاب

اعتاب

(

e't b

) م . ع . رضا دادن . و بازگشتن بسوى مسرت كسى از اسائت . و خشنود كردن و اعتبى فلان : اى عاد الى مسرتى راجعا عن الاساءة .

اعتاد

اعتاد

(

e't d

) م . ع . آماده كردن قوله تعالى وَ أَعْتَدَتْ لَهُنَّ مُتَّكَأً .

اعتاق

اعتاق

(

e't q

) م . ع . آزاد نمودن . و درگذرانيدن اسب را در دوانيدن . و كندن چاه سرگرد ناگرفته را . و برآوردن آن را يق اعتق قليبه . و نيكو گردانيدن . و اصلاح كردن مال را . و گرد گرفتن جاى را پس ملك او شدن .

اعتام

اعتام

(

e't m

) م . ع . بازداشتن از كارى كه در آمده باشد در آن . و گذشتن پاره‌اى از شب . و درنگ نمودن در مهمانى كسى . و در شبانگاه دوشيدن شتر ماده را . و درنگ كردن در كارى . و شدن به جائى در وقت نماز خفتن .

و آمدن در آن‌وقت . و يا بازگشتن در وقت عتمة .

اعتان

اعتان

(

e't n

) م . ع . سخت تقاضا كردن بر قرض‌دار خود و اذيت كردن آن يق اعتن على غريمه .

اعتباء

اعتباء

(

e'teb '

) م . ع . درآكندن .

اعتباد

اعتباد

(

e'teb d

) م . ع . بنده كردن . و به بندگى گرفتن .

اعتبار

اعتبار

(

e'teb r

) م . ع . شگفت نمودن .

و پند گرفتن . و يكى را به ديگرى قياس كردن يق اعتبر الصاحب بالصاحب .

اعتبار

اعتبار

(

e'teb r

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قول و اعتماد . و راستى و درستى . و تدين .

و آبرو . و احترام . و بزرگى . و پادارى .

و قدر و پايه و منزلت . و مردانگى . و بزرگ منشى . و عبرت . و اعتبار داشتن ف م . :

اعتماد داشتن . و اعتبار گرفتن : عبرت گرفتن . و از اعتبار افتادن : بىپا شدن و بىآبرو شدن . و از اعتبار انداختن ف م . : بىآبرو كردن . و مال رايجى را نارايج و كساد كردن . و به عين اعتبار نگريستن :