فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٣

اظلاف

و افزون‌تر . ج : اطاول . و بعير اطول :

شتر كه لفج برين آن دراز بود . و و بنو الاطول ج ا خ . : نام بطنى است از عرب .

اطوم

اطوم

(

atum

) ا . ع . سنگ پشت دريائى ستبر پوست . و نوعى از ماهى ستبر پوست .

و كمان سخت كه زه آن متصل بقبضه باشد .

و خارپشت . و گاو . و صدف .

اطوم

اطوم

(

otum

) ع . ج اطم .

اطهار

اطهار

(

eth r

) م . ع . زيرك و رسا گرديدن در پيشه و كار .

اطهار

اطهار

(

ath r

) ج ا . ع . ايام پاكى زن از حيض . و ج طهر (

tohr

) و طاهر .

اطهاف

اطهاف

(

eth f

) م . ع . نيك روئيدن گياه صليان . و دادن كسى را پاره‌اى از مال . و سهل و آسان كردن سخن و واضح و پيدا گفتن .

و فروهشته شدن مشك . و نرم گرديدن . و به لغت يمن كاشتن طهف را .

اطهر

اطهر

(

athar

) ص . ع . پاك‌تر و پاكيزه‌تر .

اطهر

اطهر

(

ettehor

) م . ع . پاك شدن . و غسل آوردن زن از خون و جز آن . و پرهيز كردن از گناه و از هر زشتى - و گويند اصل اين مصدر تطهر (

tatahhor

) بوده تا را بطا بدل نموده ادغام كردند و همزه را در اول جهت امكان تنطق درآوردند .

اطياب

اطياب

(

aty b

) ع . ج طيب (

tib

) .

اطيار

اطيار

(

aty r

) ع . ج طير (

tayr

) و ج ج طائر .

اطياف

اطياف

(

etti f

) م . ع . پليدى انداختن .

و بحاجتگاه شدن .

اطيب

اطيب

(

atyab

) ص . ع . خوش‌بوىتر .

و حلال‌تر . و ما اطيبه : چه پاكيزه و خوش است آن .

اطيبان

اطيبان

(

atyab ne

) ا . بصيغهء تثنيه ع .

اكل و جماع . و يا دهن و فرج . و يا پيه و جوانى .

اطير

اطير

(

atir

) ا . ع . گناه و اخذنى باطير غيرى : گرفت مرا به گناه ديگرى .

و تنگى . و كلام . و شر و بدى كه از دور آيد .

اطيرق

اطيرق

(

otayraq

) ا . ع . يك قسم نخلى حجازى .

اطيش

اطيش

(

atyac

) ا . ع . مرغى .

اطيط

اطيط

(

atit

) ا . ع . گرسنگى . و آواز پالان شتر از گرانى بار . و آواز شكم تهى از گرسنگى . و ا خ . نام كوهى .

اطيط

اطيط

(

atit

) م . ع . اط الرحل و نحوه اطيطا ( از باب ضرب ) : آواز كرد پالان و جز آن . و اط الابل : ناليدند شتران از ماندگى و از جدائى بچه و از ناتوانى و لاغرى .

و لا آتيك ما اطت الابل : نخواهم آمد ترا گاهى كه شتر ناله كند . و اطت له رحمى : مهربان شد و جنبيد براى او قرابت زهدانى من .

اطيط

اطيط

(

otayt

) ا . ع . از اعلام است .

اطيمة

اطيمة

(

atimat

) ا . ع . جاى آتش افروختن ج : اطائم .

اطيوط

اطيوط

(

atyut

) ا . پ . يك قسم جوز هندى و بندق هندى .

اظأر

اظأر

(

ez ' r

) م . ع . دايه گرفتن .

اظار المراة : بدايگى گرفت آن زن را .

اظآر

اظآر

(

ezze r

) م . ع . دايگى كردن .

و مهربان گرديدن .

اظافير

اظافير

(

az fir

) ع . ج طفر (

zofr

) و (

zofor

) (

zefr

) و اظفور .

اظاليف

اظاليف

(

az lif

) ع . ج اظلوفة .

اظانين

اظانين

(

az nin

) ع . ج ظنّ .

اظبى

اظبى

(

azbi

) ع . ج ظبة (

zobat

) و ظبى (

zaby

) .

اظراب

اظراب

(

azr b

) ج ا . ع . چهار دندان پس نواجذ . يا بيخ دندان و بن آن .

اظرار

اظرار

(

ezr r

) م . ع . رفتن بر سنگ .

اظراف

اظراف

(

ezr f

) م . ع . پدر فرزندان زيرك شدن . و ظرف ساختن براى كسى .

اظرة

اظرة

(

azerrat

) ع . ج ظرير .

اظرف

اظرف

(

azraf

) ص . ع . زيرك‌تر . و ماهرتر .

اظرور

اظرور

(

ozrur

) ا . ع . سنگ . و يا سنگ گرد تيز اطراف .

اظريراء

اظريراء

(

ezrir '

) م . ع . نفخ كردن شكم و امتلاء زده شدن . و غالب آمدن پيه بر دل .

اظطآر

اظطآر

(

ezte r

) م . ع . دايه گرفتن جهت بچهء خود .

اظطلام

اظطلام

(

eztel m

) م . ع . ستم كشيدن و احتمال كردن .

اظعان

اظعان

(

az ' n

) ع . ج ظعينة (

zainat

) .

اظعان

اظعان

(

ez ' n

) م . ع . راندن . و بردن .

و كوچ كنانيدن .

اظعان

اظعان

(

ezze n

) م . ع . سوار گرديدن زن هوده را .

اظفار

اظفار

(

azf r

) ا . ع . نوعى از بوى خوش بر شكل ناخن بركنده . الحديث عليها عقد من جزع اظفار : اريد به العطر المذكور .

و ج ظفر (

zofr

) و (

zofor

) و (

zefr

) . و نيز اظفار ج ا : ستارهاى مقدم نسر . و كنه‌هاى بزرگ .

اظفار

اظفار

(

ezf r

) م . ع . ناخن فروبردن به چيزى . و پيروزى دادن كسى را .

اظفار

اظفار

(

ezzef r

) م . ع . بمراد رسيدن و پيروز شدن . و سر گرفتن چرغ را . و چنگال زدن . و درآويختن ناخن خود را .

اظفر

اظفر

(

azfar

) ص . ع . رجل اظفر :

مرد دراز ناخن و پهن ناخن .

اظفر

اظفر

(

azfor

) ع . ج ظفر (

zofr

) .

اظفور

اظفور

(

ozfur

) ا . ع . ناخن . و ريزه هائى كه بر شاخ درخت انگور پيچيده گردد .

ج : اظافير .

اظل

اظل

(

azall

) ا . ع . شكم انگشت . و شكم سپل شتر . ج : ظلّ .

اظلاف

اظلاف

(

azl f

) ع . ج ظلف (

zelf

) .