فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٩٢
اطول
و طامع . و نيز اطماع : اوقات گرفتن مرسوم لشكر .
اطماع
اطماع
(
etm '
) م . ع . اميدوار كردن .
و آزمند كردن كسى را .
اطمال
اطمال
(
etm l
) م . ع . پاك كردن دفتر و محو نمودن آن يق اطمل الدفتر .
اطمال
اطمال
(
ettem l
) م . ع . برآوردن آنچه در حوض و چاه باشد يق اطمل ما فى الحوض .
اطمام
اطمام
(
etm m
) م . ع . وقت بريدن مو رسيدن يق اطم شعره .
اطمة
اطمة
(
atamat
) ا خ . ع . واحد اطم يعنى يك قلعه از قلعه‌هاى مدينه .
اطمحرار
اطمحرار (
etmehr r
) و اطمخرار
(
etmexr r
) م . ع . نيك نوشيدن .
اطمر
اطمر
(
otmorr
) ا . ع . اسب نيكورو .
و اسب آمادهء جستن .
اطموط
اطموط
(
atmut
) ا . پ . قسمى از جوز هندى و بندق هندى .
اطميسا
اطميسا
(
etmis
) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - قسمى از بومادران كه بتازى قيصوم گويند .
اطمينان
اطمينان
(
etmin n
) م . ع . اطمان اطمينانا و طمأنينة : مر . طمأنينة .
اطمينان
اطمينان
(
etmin n
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آسايش . و آرامش . و استراحت .
و تسكين . و آسودگى . و قرار و آرام . و خرسندى و خشنودى . و امنيت . و خاطر جمعى و اعتماد و اعتقاد . و تيقن . و اعتبار .
و كفالت و ضمانت . و اعتماد خاطر :
اعتماد . و خاطرجمعى و تيقن . و عدم تشويش . و اطمينان دادن ف م . : خاطر جمعى دادن . و امنيت دادن . و اطمينان يافتن ف ل . : خاطرجمع شدن .
اطناء
اطناء
(
etn '
) م . ع . چون مهموز باشد ميل كردن بسوى منزل و جاىباش . و رفتن بسوى حوض پس نوشيدن آب . و رفتن بسوى فرش پس خفتن بر آن از جهت سستى و كسالت .
و هذه حية لا تطنئ يعنى اين ماريست كه جان بدر نبرد گزيده شدهء آن . و چون يائى بود يق اطنى فلانا اطناء : در جاى كشتنگاه زخم رسانيد فلان را . و اطنى زيد :
خواهش كرد زيد به طرف تهمت و شك . و ميل نمود به طرف فرش و از جهت سستى خوابيد .
اطناء
اطناء
(
atenn '
) ع . ج طنين (
tanin
) .
اطناب
اطناب
(
atn b
) ع . ج طنب (
fonob
) .
اطناب
اطناب
(
etn b
) م . ع . سخت ورزيدن باد در غبار . و پى يكديگر رفتن شتران . و دور و دراز رفتن نهر . و بلاغت آوردن شاعر در وصف و مبالغه كردن مدح باشد يا ذم . و دراز كشيدن لفظ و عبارت را - خلاف ايجاز .
اطناب
اطناب
(
etn b
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - طول كلام . و مبالغهء در آن و اغراق .
اطنابة
اطنابة
(
etn bat
) ا . ع . سايبان . و دوال كه بر قبضهء كمان بندند . و ا خ . : نام زنى . و ابن اطنابة : پسر آن زن كه شاعر بود .
اطناخ
اطناخ
(
etn x
) م . ع . ناگوارد آوردن چيزى را .
اطناف
اطناف
(
atn f
) ع . ج طنف (
tanf
) و (
tanaf
) و (
tonf
) و (
tonof
) .
اطنان
اطنان
(
atn n
) ع . ج طنّ .
اطنان
اطنان
(
etn ? n
) م . ع . بريدن يق ضربه بالسيف فاطن ساقه اى قطعها - و قيل يراد بذلك صوت القطع . و به بانگ آوردن تشت و جز آن .
اطنب
اطنب
(
atnab
) ص . ع . دراز . و سست پا .
و دراز پشت .
اطنف
اطنف
(
atnaf
) ص . ع . ما اطنفه : چه كم‌خور و ناخواهان و كم‌مال است او .
اطنه
اطنه
(
atene
) ا خ . پ . مدينة الحكما كه پايتخت يونان باشد .
اطواء
اطواء
(
atv '
) ا خ . ع . دهى بيمامة .
و اطواء الناقة ا . : نوردهاى پيه كوهان ماده شتر .
اطواء
اطواء
(
etv '
) م . ع . نخوردن چيزى و گرسنه داشتن خود را .
اطواء
اطواء
(
ettev '
) م . ع . پيچيده شدن .
اطواد
اطواد
(
atv d
) ع . ج طود .
اطوار
اطوار
(
atv r
) ع . ج طور .
اطوار
اطوار
(
atv r
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - ادوار و ازمنه . و طرق و راهها . و طريقه‌ها و روشها . و رسمها و عادتها . و كردار . و امثال .
و اعمال . و اطوار حميده : كرد كار و اعمال ستوده . و اطوار سياه : كردارهاى زشت . و اطوار ناهموار : كردارهاى نامناسب .
اطواس
اطواس
(
atv s
) ع . ج طاووس .
اطواط
اطواط
(
atv t
) ع . ج طوط .
اطواق
اطواق
(
atv q
) ا . ع . شير نارجيل - گويند بشدت مسكر است و ج طوق .
اطوال
اطوال
(
atv l
) ع . ج طول .
اطوال
اطوال
(
etv 'l
) م . ع . اطال اطالة و اطوالا : مر . اطالة .
اطور
اطور
(
atvar
) ا . ع . حد و طرف چيزى .
اطورين
اطورين
(
atvarayn
) ا . بصيغهء تثنيه . ع .
دو كرانه . و بلغ فى العلم اطوريه اى اوله و آخره .
اطورين
اطورين
(
atvarin
) ج ا . ع . كرانه‌ها .
و سختى و بلا . و لقى منه الاطورين :
سختى و بلا ديد از وى . و بلغ فى العلم اطوريه : يعنى در علم بكرانه‌هاى آن رسيد .
اطوع
اطوع
(
atva '
) ص . ع . فرمان‌بردارتر و مطيع‌تر .
اطول
اطول
(
atval
) ص . ع . درازتر . و فاضل‌تر