فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٥
ازل
درخت جهت پيرايش .
ازغاب
ازغاب
(
ezq b
) م . ع . ازغب الكرم ازغابا : برگ آوردن گرفت درخت رز پس از سيرابى و پس از جارى شدن آب در آن .
ازغاد
ازغاد
(
ezq d
) م . ع . ازغده ازغادا : شير داد او را .
ازغار
ازغار
(
ezq r
) ص . پ . خوار و ذليل و فرومايه .
ازغاف
ازغاف
(
azq f
) ع . ج زغفة .
ازغال
ازغال
(
ezq l
) م . ع . بول انداختن شتر دفعة دفعة . و ريختن آب و مانند آن . و دانه دادن مرغ بچهء خود را . و خون بيرون جهانيدن زخم از جراحت . و ازغل لى زغلة من اناءك :
چيزى بده و بريز .
ازغان
ازغان
(
ezq n
) ع . ج وزغة .
ازغب
ازغب
(
azqab
) ص . ع . زغب‌دار . ( مر .
زغب ) وا . انجير بزرك و خيار كوچك زغب‌دار .
و اسب ابلق . و كوهى كه سپيدى آن بسياهى آميخته باشد . و شتر خاكسترگون . ج : زغب .
ازغباب
ازغباب
(
ezqeb b
) م . ع . ازغب الفرخ ازغبابا : موى ريزهء زرد برآورد چوزه .
ازغچ
ازغچ
(
azqec
) ا . پ . عشقه و گياهى كه بر درخت پيچد .
ازغيباب
ازغيباب
(
ezqib b
) م . ع . ازغاب الفرخ ازغيبابا : موى ريزهء زرد برآورد چوزه .
ازف
ازف
(
azaf
) ا . ع . تنگدستى و احتياج و فقر .
و سختى و تنگى .
ازف
ازف
(
azaf
) م . ع . ازف الشيى ازفا و ازوفا : ( از باب سمع ) : گم گشت آن چيز . و ازف الرجل : بشتافت آن مرد .
و ازف الترحل : نزديك رسيد وقت كوچ قوله تعالى أَزِفَتِ الْآزِفَةُ : نزديك رسيد قيامت . و ازف الجرح . ( از باب سمع و ضرب و كرم ) : مندمل شد جراحت .
ازف
ازف
(
azaff
) ص . ع . هيق ازف اى بين الزفف : شترمرغ نر بسيار زف بهم پيچيده .
ازفاء
ازفاء
(
ezf '
) م . ع . ازفاه ازفاء :
نقل كرد آن را از جائى بجاى ديگر .
ازفار
ازفار
(
azf r
) ع . ج زه‌فر .
ازفاف
ازفاف
(
ezf f
) م . ع . فرستادن عروس بخانهء شوى . و شتاب رفتن شترمرغ و تيز رفتن آن . و شروع كردن آن در دويدن . و ازفه :
برانگيخت آن را بر شتاب و بشتاب راند .
ازفر
ازفر
(
azfar
) ص . ع . اسب بزرگ پهلو . ج : زفر .
ازفل
ازفل
(
azfal
) ا . ع . خشم و تيزى .
ازفلة
ازفلة
(
azfalat
) ا . ع . جماعت و جاءوا ازفلة او بازفلتهم يعنى آمدند همه .
ازفلة
ازفلة
(
ezfallat
) ا . ع . سبكى عقل .
ازفلى
ازفلى
(
azfali
) ا ج . ع . جماعت از هر چيزى .
ازفنداك
ازفنداك
(
azfand k
) ا . پ . آزفنداك و قوس قزح .
ازفى
ازفى
(
azf
) ا . ع . سرعت . و نشاط .
ازق
ازق
(
azq
) و (
azaq
) م . ع . ازق صدره ازقا و ازقا ( از باب سمع و ضرب ) : تنگ شد سينهء آن . و غمگين گرديد .
و تنگ آمد در جنگ .
ازق
ازق
(
azaq
) ا . ع . تنگى .
ازقاق
ازقاق
(
azq q
) ع . ج زقّ .
ازقام
ازقام
(
ezq m
) م . ع . ازقمته ازقاما : فرو خورانيدم او را . و فرو خورانيدم او را زقوم .
ازقان
ازقان
(
ezq n
) م . ع . ازقنت فلانا : يارى دادم فلان را در برداشتن بار .
ازقة
ازقة
(
azeqqat
) ع . ج زقاق .
ازكاء
ازكاء
(
ezk '
) م . ع . گواليدن . و پاكيزه گردانيدن .
ازكات
ازكات
(
ezk t
) م . ع . پر كردن مشك .
و به ياد دادن حديث مر كسى را يق ازكته الحديث . و ازكتت المراة :
بچه زاد آن زن .
از كار دور
از كار دور
(
az - k r - dur
) ص . پ .
بيكار و نالايق . و اوباش .
از كاره
از كاره
(
az - knre
) م ف . پ . ياد .
و ياد گذشته . و از كاره نمودن ف م . : غور كردن . و ياد نمودن . و تاريخ نوشتن .
ازكاك
ازكاك
(
ezk k
) م . ع . ازك على الشيى ازكاكا : اصرار كرد بر آن چيز . و ستيهيد و چيره شد بر آن . و ازك ببوله : بازداشت كميز خود را .
ازكام
ازكام
(
ezk m
) م . ع . مبتلا بزكام گردانيدن كسى را يق ازكمه الله فهو مزكوم .
ازكان
ازكان
(
ezk n
) م . ع . به گمان چيزى گفتن و راست برآمدن آن . و ازكنه : دانست آن را و دريافت . و آگاه گردانيد آن را يق ازكتنه اياه حتى زكنه اى اعلمته فعلم .
ازكن
ازكن
(
azkan
) ص . ع . زيرك‌تر و داناتر و فهيم‌تر المثل : هو ازكن من اياس .
ازكى
ازكى
(
azk
) ص . ع . پاكيزه‌تر . و پارساتر .
و بسيار زيرك و هوشيار .
ازكياء
ازكياء
(
azki
) ع . ج زكىّ .
ازگات
ازگات
(
azg t
) ص . پ . بدكار و بد عمل . و شرير و مفسد و تباه .
ازگل
ازگل
(
ozgol
) ا خ . پ . دهكده‌اى از دهات شميران رى واقع در دامنهء كوه البرز .
ازگل
ازگل
(
azgel
) و
ازگيل
ازگيل
(
azgeyl
) ا . پ .
يك قسم ميوه كه داراى چندين هسته است و شيرين و كمى گس مىباشد .
ازل
ازل
(
azl
) ا . ع . سختى و محنت . و درماندگى