فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٧٩
اركات
بشتاب و پويه رفت . و ارقل المفازة :
طى كرد آن بيابان را .
ارقالى
ارقالى
(
arq li
) ا . پ . مر . ارغالى .
ارقام
ارقام
(
arq m
) ع . ج رقم .
ارقام
ارقام
(
arq m
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - نشانها و علامات چندى كه بجاى اعداد نويسند و آنها را ارقام هندسى نيز گويند . و ارقام هندى نشانهائى را گويند كه در ميان ملل اسلام متداول و عبارتند از 1 و 2 و 3 و 5 و 6 و 7 و 8 و 9 و 0 .
و ارقام عربى علاماتى را گويند كه در ميان ملل فرنگ متداول مىباشد و عبارتند از 1 ، 2 ، 3 ، 4 ، 5 ، 6 ، 7 ، 8 ، 9 ، 0 .
علامات نخستين را دانشمندان هند و دومين را دانشمندان عرب اختراع كرده‌اند .
ارقان
ارقان
(
arq n
) و (
erq n
) (
araq n
) و (
ereq n
) و (
aroq n
) ا . ع . يرقان و زردى .
ارقان
ارقان
(
erq n
) ا . ع . درختى سرخ .
و حنا . و زعفران . و خون سياوشان . و آفتى كه در زراعت بهم مىرسد مانند يرقان كه در انسان بروز مىكند .
ارقان
ارقان
(
erq n
) م . ع . ارقن لحيته ارقانا : خضاب كرد ريش خود را به حنا يا زعفران . و ارقن الطعام : نيك روغن دار كرد طعام را . و نيز ارقان : آلوده شدن بزعفران .
ارقان
ارقان
(
arq n
) ا . پ . - مأخوذ از لغت مراكش - نوعى از بادام تلخ كه بتازى لوز البربر و روغن آن را دهن الهرجان گويند .
ارقب
ارقب
(
arqab
) ا . ع . شير بيشه .
ارقب
ارقب
(
arqab
) ص . ع . رجل ارقب :
مرد ستبر گردن .
ارقب
ارقب
(
arqob
) ع . ج رقبه .
ارقداد
ارقداد
(
erqed d
) م . ع . شتافتن .
ارقش
ارقش
(
arqac
) ا . ع . مار پيسه كه در آن نقطه‌هاى سياه و سپيد بود .
ارقش
ارقش
(
arqec
) ص . پ . عاقل و دانا . و هنرمند .
ارقش
ارقش
(
arqec
) ا . پ . استاد .
ارقط
ارقط
(
arqat
) ص . ع . سياه خجك سپيد آميخته . و پلنگ و يوزپيسه . و گوسپند سياه چرده . وا . شاخهء درخت عرفج كه برگ آوردن گرفته باشد .
ارقطاط
ارقطاط
(
erqet t
) م . ع . ارقط ارقطاطا : پيسه گرديد . و ارقط العرفج : برگ آوردن گرفت درخت عرفج .
ارقعة
ارقعة
(
arqeat
) ع . ج رقيع
ارقم
ارقم
(
arqam
) ا . ع . بدترين مارها .
و مار پيسه . و مار نرى كه مادهء آن رقشاء باشد . ج : اراقم . و ا خ . نام طايفه‌اى از تغلب - و هم الاراقم ايضا .
ارقند
ارقند
(
arqand
) ا . پ . نام كوهى در مغرب .
ارقيطاط
ارقيطاط
(
erqit t
) م . ع . پيسه گرديدن . و برگ آوردن گرفتن عرفج ( مر .
ارقطاط ) .
ارك
ارك
(
ark
) ا . پ . مر . ارگ .
ارك
ارك
(
ark
) م . ع . اركت الابل اركا و اروكا ( از باب ضرب و نصر ) :
چريدند شتران اراك را و لازم گرفتند و اقامت نمودند در خوردن آن . و يا رسيدند شتران بهر درخت كه باشد و اقامت نمودند در خوردن آن . و ارك الرجل الابل اركا : گذاشت آن مرد شتران را در اراك تا بخورند آن را . و ارك الرجل :
ستيزه نمود آن مرد . و ارك فى الامر :
درنگى نمود در آن كار . و ارك الجرح :
ساكن شد آماس آن زخم و نزديك به بهى رسيد .
و ارك الامر فى عنقه : لازم گردانيد آن كار را بر وى . و ارك بالمكان :
اقامت نمود در آنجاى . و قوم مؤركون :
قوم نازل شوندگان در اراك براى چرانيدن شتران .
ارك
ارك
(
ark
) ا خ . پ . نام موضعى در سجستان .
ارك
ارك
(
arak
) م . ع . اركت الابل اركا ( از باب سمع و نصر ) و اركت ( مجهولا ) : مبتلا شدند شتران به درد شكم از خوردن اراك . و ارك بالمكان اركا ( از باب سمع ) : اقامت نمود در آنجاى .
ارك
ارك
(
arak
) ا خ . ع . نام دهى . و نام راهى .
ارك
ارك
(
arek
) ص . ع . اراك‌ناك . و جائى كه داراى اراك زياد باشد .
ارك
ارك
(
orok
) ع . ج اراك .
ارك
ارك
(
arakk
) ص . ع . مرد ناكس . و سست‌راى . و آنكه بر اهل خود غيرت ندارد .
و آنكه اهل او مهابت وى نكنند .
اركا
اركا
(
ark
) ا . پ . - مأخوذ از ساسنكرى - آفتاب .
اركاء
اركاء
(
erk '
) م . ع . تأخير و درنگ كردن در كارى . و مهلت دادن . و اركنى الى كذا : مهلت ده من را تا اين هنگام . و اركى اليه : پناه گرفت بوى . و اركى عليه : گناه نهاد بر وى . و اركى لهم جندا : آماده و ساخته كرد براى ايشان لشكرى .
اركاب
اركاب
(
ark b
) ع . ج ركب .
اركاب
اركاب
(
erk b
) م . ع . اركب المهر :
نزديك بسوارى رسيد آن كره اسب . و اركبت الرجل : ستور سوارى دادم آن مرد را .
اركات
اركات
(
ark t
) ا خ . پ . شهر حاكم‌نشين ايالت مدرس كه داراى 000 ، 350 نفر جمعيت است .