فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٦٩

اردن

اردفته اياه : برنشاندم او را پس وى .

و اردفت النجوم : در پى يكديگر بر آمدند ستارگان .

ارداله

ارداله

(

ard le

) ا . پ . آرد گندم و جز آن .

اردام

اردام

(

erd m

) م . ع . اردمت السحاب ارداما : ساكن و برجاى ماند ابر . و اردمت الحمى : ثابت ماند تب و قطع نشد . و اردمت الشجرة : برگ برآورد آن درخت و سبز گرديد پس از آنكه خشك بود . و اردم البعير : بپازد آن شتر را تا تيز رود .

اردان

اردان

(

ard n

) ع . ج ردن .

اردان

اردان

(

erd n

) م . ع . اردن القميص اردانا : تريز ساخت براى پيراهن . و اردنت الحمى : ثابت و برقرار ماند تب .

و اردن الليل : تاريك شد شب .

اردانه

اردانه

(

ard ne

) ا . پ . گل خيرى دشتى .

ارداويراف

ارداويراف

(

ard - vir f

) ا خ . پ .

ارداى پسر ويراف كه يكى از موبدان بزرگ و دانشمندان سترگ ايران باشد . مر . اردا .

اردب

اردب

(

ardab

) ا . پ . جنگ و حرب و نبرد و جدال و خصومت و نزاع .

اردب

اردب

(

erdabb

) ا . ع . كاريز روان بر روى زمين . و نام پيمانه‌اى بزرگ مر اهالى مصر را كه بيست و چهار صاع و شش ريبات گنجايش دارد .

اردبان

اردبان

(

ardb n

) ا خ . پ . مر . اردوان .

اردبة

اردبة

(

erdabbat

) ا . ع . پارگين بزرگ كه از سفال و جز آن ساخته باشند . و خشت پختهء بزرگ . و سفال بزرگ .

اردبور

اردبور

(

ardabur

) ا . پ . رنگ سبز خوش‌آيند .

اردبيز

اردبيز

(

ard - beyz

) ا . پ . موبيز و آردبيز .

اردبيل

اردبيل

(

ardabil

) ا خ . پ . نام شهرى در آذربايجان كه مزار شيخ صفى جد پادشاهان صفوى و مقبرهء شاه اسمعيل اول در آنجا مىباشد .

اردج

اردج

(

ordej

) ا . پ . نوعى از سرو كوهى كه عرعر نيز گويند .

اردجاب

اردجاب

(

ardej b

) ا . پ . يك نوع مايهء مسكرى كه از ميوهء اردج با عرق كشمش مىسازند و به زبان انگليسى جين گويند .

اردجان

اردجان

(

ardaj n

) ا . پ . بعضى اشكال و رموزات نجومى .

اردخل

اردخل

(

erdaxl

) و (

ardaxl

) ص .

ع . مرد فربه پرگوشت .

اردستان

اردستان

(

ardest n

) و (

erdest n

) ا خ . پ . نام شهر كوچكى از محال اصفهان .

اردش

اردش

(

ardoc

) ا . پ . مقدار معينى از گناهان .

اردشير

اردشير

(

ardcir

) ا خ . پ . - يعنى خشمناك و آدم دلير و بىباك و بىپروا و متهور و بهادر و بىجبن - چند نفر از پادشاهان قديم ايران به اين نام ناميده شده اول بهمن پور اسفنديار كه يونانيان وى را آرتگزرسس نامند و گويند جدش گشتاسب وى را چون بسيار دلير و شجاع ديد بدين نام ناميد . دويم اردشير بابكان‌پور ساسان‌پور بهمن كه سر سلسلهء پادشاهان ساسانى است . سيوم اردشيرپور شيرويه‌پور پرويز .

اردشيران

اردشيران

(

ardcir n

) ا . پ . نوعى از گياه مرد بسيار تلخ و خوش‌بو .

اردشير خره

اردشير خره

(

ardcir - xorre

) ا . پ .

نام الگه‌اى بزرگ از ولايت فارس كه شيراز و ميمند و سمنگان و برخان و سيراف و كازرون و كام فيروز از آن الگه است .

اردشير دارو

اردشير دارو

(

ardcir - d ru

) ا . پ .

گياهى كه اردشيران نيز گويند .

اردع

اردع

(

arda '

) ص ع . گوسپند سياه سينهء سپيد بدن .

اردفنانى

اردفنانى

(

aredfan ni

) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - خيار دشتى كه بتازى قثاء الحمار گويند .

اردك

اردك

(

ordak

) ا . پ . مرغابى و چالى .

اردكان

اردكان

(

ardak n

) ا خ . پ . نام قصبه‌اى در ولايت فارس . و نام دهى در نزديكى يزد .

اردگان

اردگان

(

ardag n

) ا . پ . اردجان كه نوعى از جداول و اشكال و اسرار نجوم بود .

اردل

اردل

(

ardal

) ا خ . ع . نام ايالتى از مملكت سابق اطريش كه ترانسيلوانيا گويند و اكنون جزو رومانى است و داراى 000 ، 860 ، 2 نفر جمعيت و شهر معتبر آن كلوزانبورگ .

اردم

اردم

(

ardam

) ا . پ . هر يك از سوره‌هاى كتاب شت زردشت . و صنعت و دستكارى و هنر . و آردم و نوعى از شقايق .

اردم

اردم

(

ardam

) ا . ع . كشتيبان ماهر .

ج : اردمون .

اردمون

اردمون

(

ardamuna

) ع . ج اردم .

اردمى

اردمى

(

ardami

) ا . پ . يك نوع حيوانى .

اردن

اردن

(

ardan

) ا . پ . نام رودخانه‌اى نزديك دمشق كه ژردن نيز گويند - و چنين گويند كه مريم حضرت عيسى را در اين رود شسته . و نام ولايتى .

اردن

اردن

(

ardan

) ا . ع . نوعى از ابريشم و يا از خز سرخ .

اردن

اردن

(

ardan

) و (

ordan

) ا . پ . ترش پالا و پالونه و كفگير .

اردن

اردن

(

erden

) ا . پ . نوعى از عقاب .

اردن

اردن

(

ordonn

) ا . ع . خواب و خواب‌آلودگى . و ا خ . نام رود اردن و