فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٦٢
ارتعاء
برق و درخش .
ارتحاض
ارتحاض
(
erteh z
) م . ع . ارتحض ارتحاضا : رسوا شد .
ارتحال
ارتحال
(
erteh l
) م . ع . ارتحل البعير ارتحالا : سير كرد آن شتر و رفت .
و ارتحل القوم عن المكان : كوچ كردند آن قوم . و ارتحل البعير : پالان بر نهاد بر آن شتر .
ارتحال
ارتحال
(
erteh l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوچ . و تبديل مكان و انتقال . و رحلت و مرگ .
و ارتحال كردن ف ل . : كوچ كردن و مردن .
ارتخ
ارتخ
(
artax
) ص . ع . جلد ارتخ :
پوست خشك .
ارتخاخ
ارتخاخ
(
ertex x
) م . ع . فروهشته شدن . و نرم گشتن . و شوريده راى گرديدن .
ارتخاش
ارتخاش
(
ertex c
) م . ع . ارتخش ارتخاشا : مضطرب شد و جنبيد .
ارتخاص
ارتخاص
(
ertex s
) م . ع . ارتخصه ارتخاصا : ارزان شمرد آن را . و ارزان خريد آن را .
ارتداء
ارتداء
(
erted '
) م . ع . ارتدت الجارية ارتدادا : چادر برافگند آن كنيزك .
و حمايل انداخت آن كنيزك .
ارتداد
ارتداد
(
erted d
) م . ع . برگشتن از دين و جز آن .
ارتداد
ارتداد
(
erted d
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بازگشت . و الحاد و بازگشت از دين . و اعتراض ورد . و ارتداد آوردن و يا كردن و يا نمودن ف ل . : از دين برگشتن و ملحد شدن . و ارتداد كردن ف م . : رد كردن .
و بازگردانيدن و بازپس دادن .
ارتداع
ارتداع
(
erted '
) م . ع . ارتدع ارتداعا : باز ايستاد . و برگرديد . و آلوده شد به چيزى .
ارتداغ
ارتداغ
(
erted q
) م . ع . ارتدغ ارتداغا : در وحل و خلاب افتاد .
ارتداف
ارتداف
(
erted f
) م . ع . ارتدفه ارتدافا : رديف خود ساخت او را . و سپس وى برنشست . و ارتدف العدو :
از پس گرفت آن دشمن را .
ارتدان
ارتدان
(
erted n
) م . ع . ارتدنت المراة ارتدانا : دوك ساخت آن زن .
ارتزاء
ارتزاء
(
ertez '
) م . ع . ارتزاه ما له ارتزاء : رسيد او را آن چيز كه مر او را بود .
و ارتزا ما له : كم گرديد و نقصان پذيرفت مال او .
ارتزاز
ارتزاز
(
ertez z
) م . ع . ثابت بودن به جائى . و پشيمان و ترنجيده شدن . و ارتز البخيل عند المسئلة : بخيلى كرد بخيل هنگام سؤال . و ارتز السهم فى القرطاس :
در نشست تير بر نشانه .
ارتزاق
ارتزاق
(
ertez q
) م . ع . مرسوم گرفتن لشكر . و روزى يافتن .
ارتساس
ارتساس
(
ertes s
) م . ع . ارتس الخبر فى الناس ارتساسا : فاش گرديد آن خبر در ميان مردم .
ارتساغ
ارتساغ
(
ertes q
) م . ع . فراخ شدن .
و فراخ گردانيدن . و ارتسغ على عيالك :
فراخ گردان نفقه را بر عيال خود .
ارتساف
ارتساف
(
ertes f
) م . ع . ارتسف ارتسافا : بلند گرديد .
ارتسام
ارتسام
(
ertes m
) م . ع . فرمان بردن .
و تكبر آوردن . و پناه جستن . و بازداشت خواستن . و دعا كردن . و دعا كردن به چيزى .
ارتسام
ارتسام
(
ertes m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نقش . و علامت و نشان و رسم . و علامت ممتاز . و ص . هر آنچه مشهور و ممتاز باشد .
و نصرت ارتسام : ظفرياب و مشهور و نامدار در فتح و فيروزى . و مودت ارتسام :
مشفق و مهربان و خيرخواه . و دوستانه .
ارتسفاف
ارتسفاف
(
ertesf f
) م . ع . ارتسف ارتسفافا : بلند گرديد .
ارتشاء
ارتشاء
(
ertec '
) م . ع . ارتشى ارتشاء : رشوه گرفت و پاره استاند .
ارتشاف
ارتشاف
(
ertec f
) م . ع . ارتشف ارتشافا : مكيد آب را و جرعه جرعه نوشيد .
ارتصاع
ارتصاع
(
ertes '
) م . ع . ميان دو سنگ كوفتن دانه . و ارتصع به : چفسيد به آن .
و ارتصعت اسنانه : پيوسته و باهم نزديك شدند دندانهاى او .
ارتصاق
ارتصاق
(
ertes q
) م . ع . ارتصق ارتصاقا : چفسيد . و محكم گرديد .
ارتضاء
ارتضاء
(
ertez '
) م . ع . ارتضاه بصحبته و خدمته ارتضاء : برگزيد آن را براى صحبت و خدمت خود .
ارتضاح
ارتضاح
(
ertez h
) م . ع . ارتضح من كذا ارتضاحا : عذر خواست از آن .
ارتضاخ
ارتضاخ
(
ertez x
) م . ع . سخن غير فصيح آوردن . و يقال هو يرتضخ لكنة عجمية اذا نشا معهم ثم صار الى العرب فهو ينزع الى العجم فى الفاظ و لو اجتهد .
ارتضاد
ارتضاد
(
ertez d
) م . ع . برهم نهاده شدن رخت يق رضد المتاع فارتضد .
ارتضاع
ارتضاع
(
ertez '
) م . ع . ارتضعت العنز ارتضاعا : شير خود را مكيد عنز .
ارتطام
ارتطام
(
ertet m
) م . ع . در كارى افتادن كه نتوان از آن بيرون شدن يق ارتطم عليه امر لم يقدر الخروج منه . و انبوهى كردن چيزى . و در گل افتادن . و بازداشتن پليدى را يق ارتطم الغائط : حبس كرد و باز داشت غائط را .
ارتعاء
ارتعاء
(
erte '
) م . ع . ارتعت الماشية ارتعاء : چريد آن ستور .