فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٣٣

اخضيضاب

حال . و اخشن الجانب : صعب فوق از طاقت .

اخشن

اخشن

(

axcan

) ا خ . ع . نام جد ادهم ان محرز شاعر فارسى تابعى . و نام يك‌صد و سى تابعى .

اخشنده

اخشنده

(

axcande

) ا . پ . يك نوع زنگله مر كودكان را .

اخشى

اخشى

(

axc

) ص . ع . هذا المكان اخشى يعنى اين جاى بسيار بيمناك است .

اخشيج

اخشيج

(

axceyj

) ا . پ . آخشيج و ضد و مقابل و مخالف .

اخشيجان

اخشيجان

(

axceyj n

) ج ا . پ .

آخشيجان و چهار عنصر . و ج اخشيح .

اخشيجستان

اخشيجستان

(

exceyjest n

) ا . پ .

آنكه تحت كرهء ماه واقع شده و محل عناصر .

اخشيشاب

اخشيشاب

(

excic b

) م . ع . اخشوشب اخشيشابا : دراز درشت اندام و برهنه استخوان گرديد . و اخشوشب فى عيشه : شكيبيد در رنج و مشقت و تكلف در رنج نمود تا قوى گردد . و اخشوشب فلان : خشن گرديد فلان .

اخشيشان

اخشيشان

(

excic n

) م . ع اخشوشن اخيشيشانا : بسيار سخت شد خشونت وى . و عادت كرد بپوشيدن لباس بسيار درشت غير املس . و سخن بسيار درشت گفت .

و زيست بزندگانى بسيار سخت .

اخشيك

اخشيك

(

axceyk

) و

اخشيگ

اخشيگ

(

axceyg

) ا . پ . مخالف و مقابل و ضد و آخشيگ و آخشيج .

اخص

اخص

(

axass

) ص . ع . مخصوص‌تر و خاص تر . و سزاوارتر . و اخص الخواص : از همهء مخصوصان خاص‌تر و نزديكتر .

اخصاء

اخصاء

(

exs '

) م . ع . اخصا اخصاء آموخت يك علم را .

اخصاب

اخصاب

(

axs b

) ا . ع . نوعى از جامه .

و ج خصب (

xcsb

) .

اخصاب

اخصاب

(

axs b

) ص . ع . بلد اخصاب :

شهر فراخ‌سال .

اخصاب

اخصاب

(

exs b

) م ع اخصب اخصابا :

فراخ‌سال شد . و اخصب القوم : فراخ حال گرديدند آن گروه . و اخصب العضاه :

روان شد آب درختان عضاهة تا رسيد به ريشهء آنها .

اخصاص

اخصاص

(

axs s

) ع . ج خصّ .

اخصاص

اخصاص

(

exs s

) م . ع . خوار داشتن .

و عيب كردن .

اخصاف

اخصاف

(

exs f

) م . ع . اخصف اخصافا :

شتاب و سرعت كرد . و اخصف الورق على بدنه : چسبانيد و برهم نهاد برگها را يكان يكان بر بدن خود تا عورت وى به نظر نيايد .

اخصال

اخصال

(

exs l

) م . ع . اخصل الرامى اخصالا : افتاد تير تيرانداز بر نشانه و يا نزديك نشانه .

اخصام

اخصام

(

axs m

) ا . ع . اخصام العين آنچه كرانه‌هاى پلك چشم بر آن استوار است و ج : خصم (

xosm

) .

اخصف

اخصف

(

axsaf

) ص . ع . اسب و يا گوسپندى كه تهيگاه سپيد دارد . و شترمرغى كه داراى سياهى و سپيدى بود . و كوهى كه داراى سياهى و سپيدى باشد .

اخصن

اخصن

(

axson

) ع . ج خصين (

xasin

) .

اخصوم

اخصوم

(

oxsam

) ا . ع . گوشهء جوال - لغة فى اخسوم .

اخضاب

اخضاب

(

exz b

) م . ع . اخضبت الارض اخضابا : برآمد گياه از زمين .

اخضاج

اخضاج

(

exz j

) م . ع . اخضجوا الامر اخضاجا : شكستند آن كار را .

اخضاد

اخضاد

(

exz d

) م . ع . اخضد المهر اخضادا : كشيد آن اسب كره حلقهء آهن لگام را از نشاط .

اخضار

اخضار

(

exz r

) م . ع . اخضره اخضارا : سبز گردانيد آن را .

اخضاع

اخضاع

(

exz '

) م . ع . اخضع اخضاعا : نرم كرد سخن را براى آن زن .

و اخضعه الكبر : پست گردانيد او را كلانسالى . و اخضعه الحاجة اليه : فروتن گردانيد حاجت و نيازمندى آن كس را بسوى وى .

اخضال

اخضال

(

exz l

) م . ع . اخضله اخضالا :

تر كرد آن را به آب .

اخضد

اخضد

(

axzad

) ص . ع . خمنده و دو تا شونده .

اخضر

اخضر

(

axzar

) ص . ع . سبز و سياه . و فرس اخضر : اسب تيره رنگ .

اخضر

اخضر

(

axzar

) ا خ . ع . نام كوهى در طائف .

اخضر

اخضر

(

axzar

) ص . پ . - مأخوذ از تازى - سبز و رنگ اخضر : رنگ سبز . و طاوؤس اخضر ا خ : طاووس بهشت .

و درياى اخضر فلك : آسمان . و خليج اخضر : خليج ايران . و درياى اخضر درياى چين .

اخضرار

اخضرار

(

exzer r

) م . ع . اخضر اخضرارا : بريده گرديد . و اخضر الزرع : سبز شد آن كشت . و اخضر الليل : سياه گرديد شب .

اخضع

اخضع

(

axza '

) ص . ع . راضى بخوارى .

و فرس اخضع : اسب پست گردن كه خلقى باشد . و كذلك ظليم اخضع .

اخضف

اخضف

(

axzaf

) ا . ع . مار .

اخضلال

اخضلال

(

exzel l

) م . ع . اخضل اخضلالا : طراوت‌ناك گرديد . و اخضل الليل : تاريك شد شب .

اخضيضاب

اخضيضاب

(

exziz b

) م . ع . - اخضوضب الشجر : سبز شد آن درخت .