فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٩٤

اجتياس

اجتفاف

اجتفاف

(

ejtef f

) م . ع . اجتف ما فى الاناء اجتفافا : خورد همهء آنچه در آن آوند بود .

اجتلاء

اجتلاء

(

ejtel '

) م . ع . اجتلاه الجدب اجتلاء : بيرون كرد او را قحط از خانمان خود . و اجتلى العروس على بعلها : جلوه داد آن عروس را بر شوهرش . و اجتلاه : نگريست بسوى آن بتأمل . و اجتلى العمامة عن رأسه :

برداشت دستار را از پيشانى خود .

اجتلاب

اجتلاب

(

ejtel b

) م . ع . اجتلبه اجتلابا : كشيد آن را از جائى به جائى ديگر .

اجتلات

اجتلات

(

ejtel t

) م . ع . نوشيدن . و تمام خوردن چيزى . و اجتلته : زد او را .

اجتلاد

اجتلاد

(

ejtel d

) م . ع . بشمشير زدن يكديگر را . و اجتلد ما فى الاناء : نوشيد همهء آنچه را كه در آوند بود .

اجتلاط

اجتلاط

(

ejtel t

) م . ع . اجتلطه اجتلاطا : ربود آن را . و اجتلط ما فى الاناء : خورد تمام آنچه در آوند بود .

اجتلاف

اجتلاف

(

ejtel f

) م . ع . بركندن و از بيخ برآوردن .

اجتلال

اجتلال

(

ejtel l

) م . ع . اجتل البعر اجتلالا : پشكل برچيد براى آتش افروختن .

و اجتله : بهتر آن چيز را گرفت .

اجتلام

اجتلام

(

ejtel m

) م . ع . اجتلم الجزور : گرفت گوشت را كه بر استخوان جزو ربود .

اجتمار

اجتمار

(

ejtem r

) م . ع . اجتمر بالمجمر : عود سوخت در عود سوز .

اجتماع

اجتماع

(

ejtem '

) م . ع . اجتمع اجتماعا : فراهم آمد . و اجتمع الرجل :

جوان و قوى گرديد آن مرد . و برآمد تمام ريش وى .

اجتماع

اجتماع

(

ejtem '

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مجمع و جمعيت . و گرد آمد نگاه و فراهم آمد نگاه و خرنبار و مجلس و محفل و انجمن . و انبوهى و توده . و انباز .

و موافقت و يكدلى و اتفاق . و پيوستگى و اتحاد و يك‌جهتى و هم‌راهى . و باصطلاح نجوم جمع شدن آفتاب و ماه در يك برج و يك درجه و يك دقيقه كه در اين وقت ماه از نظر غايب مىگردد . و اجتماع كردن ف ل . :

با يكديگر دسته شدن و با يكديگر مجلس كردن . و گرد آمدن . و در يك‌جا و يك مجلس باهم جمع شدن . و هم‌رأى شدن .

اجتمال

اجتمال

(

ejtem l

) م . ع . اجتمل اجتمالا : پيه ماليد بر خويشتن . و اجتمل الشحم : گداخت پيه را .

اجتناء

اجتناء

(

ejten '

) م . ع . اجتنى الثمرة اجتناء : چيد آن ميوه را . و اجتنينا ماء مطر : وارد شديم به آب باران . و خورديم آن را .

اجتناب

اجتناب

(

ejten b

) م . ع . گوشه گرفتن .

و پرهيز كردن . و جنب شدن . و اجتنبه :

دور شد از وى .

اجتناب

اجتناب

(

ejten b

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پرهيز و دورى و احتراز . و نفرت . و كناره و گريز و پاساد .

اجتناح

اجتناح

(

ejten h

) م . ع . اعتماد كردن بر دو كف دست در سجده و گشاده داشتن هر دو بازو را . و تيز رفتن ماده شتر . و افتادن پاهاى وى در زير دستهايش در تيز روى . و اعتماد نمودن اسب در دويدن بر يك جانب . و نيز اجتناح : ميل كردن .

اجتنان

اجتنان

(

ejten n

) م . پوشيده شدن .

اجتواء

اجتواء

(

ejtev '

) م . ع . اجتواه اجتواء : مكروه داشت او را يق اجتويت البلد اذا كرهت المقام فيه . و ان كنت فى نعمة .

اجتوار

اجتوار

(

ejtev r

) م . ع . اجتوروا اجتوارا . همسايگى كردند .

اجتهاد

اجتهاد

(

ejteh d

) م . ع . كوشش نمودن و سخت كوشش كردن . و رأى صواب جستن .

اجتهاد

اجتهاد

(

ejteh d

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جهد و سعى و كوشش . و آگاهى از روى جهد و كوشش . و شدت سعى و كوشش .

و باصطلاح فقه استنباط مسائل شرعيه بقياس از كلام اللّه و حديث و اجماع بشرائط مقرره چنان كه كما هو حقه از محاورات زبان عرب و علم صرف و نحو و شأن نزول آيات و علم حديث و جز آن واقفيت داشته باشد . و اجتهاد كردن ف ل . : سخت كوشش كردن . و كوشش كردن به سختى . و ف م . : تحصيل رأى صواب نمودن .

اجتهادى

اجتهادى

(

ejeh di

) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به اجتهاد .

اجتهار

اجتهار

(

ejteh r

) م . ع . اجتهر - الجيش : بسيار شمرد لشكر را . و اجتهر الرجل : ديد آن مرد را بىپرده . و ديدارى يافت او را . و اجتهر البئر : پاك كرد چاه را . و كشيد همهء آب آن را .

اجتهاف

اجتهاف

(

ejteh f

) م . ع . اجتهف الشيى : سخت گرفت آن چيز را .

اجتهام

اجتهام

(

ejteh m

) م . ع . در جهمة شب درآمدن . مر . جهمة را .

اجتياب

اجتياب

(

ejti b

) م . ع . دويدن . و مسافت بريدن يق اجتاب الفلاة .

اجتياح

اجتياح

(

ejti h

) م . ع . هلاك گردانيدن .

و از بيخ بركندن .

اجتياز

اجتياز

(

ejti z

) م . ع . اجتاز اجتيازا گذشت از جائى . و رفت . و بريد مسافت را .

و دوست داشت تجارت را .

اجتياس

اجتياس

(

eji s

) م . ع . نيك جستن چيزى .

و در سراى و جاى گشتن براى غارت و بر رسيدن