فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٨٨
اثلال
و اثعل الورد : انبوه گرديد از مردمان بر آب آينده .
اثعبان
اثعبان
(
osob n
) ا . ع . آب روان .
اثعبان
اثعبان
(
osob n
) و
اثعبانى
اثعبانى
(
osob niy
) ص . ع . روى نيك سپيد . و حسين و جميل .
اثعبى
اثعبى
(
as'abiy
) ص . ع . روى بسيار سپيد . و حسين و جميل .
اثعل
اثعل
(
as'al
) ص . ع . مهتر بزرگ با فضائل و معارف . و كسى كه دندانش از طرف بيرون لثه برآمده باشد . ج :
ثعل
ثعل
(
so'l
) . و مرد جسيم و تناور .
اثعنجاح
اثعنجاح
(
es'enj h
) م . ع . : اثعنجح المطر : بسيار و پى هم باريد باران .
اثعنجار
اثعنجار
(
es'enj r
) م . ع . اثعنجر الدمع : ريخته شد اشك .
اثعوب
اثعوب
(
os'ub
) ا . ع . آب روان .
اثغاء
اثغاء
(
esq '
) م . ع . عطا كردن . و اتيته فما اثغى شيئا : آمدم نزد او و نداد چيزى .
و اثغى شاته : ببانگ آورد گوسپند خود را .
اثغاب
اثغاب
(
asq b
) ع . ج . ثغب (
saqb
) .
اثغار
اثغار
(
esq r
) م . ع . اثغر الغلام اثغارا :
دندان شير انداخت آن كودك . و يا دندان برآورد . و اثعر ( مجهولا ) : افتاد دندانهاى او و يا دندان شير او . و باريك شد دهان او .
اثغار
اثغار
(
esseq r
) م . ع . اثغر الغلام اثغارا : دندان شير انداخت آن كودك . و يا دندان برآورد .
اثغام
اثغام
(
esq m
) م . ع . اثغم الوادى :
ثغام يعنى درمنه رويانيد . آن وادى . و اثغم الرأس . : سپيد گرديد آن سر مانند در منه .
و اثغم الاناء : پر كرد آن ظرف را . و اثغم فلانا : در خشم آورد فلان را . و يا شاد گردانيد او را .
اثغماء
اثغماء
(
asqem '
) ج . ثغام .
اثف
اثف
(
asf
) م . ع . اثفه اثفا ( از باب ضرب ) : پيروى كرد او را . و راند و دفع كرد او را . و اثفه ( از باب ضرب و نصر ) : طلب كرد او را .
اثف
اثف
(
asef
) ص . ع . پيرو . و تابع و ثابت .
و بىقرار . و بىحركت .
اثفاء
اثفاء
(
esf '
) م . ع . اثفى الرجل :
سه زن كرد آن مرد . اثفى القدر : بر ديگ پايه نهاد ديگ را .
اثفار
اثفار
(
asf r
) ع . ج ثفر (
sa far
) .
اثفار
اثفار
(
esf r
) م . ع . اثفره اثفارا : پار دم ساخت براى آن . و پاردم بست به آن .
و اثفره : از پس راند آن را . و اثفرته بيعة سوء : خريد و فروخت بد را بدنبال او بستم .
و اثفرت العنز : نزديك زادن رسيد آن بز
اثفال
اثفال
(
esf l
) م . ع . اثفل الشراب :
دردگين شد آن شراب .
اثفان
اثفان
(
esf n
) م . ع . پينه افكندن كار بر دست كسى يق اثغن العمل اليد .
اثفية
اثفية
(
osfiat
) و (
esfiyat
) ا . ع . يك پايهء از ديگدان و يك پايهء از سه‌پايه . ج : اثافىّ و اثافى . و ا ج . جماعت مردم . و عدد بسيار يق بقيت من بنى فلان اثفية خشناء : از اولاد فلان عدد بسيار و درشت مانده است .
اثقاب
اثقاب
(
esq b
) م . ع . اثقب النار اثقابا : برافروخت آتش را .
اثقاف
اثقاف
(
esq f
) م . ع . اثقفته ( مجهولا ) :
مساوى و مماثل كرده شد بهر من .
اثقال
اثقال
(
asq l
) ع . ج ثقل (
seql
) . و اثقال الارض : دفينه‌هاى زمين و مردگان قوله تعالى :
وَ أَخْرَجَتِ الْأَرْضُ أَثْقالَها .
اثقال
اثقال
(
esq l
) م . ع . اثقله اثقالا : گران بار كرد او را و بار داد بر او . و اثقلت المراة :
گران گرديد و ظاهر شد آبستنى آن زن . و اثقله المرض : سست و گران ساخت او را بيمارى .
و كذا اثقله النوم و اللوم .
اثقب
اثقب
(
asqob
) ع . ج ثقب . (
qabas
)
اثقف
اثقف
(
asqaf
) ص . ع . ترش‌تر .
اثقل
اثقل
(
asqal
) ص . ع . سنگين‌تر و گران‌تر .
اثقوب
اثقوب
(
osqub
) ص . ع . مرد دانا و ماهر در هر كار .
اثكال
اثكال
(
esk l
) ا . ع . خوشهء خرما . ج :
اثاكل .
اثكال
اثكال
(
esk l
) م . ع . اثكلت المراة اثكالا : لازم شد انزن را بيفرزندى . و نيز اثكال :
بيفرزند گردانيدن يق اثكلها الله ولدها ( يتعدى و لا يتعدى ) .
اثكول
اثكول
(
oskul
) ا . ع . خوشهء خرما . ج :
اثاكيل .
اثكون
اثكون
(
oskun
) ا . ع . عرجون و خوشهء خرما .
اثل
اثل
(
asl
) ا . ع . درخت شورگز . ج : اثول .
اثل
اثل
(
asall
) ص . ع . كسى كه داراى كوسپند زياد و پشم بسيار بود .
اثلاب
اثلاب
(
asl b
) ع . ج ثلب . (
aslb
)
اثلات
اثلات
(
asal t
) ع . ج اثلة (
aslat
) .
اثلاث
اثلاث
(
asl s
) ع . ج ثلث . (
sols
)
اثلاث
اثلاث
(
esl s
) ع . م . سه شدن يق اثلثوا يعنى سه تا شدند .
اثلاج
اثلاج
(
es j
) م . ع . اثلجتنا السماء :
برف باريد . و كذلك اثلج يومنا . و اثلجت نفسى به : يقين كرد دل من و مطمئن گرديد به آن . و اثلجته : شادمان گردانيدم او را .
و اثلج فلان : برف زده شد فلان . و به برف رسيد . و اثلج ماء البئر : باز ايستاد آب چاه . و نيز اثلاج : ظفر يافتن و رستگار شدن .
و رسيدن چاه كن به گل يق حفر حتى اثلج .
اثلال
اثلال
(
esl l
) م . ع . اثل الرجل اثلالا : بسيار ثلة گرديد آن مرد يعنى صاحب گوسپند بسيار و پشم زياد شد . و نيز اثلال : رخنه برآوردن . و اصلاح كردن