شرح مضموني كفاية الأصول ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٩٧
4 ) نظريهء بعضى : مشترك لفظى نه تنها استحاله وقوعى ندارد ، بلكه ضرورت وقوع دارد .
گوئى تعلق مىگويد و شاهد آن وجود متشابه در قرآن است .
4 ) نظريهء بعضى : مشترك لفظى نه تنها استحاله وقوعى ندارد ، بلكه ضرورت وقوع دارد .
4 ) نظريهء بعضى : مشترك لفظى نه تنها استحاله وقوعى ندارد ، بلكه ضرورت وقوع دارد .
دليل :
از طرفى الفاظ محدود و متناهى است و از طرف ديگر معانى نامحدود و نامتناهى است . بنابراين براى اينكه الفاظ وافى به معانى باشد ، مشترك لفظى ضرورت دارد .
جواب اول :
صغرى : وضع الفاظ براى معانى غيرمتناهى به نحو اشتراك لفظى ، لازمهاش اوضاع غيرمتناهى است .
كبرى : و اللازم محال . ( طبق اين نظريه كه واضع بشر باشد ) .
نتيجه : فالملزوم مثله .
جواب دوم :
صغرى : وضع الفاظ براى معانى غيرمتناهى به نحو اشتراك لفظى ، لازمهاش لغويت وضع در زائد بر مقدار احتياج است ( باتوجه به اينكه استعمالات بشر متناهى است ) .
كبرى : و اللازم محال ( طبق اين نظريه كه واضع خداوند باشد ) .
نتيجه : فالملزوم مثله .
جواب سوم :
معانى جزئيّه ، غيرمتناهى و معانى كليه ، متناهى است . با حفظ اين نكته ، وضع الفاظ براى معانى كليه ما را از وضع الفاظ براى معانى جزئيه بىنياز مىكند .
جواب چهارم :
لازم نيست كه لفظ براى همه معانى وضع شود تا نتيجهاش قائل شدن به ضرورت اشتراك لفظى باشد بلكه براى بعضى وضعشده و در بقيه مجازا استعمال مىشود . « 1 » فافهم .
( 1 ) - محاضرات ، ج 1 ، ص 198 .