كفاية الأصول ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٦

تشريح المسائل

پس : لفظ ( صلاة ) ، در روايت مزبور در نماز فاسد استعمال شده است ، يعنى نماز فاسدى را كه در ايام ناپاكى برآن قادرى ترك كن .

* عبارة اخراى استدلال فوق را گسترده‌تر بيان كنيد .

1 - دعى الصلاة على الظاهر امر به ترك است لكن على الباطن نهى از فعل است .

2 - امر و نهى هر دو تكليف‌اند چرا كه امر الزام به انجام و نهى الزام به ترك است .

3 - تكليف به امر مقدور صحيح است نه به غير مقدور ، كه اين قبيح است .

4 - نماز صحيح در ايام ناپاكى براى زن مقدور نيست . چرا كه نماز صحيح مشروط به طهارت است و حال آنكه زن حائض متصف به ناپاكى است .

پس : نهى زن حائض از فعلى كه در ايام ناپاكى مقدور او نيست قبيح است .

حال : نهى زن حائض از فعل ( و نماز صحيح ) كه در ايام ناپاكى مقدور او نيست قبيح است .

قبيح از مولاى حكيم صادر نمىشود .

پس : زن حائض از انجام نماز صحيح در ايام ناپاكى نهى نشده است .

در نتيجه : از نماز فاسدى كه قادر بر انجام آن است نهى شده است .

به عبارت ديگر :

1 - اگر مراد از نماز در حديث نماز صحيح باشد لازم مىآيد كه نهى از آن صحيح نباشد .

- چرا كه نماز صحيح مقدور از حائض نيست و نهى از غير مقدور تكليف بما لا يطاق است .

- مولاى حكيم تكليف بما لا يطاق نمىكند . يعنى نهى از غير مقدور نمىكند .

اما : اين لازم باطل است ، چرا كه شارع نهى فرموده ، پس عملى مقدور است .

حال : اللازم باطل ، فالملزوم مثله .

در نتيجه : مراد نماز فاسد است و نه صحيح .

حال :

1 - كلمهء صلاة در نماز فاسد استعمال شده .

2 - اصل در استعمال ، حقيقت است .

پس : استعمال صلاة در فاسد هم به نحو حقيقت است و هو المطلوب .

* حاصل پاسخ جناب آخوند به استدلال مذكور چيست ؟

دو پاسخ از استدلال مذكور داده است كه پاسخ اول به شرح ذيل است :

- سلّمنا كه الفاظ صلاة ، زكات ، صوم و حجّ در روايت اول در فاسد استعمال شده باشند و لكن صرف