علوم العربية — الجزء ١، الصفحة ٥٧

( 9 - واجديّة )

" ابرقت القافلة و ارعدت و امطرت و اراحت : قافله را برق و رعد و مطر و ريح برخورد كرد " مطر : باران ، و ريح : باد است .

" اغدّ البعير : شتر را غدد رسيد " غدد : طاعونى است كه شتر ميگيرد و ميميرد .

و معنى " اصابة " در فعل ثلاثى مجرد نيز بسيار استعمال مىشود ، ولى به صيغه مجهول ، چنانچه در كتابهاى لغت مشهود است و بيان صيغه مجهول در تقسيم هشتم خواهد آمد .

( 9 - واجديّة )

يعنى داراشدن فاعل چيزى را ، و آن چيز را ماده فعل قرار ميدهند ، و باب افعال به اين معنى متعدى نيست ، مانند .

" اثمر الشّجر : درخت داراى ثمر شد " ثمر : ميوه است ، در قرآن درباره درخت ميوه فرمود : " كُلُوا مِنْ ثَمَرِهِ إِذا أَثْمَرَ : بخوريد از ميوه‌اش چون داراى ميوه شد - انعام - 6 - 141 "

" اورق الشّجر : درخت داراى ورق شد " ورق : برگ است .

" اشوك الشّجر : درخت داراى شوك شد " شوك : خار است .

" اخوص النّخل : درخت خرما داراى خوص شد " خوص : برگ - خرما است .

" اطلع النّخل و اخلّ و ابلح و ابسر و ارطب : درخت خرما داراى طلع و خلال و بلح و بسر و رطب شد " طلع : شكوفه خرما ، خلال : غوره خرما كه سبز تيره است ، بلح : غوره خرما كه قدرى كشيده و رنگش باز شده ، بسر : غوره خرما كه رنگش زرد و شيرين شده ، رطب :