مالكيت ها ( فارسى ) — الصفحة ١٥٢

چهارم . . . ماعون

فرمانبردارى هم مصداق ماعون است . در زمان عربى وقتى مىگويند :

شترش را اين قدر زد تا ماعون خود را تقديم كرد ، يعنى تسليم شد و مطيع گشت . . . ابوعبيده گفته است : ماعون در جاهليّت ، هر نوع منفعت و عطيّه‌اى را شامل مىشود ، و در اسلام زكات و اطاعت ، مصداق ماعون است ، و بعضى گفته‌اند اصل ماعون همان معون است يعنى ( كمك ) مىباشد . . . « 1 »

سيوطى در تفسير درّ المنثور مىگويد : ابو هريره از پيامبر صلى الله عليه و آله نقل مىكند :

ارّه و ديگ و دلو و مانند اين‌ها كه مايهء تعاون مردم است ، ماعون است .

و هم او از على عليه السلام نقل مىكند كه ماعون سنگ و آهن و آب و امثال اين هاست و در عبارت ديگرى از همان حضرت نقل مىكند كه ماعون همان زكات واجب است .

از امام صادق عليه السلام نقل است كه : . . . ماعون وامى است كه به ديگرى داده مىشود ، و كار خوبى كه شخص در حقّ ديگرى انجام مىدهد ، و وسايل منزل است كه شخص ، عاريت به ديگرى مىدهد ، و زكات هم ماعون است . . .

ابوبصير مىگويد : به امام گفتم : ما همسايگانى داريم كه وقتى چيزى را به عاريت به آنها مىدهيم آن‌ها را مىشكنند و خرابش مىكنند ، اگر به آنها ندهيم اشكالى دارد ؟ فرمود : نه ، مانعى ندارد ، كه اگر چنين هستند به آن‌ها چيزى به عاريت ندهيد . . . « 2 »

از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله نقل است كه : كسى كه ماعون را از همسايه‌اش دريغ

( 1 ) - اقرب الموارد . ( 2 ) - ما تجب فيه الزكاه و همين طور 7 / 2 و 11 .