مختصر تاريخ الدول ( تاريخ مختصر الدول ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٦٨

المقتدى بأمر الله عبد الله پسر محمد پسر القائم بأمر الله

از ايشان مىپرسيد مرض چه بود ؟ مىگفتند : غب . مىپرسيد اكنون چيست ؟

مىگفتند : شطر الغب . آنگاه زبان به شكايت مىگشود كه : پس از چيست كه نيمى از حق مرا نمىدهيد ؟

گويند كه اين ابن رضوان ، در آغاز كار ستاره بين بود . كنار كوچه مىنشست و از اين راه نانى مىخورد . سپس اندكى طب و منطق خواند . ولى از محققان نبود .

ابن رضوان از زيبايى منظر و هيئت بىبهره بود ، با وجود اين جماعتى از طالبان علم نزد او درس مىخواندند و آوازه‌اش در همه جا پيچيد . او را كتابهايى است كه همه را از ديگران اقتباس كرده است . شاگردانش در طب و منطق چيزهايى از زبان او نقل مىكردند كه مايهء خندهء همگان مىشد - البته اگر ناقلان در گفتار خود صادق باشند .

ابن رضوان همچنان در مصر بر مسند افادهء علم مستقر بود تا در سال 460 درگذشت .

يكى از پزشكان مشهور مسيحى در اين عصر مردى از مردم بغداد بود به نام كتيفات . او در خدمت بساسيرى بود ، به عمل معروف بود ولى به علم موصوف نبود . اشتهارش به سبب صائب بودن او در معالجات بود .

المقتدى بأمر الله عبد الله پسر محمد پسر القائم بأمر الله

المقتدى بأمر الله عبد الله پسر محمد پسر القائم بأمر الله

چون القائم بأمر الله بمرد با عبد الله بن محمد بن القائم بامر الله به خلافت بيعت شد و او را المقتدى بامر الله لقب دادند . بيعت او در سال 467 اتفاق افتاد . در ميان نوادگان قائم فرزندى ذكورى جز او نبود . زيرا تنها پسرش ، ذخيرة [ الدين ] ابو العباس محمد بن قائم ، در زمان پدر از دنيا رفته بود و قائم را جز او فرزندى نبود . اين مقتدى در آن هنگام در شكم مادر بود و شش ماه پس از مرگ پدرش ابو العباس محمد ، از مادر بزاد .

در سال 468 اقسيس « 566 » خوارزمى يكى از امراى سپاه سلطان ملكشاه به دمشق لشكر برد و آنجا را در محاصره گرفت . اين محاصره سبب بالا رفتن نرخها شد چنان كه غراره‌اى « 567 » طعام به بيست دينار رسيد . مردم شهر امان خواستند و شهر را تسليم او كردند و او به نام مقتدى خليفهء عباسى خطبه خواند و خطبه به نام علويان مصر پايان يافت . اقسيس بر بسيارى از بلاد شام غلبه يافت .