شرح قصيده اسرار الحكمة ( فارسى ) — الصفحة ٠.١٠
شاگردان لوكرى
در مبحث الهيّات نيز به كتاب ما بعد الطبيعة ارسطاطاليس ، و مسائلى چون محرّك اول ، بريدن علاقت نفس از بدن ، احوال نفس در شناخت واجب الوجود ، سعادت نفس ، صفات بارى تعالى ، طريق حصول علم به چيزها و . . . اشاره شده است .
در بحث علميات و خلقيّات كه كوتاهترين بخش رساله است به سبب حصول خلق مهدّب ، به دست آوردن حدّ اوسط ، تبدّل مزاج و ديگر مسائل اخلاقى اشاره شده است .
شرح قصيدهء اسرار الحكمه ، علاوه بر اينكه دايرة المعارف فلسفى است ، به عنوان اثرى در نثر فارسى قرن پنجم نيز در خور توجّه است و همچنين مىتواند به عنوان مقدّمه و كلّياتى بر كتاب بيان الحق به حساب آيد .
شاگردان لوكرى
شاگردان لوكرى
شاگردان لوكرى عبارت‌اند از :
1 . قطب الزمان محمد بن ابى طاهر نصيرى طبسى مروزى ( وفات 539 ) كه در اجزاى علوم حكمت كامل بود .
2 . مجد الافاضل ، عبد الرزاق تركى كه در فنّ هندسه مشهور بود .
3 . امام اسعد ميهنى ( وفات بعد از 520 يا 527 ) استاد نظاميهء بغداد كه در حكمت و خلافت شهرت داشت .
4 . ابو على حسن بن على بن على بن محمد بن ابراهيم بن قطان مروزى بخارى ، پزشك ، رياضيدان و فيلسوف و صاحب كتابهاى كيهان شناخت ، كتاب العروض ، كتاب الدوحه در انساب و ديوان شعر .
5 . افضل الدّين عمر بن على بن غيلان از متكلمان بزرگ خراسان كه از جمله مخالفان شديد اللحن ابن سينا بود . از آثار اوست : حدوث العالم ، التوطئة التخطئه ( در ذكر ايراداتى بر منطق ابن سينا ) ، كتاب التنبيهات ، التنبيه على تمويهات .
6 . شرف الزمان محمد بن يوسف الايلاقى كه در مسائل نظرى و عملى حكمت توانا بود .
از آثار اوست : كتاب اللواحق ، كتاب دوست‌نامه ، سلطان‌نامه و كتاب الحيوان « 1 »
.
( 1 ) . پس از لوكرى ، امام فخر رازى نيز قصيده‌اى در منطق ، الهيّات و طبيعيات هم وزن و هم قافيهء قصيدهء لوكرى سروده و ممكن است كه از قصيدهء لوكرى پيروى كرده باشد . اين قصيده در كتابخانهء فايرستن شهر پرينستن به شمارهء 3559 موجود است . محمّد تقى دانش‌پژوه . « دو منظومهء فارسى فلسفى » ، راهنماى كتاب ، سال شانزدهم ، شماره‌هاى 12 - 10 ، ( دى - اسفند 1352 ) ، ص 653 - 649 . همين رساله را اخيرا نصر اللّه پورجوادى تصحيح كرده است : « منظومهء منطق و فلسفه از امام فخر رازى » ، دو مجدّد : پژوهشهايى دربارهء محمّد غزالى و فخر رازى ، تهران 1381 ش ، ص 564 - 551 .