فارسنامه ابن بلخى ( فارسى ) — الصفحة ٢١١
بهرام گور [ 4 ] بن يزدجرد اثيم .
كى بزرگان پارسيان در سرّ ، ملاطفهها [ 1 ] به خاقان مىفرستادند از ترس خويش و امان مىخواستند ، [ 2 ] پس درين ميانه ، بهرام هفت كس از پادشاهزادگان كى از تخمهء او بودند و به مردانگى معروف ، اختيار كرد و سيصد مرد را از اصفهبدان و بزرگان و تمامت ، هزار مرد مبارز برگزيد و برادرش نرسى [ 3 ] را به نيابت خويش در مملكت بگذاشت ، بر سر لشكر و گفت من به آذربايجان مىروم [ 4 ] تا يك چندى زيارت آتشگاه بكنم و از آنجا به ارمنيّه روم تا صيد كنم و چون باز گردم تدبير كار خاقان ، كنم ، شما فرمان برادرم نرسى بريد و البتّه هيچ حركت مكنيد و ساخته مىباشيد تا رسيدن من و برين قاعده بر صوب آذربيجان رفت و خبر به خاقان رسيد كى بهرام بگريخت [ 5 ] و
[ 1 ] . ملاطفه : مجازا به معنى نامه خرد : ملّطفه ج ملاطفات ، نامهء كوچك كه خلاصه مطالب را در آن به ايجاز نويسند .
« در آن ميان خريطهيى يافتند پر از ملاطفهها پادشاهى به راست روشن فرستاده بود . . . » .
[ 2 ] . در شاهنامه آمده است :
پس آگاهى آمد به هندو به روم * به ترك و به و به چين و به آباد بوم
كه بهرام را دل به بازى است بس * كسى را ، ز گيتى ندارد به كس
چو خاقان چين اين سخنها شنيد * ز چين و ختن لشكرى برگزيد
وز آن سوى ، قيصر سپه برگرفت * همه كشور روم لشكر گرفت
به ايران چو آگاهى آمد ز روم * ز هند و ز چين و ز آباد بوم
همه پيش بهرام گور آمدند * پر از خشم و پيكار و شور آمدند
بگفتند با شاه چندى درشت * كه بخت فروزانت بنمود پشت
چنين داد پاسخ جهاندار شاه * بدان موبدان نماينده راه
كه دادار گيهان مرا ياور است * كه از دانش برتران برتر است
به بخت و سپاه و به شمشير و گنج * ز كشور بگردانم اين درد و رنج
( 1435 / 386 / 7 )
[ 3 ] .
گزين كرد ز ايرانيان سى هزار * خردمند و شايسته كارزار كه
برادرش را داد تخت و كلاه * تا گنج و لشكر بدارد نگاه همش
خردمند نرسى آزاد چهر * فرّ و دين بود هم داد و مهر
( 1454 / 388 / 7 )
[ 4 ] .
چون از پارس لشكر فراوان ببرد * چنين بود راى بزرگان و خرد
وز آن جايگه لشكر اندر كشيد * سوى آذر آبادگان بركشيد
( 1456 / 388 / 7 )
[ 5 ] .
كه از جنگ بگريخت بهرام شاه * وز آن سوى آذر ، كشيده است راه
( 1457 / 388 / 7 )