فارسنامه ابن بلخى ( فارسى ) — الصفحة ١١٠
بيوراسف بن ارونداسف
و ضحاك بگريخت و سراى و حجرهها از وى خالى ماند ، و مردمان « 1 » ، كابى « 2 » آهنگر را گفتند به پادشاهى بنشين ، [ 1 ] گفت : من سزاء پادشاهى نيستم ، امّا يكى را از فرزندان جمشيد طلب بايد كردن و به پادشاهى نشاندن ، و افريدون از بيم ضحّاك ، گريخته بود و پنهان شده ، مردم رفتند و او را به دست آوردند و به پادشاهى نشاندند و افريدون ، ضحّاك را گرفت و بند كرد و كابى « 2 » آهنگر را از جملهء سپاه سالاران گردانيد و آن پوست [ 2 ] پاره را به جواهر بياراست و به فال
[ 1 ] .
خروشيد و زد دست بر سر زشاه * كه شاها منم كاوه داد خواه
يكى بىزبان مرد آهنگرم * ز شاه آتش آيد همى بر سرم
خروشيد و برجست لرزان ز جاى * بدريد و بسپرد محضر به پاى
گرانمايه فرزند او پيش اوى * ز ايوان برون شد خروشان به كوى
چو كاوه برون شد ز درگاه شاه * بر او انجمن گشت ، بازارگاه
همى برخروشيد و فرياد خواند * جهان را سراسر سوى داد خواند
از آن چرم كاهنگران پشت پاى * بپوشند هنگام زخم دراى
همان كاوه آن بر سر نيز كرد * همانگه ز بازار برخاست گرد
خروشان همى رفت نيزه به دست * كه اى نامداران يزدان پرست
بپوييد كاين مهتر آهرمن است * جهان آفرين را به دل دشمن است
[ 2 ] .
چون آن پوست بر نيزه برديد كى * به نيكى يكى اختر افكنديى
بياراست آن را به ديباى روم * ز گوهر بر او پيكر وزرش بوم
بزد بر سر خويش چون گرد ماه * يكى فال فرّخ پى افگند شاه
فرو هشت از او سرخ و زرد و بنفش * همى خواندش كاويانى درفش
از آن پس هر آن كس كه بگرفت گاه * به شاهى به سر بر نهادى كلاه
بر آن بىبها چرم آهنگران * برآويختى نو به نو گوهران
ز ديباى پرمايه و پرنيان * بر آن گوشه گشت اختر كاويان
كه اندر شب تيره چون شيد بود * جهان را از او دل پر اميد بود
فريدون در شاهنامه
خجسته فريدون ز مادر بزاد * جهان را يكى ديگر آمد نهاد
بباليد بر سان سرو سهى * همى تافت ز او فرّ شاهنشهى
( 1 ) . B : مردمانى . ( 2 ) . p : كاوه .