دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٣٩

موارد مصرف درمانى :

( 4 * ) - منظور از چهارم يعنى سمى است

( 5 * ) - مخزن 241

Code - 863 , 864 , 865 بوكو Barosma betulina Bartl

Code - 863 , 864 , 865

بوكو

Barosma betulina Bartl

نام بوكو به برگ‌هاى درختچه‌اى كوچك انواعى از باروسما از خانواده

Rutaceae

داده شده كه به مصارف درمانى مىرسد و از زمانهاى بسيار دور بوميان نامى بيا و به‌طور كلى افريقاى جنوبى و كاپ در بيماريهاى دستگاه ادرارى و تناسلى از آن استفاده مىكرده‌اند از بين اين انواع به ترتيب اهميت از

B . crenulata ( L . ) Hook , Willd B . serratifolia , Barosma betulina Bartl

مىتوان نام برد كه به طور وحشى در افريقاى جنوبى رويش دارند .

برگ‌هاى اين درختچه متقابل يا متناوب ، ضخيم ، چرم‌مانند ، به رنگ سبز مايل به زرد و خوش‌بو با عطر نعناع مىباشند و در سطح فوقانى پهنك برگ‌ها نقاط كوچكى وجود دارد كه محل ذخيره اسانس مىباشد شكل برگ‌هاى گياه اول مانند برگ شمشاد به درازاى 5 / 1 تا 2 سانتيمتر ولى انتهاى آنها نوك‌تيز مىباشند و برگ‌هاى

B . crenulata

در كناره دندانه‌دار مىباشند . گل‌ها به رنگ سفيد يا صورتى و ميوه به شكل كپسول و حاوى دانه‌هاى دراز به رنگ سياه و شفاف مىباشد .

قسمت مورد مصرف در پزشكى برگ‌هاى اين گياهان مىباشند كه آنها را هنگام گل دادن و زمان تشكيل ميوه چيده و خشك مىنمايند .

تركيبات شيميائى :

برگ‌ها حدود 8 ، 1 درصد اسانس دارند اين اسانس را

Bukku , Buchu

مىنامند حدود 30 درصد اسانس از ديوس فنل

Diosphenol

يا

Buchu camphor

و بقيه از ليمونن

Limonene

، دىپانتن

Dipenten

، ئرپى نئول ،

P - cymol

و مانتون تشكيل شده است . علاوه بر اسانس برگ‌ها حاوى تانن ، رزين ، موسيلاژ و فلاونوئيدهاى

Rutin

، ديوسمين

Diosmin

Quercitin

و هسپريدين

Hesperidin

مىباشد هسپريدين شبيه به ويتامين

عمل مىنمايد و در اثر هيدروليز به گلوكز و هسپرتول

Hespertol

تجزيه مىشود .

خواص درمانى :

بوكو مدر و آنتىسپتيك دستگاه ادرارى تناسلى و ضد رماتيسم مىباشد و در مقايسه با برگ انگور خرس

Uva ursi

قويتر عمل مىنمايد .

موارد مصرف درمانى :

از بوكو در درمان عفونتهاى دستگاه ادرارى تناسلى نظير سيستيت ، اورتريت يا التهاب پيشابراه ، التهاب پيشابراه ناشى از ميكروب سوزاك ، آماس پروستات ، آماس لگنچه كليه و بويژه در مواردى كه ادرار با سوزش همراه باشد و لكوره استفاده مىشود . در سيستيت مخلوط آن با برگ انگور خرس ، سطراطيوطس