دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٤٢
Code - 611 زراوند مدحرج Aristolochia rotunda L
تركيب شيميائى :
تركيب شيميائى :
ريشه حاوى اسانس ، پالمتيل فيتوسترين
Palm itylphytosterian
آريستولوشين
Aristolochin
، رزين ، اسيد اريستولوشيك
C 17 H 11 NO 7
مىباشد .
اسيد آريستولوشيك در موش و قورباغه باعث فلج قلبى و تنفس و در سگ ايجاد آماس كليه مىنمايد .
اين ريشه چون سمى است كمتر مصرف مىشود . با اين وجود در بعضى كشورهاى جنوب اروپا 10 تا 15 گرم را در 200
cc
آب جوشانده به عنوان قاعده‌آور و ضد تشنج مصرف مىشود .
( 1 * ) - در اصل آفيوس است كه معرب
Apion
يونانى به معنى گلابى است
( 2 * ) - ايرسا
Iris
( 3 * ) - در اصل تشنج است : انقباض اسپاسموديك غير ارادى و دردناك چند عضله
Cramp
( 4 * ) - در اصل حب القرع است كه كرم كدو مىباشد
( 5 * ) - اصل بهك است : بهك يا لك و پيس حالتى است ناشى از نقص در تشكيل ملانين پوست به صورت لكه‌هاى سفيد شيرى با حاشيه پررنگ
Vitiligo
( 6 * ) - مقعده
Prolapsus ani
( 7 * ) - تنگى نفس
Code - 611 زراوند مدحرج Aristolochia rotunda L
Code - 611
زراوند مدحرج
Aristolochia rotunda L
گياهى است علفى ، پايا ، به بلندى حدود 30 سانتيمتر داراى برگ‌هاى قلبىشكل بدون دمبرگ ، متناوب ، گل بوقىشكل ، داراى ريزوم گرد و شلغمىشكل مىباشد . سطح خارجى ريزوم خاكسترى و مغز آن زرد رنگ و طعمى تلخ و بوى نامطبوع دارد و نام نوع جنس به علت گرد بودن ريزوم به آن داده شده است . اما درباره نام جنس گياه در پزشكىنامه آمده است " آريستولوكيا كه يونانى است مركب است از دو كلمه يكى آريستوس يعنى خيلى خوب و ديگرى لوكيا كه به معنى خون نفاس 1 * است . . . اقسام اين نبات را به اين اسم از آن جهت موسوم كرده‌اند كه سهل مىكند خروج خون نفاس و خون حيض را " .
گياه از زمانهاى بسيار قديم شناخته شده است و ديوسكوريد ذيل واژه
Aristolokia
سه نوع زراوند طويل و مدحرج و خوش را شرح مىدهد وى مىنويسد :
نوعى از آن را مدحرج گويند و آن نوع ماده است ، اثر درمانى زراوند مدحرج مانند زراوند طويل است بويژه در آسم ، سكسكه ، تب و لرز ، ورم طحال ، سستى عضله ، درد پهلو . . . ( تت دياسقوريدوس م 3 ش 4 ص 239 ) .
زراوند . . . اريباسيوس گويد زراوند مدحرج آرام‌كننده دردهاى ايجادشده در اثر انسداد مجارى يا خارج نشدن خلط لزج سينه ، خارج‌كننده خار و پيكان از بدن و از بين‌برنده عفونت و پاك‌كننده زخمهاى چرك دار و سفيدكننده دندان و لثه مىباشد . خوردن آن با آب در مبتلايان به صرع ، نقرس ، سكسكه ، پارگى عضله بهترين دارو است ( الحاوى ج 20 ص 589 - 592 ) .