دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٣٤

Code - 353 تاج خروس Amaranthus cruentus L

( 1 * ) - در اصل الترسى است

( 2 * ) - در اصل ترس است ، اصلاح‌شده از صيدنه و قانون " هى حشيشه تشبه الترمس فسمى لذالك ترمسا " ترمس يا باقلاى مصرى

Lupinus angustifolius L

، ترمس را به سريانى ترمسا مىگويند .

( 3 * ) - حشيشه السلحفات و شجرهء الكلب آلوسن است ( فرهنگ مخزن ) .

( 4 * ) - حشيشه اللجاه

Alyssum incanum L

( 5 * ) - طلوع شعرى ، احتمالا منظور ستاره شعرى ، شعرى العبور يا شعراى يمانى است كه ستاره‌اى است بسيار روشن و در آخر تابستان اول شب ظاهر مىگردد .

( 6 * ) - قاره ، اقوشه ، سطاخيوس

Stachys germanica L

( 7 * ) - عشبه السباع

Thymelaea tartonraira All

( 8 * ) - رجل الغرب و جذر الشيطان در هيچ‌يك از ماخذ كه در دسترس داشتم مترادف با آلوسن نيامده است و در كليه منابع مترادف با آطريلال آمده است .

( 9 * ) - قرع - سعفه - كچلى در مخزن چنين آمده است " ضماد عسلى آن جوششهاى سر كه از آن زرداب تراوش نمايد " منظور قرع عسلى يا شيرينك ، سعفه شهديه يا كچلى فاوس

Tinea favosa

( 10 * ) - جوشانده : اضافه از من است كه براى درك مطلب آورده شده است .

Code - 352 تاج خروس دم‌روباهى Amaranthus caudatus L

Code - 352

تاج خروس دم‌روباهى

Amaranthus caudatus L

گياهى است يك ساله ، گل‌ها به صورت خوشه‌اى و نوارى به شكل دم روباه آويزان كمى دراز به رنگ قرمز و به‌ندرت سفيدرنگ در مجمع الادويه گياه چنين توصيف شده است :

تاج خروس . . . نوعى از آن گل‌هاى دراز و آويزان دارد كه آن را تاج خروس دم‌روباهى مىگويند . . . ( مجمع الادويه 118 ) . از گياه به عنوان مدر در چكميزك يا قطره‌قطره آمدن ادرار ، بواسير و نيز به منظور تصفيه خون استفاده مىشده است گياه را به عربى الديك ، عرف الديك بستانى ، طنطور الجندى و به پارسى تاج خروس ، گل تاج خروس ، تاج خروس دم‌گربه‌اى ، تاج خروس‌افشان و بارونك مىنامند .

Code - 353 تاج خروس Amaranthus cruentus L

Code - 353

تاج خروس

Amaranthus cruentus L

گياهى است زينتى كه كشت مىگردد گل‌آذين آن مجتمع به صورت فشرده و صفحه مانند و قرمزرنگ است در مجمع الادويه آمده است كه برگ‌هاى آن درشت و بلندى آن تا نيم متر مىرسد گل‌هايش سرخ و شبيه تاج خروس است و به آن تاج خروس مخملى مىگويند . . . ( مجمع الادويه 118 ) .

از جوشانده گياه به صورت نوشيدنى براى باز كردن خون قاعدگى و در ابتداى بيماريهاى حاد جلدى به عنوان تحليل‌برنده استفاده مىشده است در بازار تهران تخم تاج خروس براى رفع سرماخوردگى و به منظور تقويت عرضه مىگردد . در ليبى براى تمامى گياه اثر مدر و ضد اسكوربوت قائل مىباشند و براى