دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٠٣
Code - 278 كراث Allium Porrum L
Code - 278 كراث Allium Porrum L
Code - 278
كراث
Allium Porrum L
كراث يا تره را اكثر ملل قديم مىشناخته و مصرف مىنموده‌اند به آشورى آن را " كراشو "
Karashu
به آرامى " كرتى "
Kereti
و " كرشا "
Keresha
به پهلوى " ترك "
Tarak
و " ترگ "
Tarag
به سريانى " كراثا "
Karatha
به يونانى " پراسون "
Prason
و به عبرى " حصير "
Hasir
مىناميده‌اند . بنا بر مندرجات كتاب مقدس ، عهد عتيق ، باب يازدهم سفر اعداد قوم بنى اسرائيل قبل از خروج از رعمسيس مصر در غذاى روزانه آن را مصرف مىنموده‌اند . بقراط آن را به منظور زياد كردن پيشاب و شير مادران شيرده ، بند آوردن خون‌ريزى بينى و تسكين آروغ ترش تجويز مىنموده است .
در قرن اول ميلادى ديوسكوريد ذيل ماده
Prason Kephaloton
كه حنين آن را فراسن قافالوطن ترجمه كرده و آن كراث شامى مىباشد . اين گياه را با نام پراسن [ معرب آن فراسن ] شرح داده مىنويسد :
كراث نبطى از كراث شامى تندتر است مخلوط افشره آن با عسل و كندر خون‌ريزى بويژه خون‌ريزى بينى را قطع و تمايل جنسى را زياد مىنمايد ليسيدن مخلوط آن با عسل در درد سينه و قرحه ريه سودمند و قصبه الريه را پاك مىسازد . مصرف زياد آن تارى چشم را به دنبال داشته و براى معده زيان‌بخش است شيرابه آن با عسل در گزيدگى حشرات و خوردن تخم آن همراه با تخم مورد از هريك به اندازه دو درهم ، در هموپتيزى مزمن سينه موثر است . . . ( ترجمه و تلخيص از كتاب دياسقوريدوس ص 208 ) .
كراث . . . ديوسكوريد گويد كراث نبطى از كراث شامى تندتر است مخلوط افشره آن . . . [ در مقابله با ترجمه عربى كتاب دياسقوريدوس مطالب عينا و به‌طور كامل آمده است ] . ابن ماسويه گويد : خوردن كراث شسته شده با آب گرم در انسداد كبد كه در اثر بلغم باشد و خوردن ريشه آن به‌ويژه در درد قولنج ناشى از نفخ و بلغم لزج سودمند است . . . يهودى [ ماسرجويه ] گويد : كراث باعث فساد دندان و لثه مىشود . . . دود كراث باعث خشك شدن بواسير مقعد مىگردد . . . ( تت الحاوى ، جلد 21 ص 383 ) .
كراث ، گرم است و خشك اندر درجه دوم . . . سهر [ بىخوابى ] انگيزد و خوابهاى آشفته نمايد و صداع و تاريكى چشم آورد . . . ( الابنيه 267 ) .
اصناف الاورام . . . حذر كردن از آب خوردن و غذاهاى سرد و ترش به خاصه شير و ميوه‌هاء تر و تره . . .
( هدايه 603 ) .
كراث به سريانى كراثا و به پارسى گندنا . . . ( از صيدنه عز ش 895 ) .
كراث . . . ضماد كراث نبطى با سركه دملها را مىتركاند ( تت قانون عب ج 2 - 347 ) .
كراث . . . گندنا است و انواع است شامى ، نبطى و دشتى . . . ( اغراض 539 ) .
ابن سمحون گويد : كراث نبطى كراث المائده است . . . رازى گويد بازكننده اشتها و كمك‌كننده به قوه باه است ، براى مزاجهاى گرم مناسب نيست و بيمارى رمد
[ Conjuctivit ]
و سردرد را تسريع مىنمايد . . .
خوردن يك ملعقه از بذر آن باعث انتشار [ اتساع حدقه چشم ] مىشود . . . [ تت جامع مفردات 372 ] .
كراث نبطى كه آن را كراث المائده خوانند . . . ( اختيارات 372 ) .