دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٢٨

تعريف :

مىتوان در پنبه پيچيد و فتيله چراغ ساخت .

حاشا را به يونانى : مامون و ثومس .

خراسانى : جاروب گنده .

عربى : صعتر الحمير و صنوبر الحمار .

انگليسى :

wild thyme

لاتينى :

thymus vulgaris

گويند و در طب جوهر آن را خارج كرده و استعمال مىكنند كه آن را نوعى

thymoc

مىگويند

thyme campher

نيز نوعى نعناع كوهى مىباشد . « 1 »

حاشا يك نوع از پودينه كوهى مىباشد كه جوهر آن را در آورده و استعمال مىكنند .

حاشا در هيمالياى غربى ، ايران و اروپا روييده مىشود . اسم فارسى آن حاشا است و عربها نيز آن را حاشا مىگويند . حاجى زين العطار با تأييد قول ابن سينا در باره حاشا نوشته است . آن يك نوع پودنه كوهى است با گلهاى كوچك و شاخه‌هاى باريك و برگهاى آن مثل جعده ( عنبر بيد ) مىباشد .

تعاريف خواص حاشا از حاجى زين العطار با تعاريف آقاى

pliny

تفاوت دارد .

حاجى زين العطار حاشا را به عنوان خوراكى و دارو داراى ارزش نوشته است و مىگويد كه براى سرفه مفيد است . نيز حاشا با سركه از انعقاد خون جلوگيرى مىكند استعمال خارجى آن با خردل سيلان اخلاط گلو را خارج و دور مىكند .

آقاى ماسر فلوريديس

macer floridus

حاشا را علاج گزيدن حيوانات سمى گفته است . در پاكستان ، هند و ايالت پنجاب حاشا را به عنوان كرم كش استعمال مىكنند .

در حاشا

thymol

و

carvacrol

وجود دارد . روغن فرارى در آن به نام

phnol

است .

آقاى شيمل در سال 1841 از برگ و ساقه تقطير شده آن ماده

thymol

را به دست آورد در اروپا روغن

thymus vulgaris linn

در بازار به نام

oleum origani

فروخته مىشود .

فودنج جبلى يا پودينه كوهى :

hill mint

اطباى مسلمين آن را مطابق با

calamintha


( 1 ) - لاثانى لغات الادويه ، ص 100 .