دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤١٨

تركيبات شيميايى :

است .

آن را به فارسى : تخم كتان . عربى : كتان ، بزرك ، بزر ، بذر الكتان . يونانى : ليسفرمون .

سريانى : بارى اعلا . سنسكرت : السى ، پچهلا ، دپوى ، موگندها . هندى السى ، تيسى ، مسينا .

انگليسى :

common flex seed , flax , linseed

لاتينى :

linum lina semina , eustatasium

از تخم آن زياد روغن حاصل مىشود . « 1 »

تركيبات شيميايى :

تركيبات شيميايى :

از سوزاندن روغن كتان يك ماده مثل تريتاين به نام

birdlime

در آن مىباشد . ماده مهم بذر كتان روغن است كه ثلث وزن بذر حاصل مىگردد و از عمل فشار قوى 2030 درصد از آن روغن حاصل مىشود . روغن كه بدون حرارت با فشار حاصل مىشود رنگ آن كمى عوض مىشود و نيز مزه هم ندارد و جامد نمىشود تا وقتى كه در 20 درجه سرد شود .

روغن بازارى رنگ زرد داشته و رنگ و مزه گس دارد . اگر در هواى باز باشد بخصوص اگر با

oxid ecad

گرم كنند ، آن بيك وارنش تراسپريتت عوض مىشود كه آن را

linohyne c 32 h 54 o 11

مىنامند . روغن آن 1112 % زياد مىشود و لكن ماده گلسيرين در عمل

oxidation

ضايع مىشود . از آن صابون و گلسيرين درست مىكنند و 90 % فاتى اسيد

fatty acid

كه در آن

linoleic acid

حاصل مىشود نيز به همراه آن

myric palmitic oleic

اسيدها سبز است و اثر هوا بر آن ، آن را به

oxylinolcie acid c 16 h 26 o 2

تغيير مىدهد

linoleic acid

. در خيلى روغنها حاصل مىشود بخصوص در

poppy seed

تخم خشخاش و آن با هيدرواسيد اعتبارى و اسيد اوليك

c 18 h 54 o 2

يكسان نيست . و ماده لعابى روغن كتان فلتر نمىشود تا وقتى كه آن جوشانده شود و به

( 1 ) - لاثانى لغات الادويه ، ص 19 .