دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٨٠
خواص :
نوع ديگر آن سرخ است كه به واسطه تابش آفتاب رنگ آن سرخ شده باشد . « 2 »
انزروت صمغ يك درخت خاردار است و آن را در عربى سائله گويند ، رنگش سرخ ، مايل به زردى ، ذائقه‌اش تلخ كمى شيرين است .
اسم :
اسم :
به سريانى صرقولا و به اصفهانى انجدك و كنجده و به شيرازى كندر و به عربى كحل فارسى و كحل كرمانى گويند .
مزاج :
مزاج :
گرم و خشك در درجه دوم است .
خواص :
خواص :
مسهل بلغم ، بادشكن ، مجفّف قروح و محلّل اورام ، براى خشك كردن زخمها با مرهم مخلوط نموده استفاده مىكنند ، انزروت را با عسل مخلوط نموده همراه فتيله در گوش نهاده نافع زخم آن است . در امراض چشم مفيد است ، براى درد مفاصل و عرق النساء نافع است . مسقط جنين است و در درد گوش با آب پياز حل كرده بچكانند نافع است . بيش از پنج درهم خوردن انزروت سم قاتل است . « 1 »
مضر امعاء معده ، مصلحش صمغ كتيرا و بدلش صبر و نشاسته است . نفع خاص : نافع امراض چشم است و خوراكش يك گرم است . « 2 »
و براى زائل كردن آشوب چشم و جرب و سلاق و سفيدى چشم به دستورهاى مختلف استعمال مىكنند و در درد مفاصل و عرق النساء خارج كردن بلغم را با آن اسهال مىدهند . « 3 »
در بيماريهاى سر و چشم و گوش به شكل خوردن يا مخلوط با روغن تخم بيد انجير به طور موضعى استعمال مىشده است . مخلوط با شير دختر در چشم و با مرواريد و مرجان سوخته و نبات سفيد در اورام چشم به كار مىرفته است . « 4 »
انزروت صمغ گياه خاردارى است كه در ايران مىرويد . نوعى از آن تلخ و نوع ديگر آن كمى تلخ است . بهترين نوع انزروت نوعى است كه رنگش مايل به زردى و شبيه كُندر
است .
اين گياه خاصيت ترميم كنندگى دارد و بدون سوزش است . از اين روى لبه زخم را
( 2 ) - . صيدنه ، ص 95 .
( 1 ) - . المفردات ، ص 102 .
( 2 ) - . بستان المفردات ، ص 60 .
( 3 ) - . مخزن المفردات ، ص 49 .
( 4 ) - . طب النبى ، ص 168 .