دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٩
اسم :
مىشود .
تين لامع را به لاتينى :
ficos nitida
مىنامند و فقط براى زينت باغها كاشته و در خيابانهاى قاهره بسيار ديده مىشود .
تين العابد : نوع اثاب را به لاتينى :
ficos REligiosa , figuiEr dEs pagodEs
مىنامند و زرتشتيان آن را مقدس شمرده‌اند و ريشه‌هاى آن مشابه ريشه انجير بنگال مىباشد . « 1 »
انجير از تيره گزنه‌ها جزو دسته توتها كه بلنديش تا 12 متر مىرسد و بر خلاف توت يك پايه است و گلهاى نر و ماده‌اش بر روى يك درخت است . « 2 »
انجير سه نوع است : بستانى ، دشتى ، كوهى . كه هر كدام از اينها داراى نر و ماده و سفيد و سياه مىباشد . درخت انجير در سه شكل متوسط ، بزرگ و كوچك مىباشد .
برگ آن عريض و شاخه‌هاى آن شيردار ، چنان كه برگ آن را بشكنند از بيخ آن شير به دست مىآيد . درخت آن بىگل ، ميوه مىدهد و به شاخه‌هاى درخت پيوسته است .
انجير شامى ، سياه و بسيار بزرگ مىشود . شاخه‌هاى بيابانى آن را كوفته و آب آن را مىگيرند و از آن عصاره مىسازند . خواص انجير شبيه به عسل است و بهترين آن بزرگ دانه و بسيار شيرين است كه بعد از چيدن آن از درخت يك شب بر آن گذشته باشد و به قول شيخ : بهترين آن سفيد پوست و شكافته شده است و بعضى گويند بهترين انجير شيرين و شاداب آن است ، خواه سفيد باشد و خواه سياه . « 3 »
انجير داراى رنگى سرخ ، زرد و سياه و طعمى شيرين « 4 »
است .
ميرزا على اكبر خان حكيم‌باشى ( ناظم الاطباء ) در پزشكى نامه مىنويسد : انجير ميوه درختى از طايفه اورتيسه و از محصولات بومى يكى از ممالك قديم آسياى صغير است .
و از اين مملكت درخت انجير را به فرنگ برده‌اند و اين ميوه كه داراى گوشتى شيرين و گوارا است ، از حيث بزرگى و خوبى بستگى به مملكتى دارد كه در آنجا عمل مىآيد و بر
( 1 ) - لسان العرب ، ص 95 .
( 2 ) - فرهنگ معين ، ج 1 ، ص 369 .
( 3 ) - محيط اعظم ، ج 1 ، ص 214 .
( 4 ) - المفردات ، ص 99 .