رسائل شيخ انصارى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٦٥
( كلام در خنثى و احكام آن )
ج : خنثاى مشكل ، زيرا در خنثاى غير مشكل با تشخيص زن يا مرد بودنش به وظايف همان گروه عمل مىكند . پس انما الكلام در خنثاى مشكل است .
* نسبت به خنثاى مشكل چه مباحثى مطرح است ؟
ج : سه بحث مطرح است :
يك بحث راجع به وظايف مشترك ميان مردها و زنها مىباشد ، مثل : نماز ، روزه و . . .
و يك بحث مربوط به وظايف و تكاليف اختصاصى هريك از زنان و يا مردان يك بحث هم راجع به تكاليف مشتركه است براى خنثى و سخن در اينجا پيرامون تكاليف مختصّهء خنثى مىباشد .
* با توجه به مقدّمه فوق چه مباحثى در رابطهء با خنثى مطرح است ؟
ج : بحث پيرامون خنثى در دو مقام صورت مىپذيرد
يكى ، رفتار خنثى با زنان ، مردان و خنثاهاى ديگر و يكى رفتار ديگران با خنثى .
* پس مراد شيخ از عبارت ( و حكم الكل يرجع الى . . . ) چيست ؟
ج : اينست كه ؛ هريك از دو مقام كه باشد ، بحث ما در اجمال المكلّف در باب خنثى ، به باب اشتباه مكلّف به و عمل بازمىگردد . چرا
چون‌كه ، خنثى علم اجمالى دارد كه يا مخاطب است به خطابات مختصّه به مردها و يا به خطابات مختصّهء به زنها ، پس علم اجمالى دارد و شك در مكلّف به .
* وظيفهء خنثى از حيث نگاه كردن به غير خودش يعنى زنان و مردان چيست ؟
1 - برخى قائل‌اند كه علم اجمالى خنثى كالجهل رأسا است و بىاثر ؛ لذا خنثى آزاد است و مىتواند هم به مردان نظر كند هم به زنان ،
نكته : از آنجا كه مخالفت قطعيّه با علم اجمالى جايز نيست ، رأى فوق باطل است
2 - برخى قائل‌اند كه ، او از روى اختيار مىتواند از يك گروه اجتناب و از گروه ديگر اجتناب نكند چرا كه مخالفت قطعيه با علم اجمالى حرام ، لكن موافقت قطعيه واجب نيست ، پس حق ندارد به هر دو گروه زنان و مردان نگاه كند ولى لازم هم نيست از هر دو گروه اجتناب كند .
3 - برخى قائل‌اند كه خنثى بايد از هر دو گروه ( زنان و مردان ) اجتناب كند .
نه تنها مخالفت قطعيه حرام است بلكه موافقت قطعيه هم واجب است .
* به نظر شيخ كدام قول درست است ؟
ج : به نظر شيخ ، براساس قانون علم اجمالى همين قول و نظر سوم درست است ، چرا ؟
چون‌كه قانون علم اجمالى اينست كه : الاشتغال اليقينى يستدعى الفراغ اليقينى و اين هم به وسيله احتياط حاصل مىشود .