شرح زيارت جامعه كبيره يا تفسير قرآن ناطق ( فارسى ) — الصفحة ٣٧٥
2 . فريب
قرار نمىگيرند ؟ » .
بر پايهء روايتى ، امام كاظم عليه السلام در تفسير آيهء ياد شده ، با استفاده از معناى لغوى فتنه - كه همان گداختن طلا براى گرفتن ناخالصىهاى آن است - ، فرمود :
همچنان كه طلا ، گداخته و آزموده مىشود ، مردم ، آزموده مىشوند . . . همچنان كه طلا ، ناب مىشود ، مردم نيز ناب مىشوند . « 1 »
2 . فريب
2 . فريب
معناى ديگر فتنه ، « فريب » است . خداوند در آيه‌اى از قرآن ، بندگان را از فريبِ شيطان ، بر حذر مىدارد و مىفرمايد :
« يا بَنِي آدَمَ لا يَفْتِنَنَّكُمُ الشَّيْطانُ كَما أَخْرَجَ أَبَوَيْكُمْ مِنَ الْجَنَّةِ . « 2 »
اى فرزندان آدم ! مبادا شيطان ، فريبتان دهد ، همچنان كه پدر و مادرتان را از بهشت ، بيرون كرد » .
آنچه آدم و حوا عليهما السلام را از بهشت راند ، فتنه و فريب شيطان بود كه آنان را به درختِ ممنوعه نزديك كرد و همان حِرص اندك ، آدمى را زمينگير كرد . آرى ! آدم به سبب حرصى اندك ، اسير كُرهء خاكى شد و امروز ، انسان‌هاى حريص ، چگونه اميد دارند كه آسمانى شوند ؟
در آيه‌اى ديگر ، خداوند به پيامبرش فرموده كه خداوند ، تو را از فريب ، رهانيد :
« وَ إِنْ كادُوا لَيَفْتِنُونَكَ عَنِ الَّذِي أَوْحَيْنا إِلَيْكَ لِتَفْتَرِيَ عَلَيْنا غَيْرَهُ وَ إِذاً لَاتَّخَذُوكَ خَلِيلًا * وَ لَوْ لا أَنْ ثَبَّتْناكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئاً قَلِيلًا . « 3 »
همانا نزديك بود كه تو را از آنچه به تو وحى كرديم ، بلغزانند و بگردانند ، تا بر ما ، جز آنچه را [ كه وحى كرديم ، ] بربافى و آن گاه ، تو را به دوستى بگيرند ؛ و اگر نه
( 1 ) . الكافى ، ج 1 ، ص 370 ، ح 4 ؛ ميزان الحكمة ، ج 9 ، ص 4512 ، ح 15592 . ( 2 ) . سورهء اعراف ، آيهء 27 . ( 3 ) . سورهء اسرا ، آيهء 73 - 74 .