شرح بر تركيب بند جمال الدين محمد بن عبد الرزاق در ستايش رسول اكرم ( ص ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٩٦

رحمت

در خطبهء كتاب « كليله و دمنه » مىخوانيم : « بخشاينده‌يى كه تار عنكبوت را سدّ عصمت دوستان كرد . »

نه از باديه ، بل ز طوفانِ نوح * به كشتىِّ عِصمت ، درون آمديم

[ خاقانى ]

من از آن حُسنِ روز افزون ، كه يوسف داشت ، دانستم * كه عشق از پردهء عصمت ، برون آرد ، زليخا را

[ حافظ ، غزل 3 / 6 ص 22 ]

گر من آلوده دامنم ، چه زيان ؟ * همه عالَم ، گواهِ عصمتِ اوست

[ حافظ ، غزل 60 / 4 ص 136 ]

چون طهارت نَبُوَد ، كعبه و بتخانه يكيست * نَبُوَدْ خير در آن خانه كه عصمت نَبُود

[ حافظ ، غزل 213 / 6 ص 442 ]

مجسّم

مجسّم

؛ [ اسم مفعول عربى ] جسميّت حاصل نموده و به صورت جسم درآمده ، داراى جسم . [ معين و دهخدا ] اصطلاح هندسه و چيزى است كه آن را طول و عرض و عمق باشد و حاصل آن جسم تعليمى است [ كشّاف اصطلاحات الفنون ]

ذات

ذات

؛ وجود ، هستى

مجوى از وحدتِ محضش برون از ذاتِ او چيزى * كه او عام است و ماهيّات خاص اندر همه اشيا

[ ناصر خسرو ]

بى خود از شعشهء پرتوِ ذاتم كردند * باده از جامِ تجلّىِ صفاتم دادند

بعد ازين ، روىِ من و آينهء وصفِ جمال * كه در آنجا خبر از جلوهء ذاتم دادند

[ حافظ ، غزل 178 / 2 و 4 ص 372 ]

رحمت

رحمت

؛ به معنى بخشش و مهربانى خداوند نسبت به مخلوق و إسناد آن به خداى تعالى از حيث انتها و غايت آنست . لغتى است به معنى رقّت قلب و انعطاف كه