شرح بر تركيب بند جمال الدين محمد بن عبد الرزاق در ستايش رسول اكرم ( ص ) ( فارسى ) — الصفحة ١٥٠
[ تركيب بند استاد اديب الممالك فراهانى ]
شاهنشهى است احمدِ مُرْسَل كه ساخت حق * تاجِ ازل كلاهش و دِرعِ أبد قبا
چون نوبتِ نبوّتِ او در عرب زدند * از جودى و أُحُد صلوات آمدش صدا
و در قصيدهء ديگرى كه به « كعبه » تذكار دارد ، گفته است :
بر آستانِ كعبه مصفّا كنم ضمير * ز او نعتِ مصطفاىِ مُزَكَّا بر آورم
ديباچهء سراچهء كُلّ ، خواجهء رُسُل * كز خدمتش مراد مُهَنّا بر آورم
گر مدحتش به خاكِ سر انديب ادا كنم * كوثر ز خاكِ آدم و حوّا بر آورم
كمال الدّين اسماعيل اصفهانى فرزند خلف جمال الدّين نيز كه به « خلّاق المعانى » شهرت دارد ، مانند پدر در نعت حضرت رسول اكرم ( ص ) تركيب بندى دارد كه چنين آغاز مىشود :
اى جز به احترام ، خدايت نبرده نام * وى سِلكِ انبيا ز وجودِ تو بانظام
[ ديوان كمال ص 2 تا 8 ]
[ تركيب بند استاد اديب الممالك فراهانى ]
[ تركيب بند استاد اديب الممالك فراهانى ]
ستايش شاعران در وصف پيغامبر تا دورهء معاصر همواره شيوهء مختار و سنّت معتاد سخن سرايان ايرانى بوده و مشهورترين منظومه‌هاى قرن اخير ، تركيب بند معروف شاعر استاد اديب الممالك فراهانى ( 1336 - 1277 ه ق ) در تهنيت ولادت پيغمبر اكرم ( ص ) است .
برخيز شتربانا ، بربند كجاوه * كز چرخ همى گشت عيان رايتِ كاوه
در شاخِ شَجَر برخاست آواىِ چكاوه * وز طولِ سفر ، حسرتِ من گشت علاوه
بگذر بشتاب اندر از رودِ سماوه * در ديدهء من بنگر ( درياچهء ساوه )
وز سينه‌ام ( آتشكدهء پارس ) نمودار * از رودِ سماوه زرهِ نجد و يمامه
بشتاب و گذر كن به سوىِ أرضِ تهامه