سر البيان في علم القرآن ( فارسى ) — الصفحة ٢٦٦

بسملة و قطع و وصل آن

و يا مؤسسهء نو بنياد را بنام فردى كه مورد احترام و علاقهء آنهاست مينامند مثلا بسيارى از مردم براى احياء نام پدران خود ، فرزند خويش را بنام وى ميخوانند و در حقيقت صاحب اصلى آن نام ، به اين وسيله نوعى از بقاء را پيدا مىكند .

خداوند متعال نيز كلام بزرگ خود را با اين روش آغاز كرده و آن را بنام نامى خود افتتاح فرموده است و چون آيات هر يك از سوره‌هاى قرآن مجيد داراى يكنوع ارتباط و بهم پيوستگى است و در هر سوره هدف و منظور خاصى بيان مىشود لذا ذكر بسملة در ابتداى هر سوره براى افتتاح و شروع در مقصود خاص آن سوره است .

در كتاب صحيح مسلم و صحيح ابى داود ( دو نفر از مشاهير علماى اهل سنت ) از ابن عباس نقل شده كه پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم پايان هر سورهء قرآن را با نازل شدن بسمله ميشناخت .

پيامبر محترم اسلام فرموده :

كلّ أمر ذي بال لم يبدء ببسم اللّه فهو أبتر

( هر كار بزرگ و مهمى كه بنام خداى تعالى آغاز نشود ناقص است و دوام نخواهد داشت ) در كتاب عيون اخبار الرّضا از امام هشتم عليه السّلام از اجداد طاهرينش از امير مؤمنان على عليه السّلام نقل شده كه رسول خدا فرمود خداوند عزّ و جلّ فرمايد هنگاميكه بندهء من ميگويد « بسم اللّه الرّحمن الرّحيم » چون بنام من شروع كرده بر من لازم است كه كارهاى او را بپايان رسانم و تمام حالات را بر وى مبارك گردانم .

امام ششم عليه السّلام فرموده خدا بكشد مردمى را كه بزرگترين آيهء قرآن ( بسمله ) را صرف نظر كردند و پنداشتند كه جزء قرآن نيست .

با شرح مراتب بالا بسمله در ابتداى سور قرآنى آيهء مستقلى است و براى هر سوره جداگانه نازل شده و خواندن آن در اول هر سوره لازم است .

قطع و وصل بسم اللّه الرّحمن الرّحيم بسورهء ما قبل يا ما بعد ، به چهار طريق مشروحهء زير مىباشد :

1 - وصل به طرفين يعنى وصل از آخر سورهء سابق به اول سورهء لاحق .